shaxsiy kompyuterlar

DOC 8 pages 183.5 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 183.5 KB

File type DOC

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

4–5-mavzu: tibbiyot masalarini yechishda axborot komunikatsiya texnologiyalari. mavzuning qisqacha mazmuni : shaxsiy kompyuterlar haqida umumiy ma'lumotlar. axborot jarayonlarining apparat ta'minoti va tashkil etuvchilari (kompyuter, server, super kompyuter va meynfreymlar). zamonaviy kompyuterlarning arxitekturasi va tarkibiy tuzilmasi. axborotlarga ishlov berish, kiritish va chiqarish qurilmalari va ularning tavsifi. aloqa va kommunikatsiya vositalari. axborot tashuvchi va saqlovchi vositalar. mobil vositalar. shaxsiy kompyuterning haqida tushuncha. birinchi shaxsiy kompyuter 1973 yilda fransiyada nruohg trohg ti tomonidan yaratilgan. kompyuter (ing . computer - hisoblayman), ehm (elektron hisoblash mashinasi) - oldindan berilgan dastur (programma) boʻyicha ishlaydigan avtomatik qurilma. elektron hisoblash mashinasi (ehm) bilan bir xildagi atama. dastlab yaratilgan maskur shaxsiy kompyuter elektron o'yinchoq sifatida qabul qilindi. bu kompyuter 1977 yilda amerikalik stiv jobs boshchiligidagi "apple computer" firmasi tomonidan mukammallashtirilib, dasturlarning katta majmuini tatbiq etib, ommaviy ravishda chiqarila boshladi. shundan beri kompyuter hayotimizga mustaxkam joylashib, axborotni qayta ishlashning eng zamonaviy vositasiga aylandi. kompyuter, deganda turli hajmdagi, har xil ko'rinishdagi …

2 / 8

monitor va klaviatura kiradi. qo'shimcha qurilmalarga "sichqoncha" manipulyatori, printer, plotter, skaner, nurli pero va boshqalar misol bo'ladi. sistema blokini asosiy xotira, protsessor va elektron sxema tashkil etadi. asosiy xotira o'z navbatida tezkor xotira qurilmasi (txq) va doimiy xotira qurilmasidan (dxq) iborat. tezkor xotira qurilmasida kompyuterga kiritiladigan va uning ish jarayoni davomida hosil bo'luvchi barcha axborotlar va ma`lumotlarni ishlash uchun zarur bo'ladigan dasturlar vaqtincha saqlanadi. chunki, tezkor xotira qurilmasida saqlanib turgan ma`lumotlar kompyuterlar elektr manba`dan uzilganda yoki qayta yuklangan vaqtda o'chib ketadi. tezkor xotira qurilmasi registrlardan tashkil topgan. registr - ma`lumotlarni ikkilik shaklida vaqtinchalik saqlab turish uchun mo'ljallangan qurilma. har bir registr o'z navbatida triggerlardan tashkil topadi. trigger mitti kondensator bo'lib, u elektr toki bilan zaryadlangan holda - "1", zaryadlanmagan holatda "0" ni ifodalaydi. registrdagi triggerlarning miqdori kompyuterning necha razryadli ekanini belgilaydi. registrlar uyachalar (yacheykalar) deb ham yuritiladi. uyachalarning har bir razryadida bir bit axborot joylashadi, ya`ni 0 yoki 1. 8 …

3 / 8

bir qismida kompyuter ekranidagi joriy tasvirga mos keluvchi ma`lumotlar saqlanadi, uni shartli ravishda videoxotira deb yuritiladi. agar tezkor xotirani ibm pc rusumidagi kompyuterlar uchun olsak, u quyidagicha taqsimlanadi: dastlabki 640 kbayti foydalanuvchi dasturlari va ma`lumotlar uchun, 1 mbaytgacha bo'lgan qismi sistemali foydalanish uchun. dastur - 1) biron-bir faoliyat, ishning mazmuni va rejasi; 2) siyosiy partiyalar, tashkilotlar, alohida arboblar faoliyatining asosiy qoidalari va maqsadlari bayoni; 3) oʻquv fani mazmunining qisqacha izohi; 4) teatr, konsertlar va b. doimiy xotira qurilmasida kompyuter ishlagan paytda yozilgan axborot o'zgarmasdan doim saqlanadi. unda odatda, kompyuterning har yoqilishida uning barcha asosiy qurilmalarining sozligini tekshiruvchi dasturlar, diskyurituvchi, monitor, klaviatura qurilmalarining ishini boshqaruvchi dasturlar, operatsion sistema diskning qaysi joyida joylashganligi haqidagi axborotlar joylashgan bo'ladi. protsessor - kompyuterning asosiy qurilmasi. protsessor arifmetik va mantiqiy amallar bajaradi, xotira bilan bog'lanadi va barcha mahalliy qurilmalarning ishini boshqaradi. protsessorning asosiy ishi tezkor xotira qurilmasida joylashgan dasturdan navbatdagi buyruqni o'qish va bajarish, natijani yozib …

4 / 8

m o'tkazgichli kristalda (kremniy yoki germaniy) joylashgan millionlab mitti tranzistorlardan tashkil topadi. misol sifatida ko'radigan bo'lsak, intel pentium pro mikroprotsessori o'z ichida 5,5 milliondan ortiq tranzistorlarni saqlaydi. protsessorning ish unumdorligi uning tezligi (taktli chastota) va razryadlar soni bilan belgilanadi tezlik protsessorni 1 sekundda bajargan amallar miqdori bilan belgilanadi va gs bilan ifodalanadi. masalan, i8086 protsessori 10 mgs (sekundiga 10 million amal) tezlikka ega bo'lsa pentium protsessori uchun bu ko'rsatkich 850 mgsga teng. protsessorning razryadlari soni uning bir vaqtning o'zida baravariga ishlash mumkin bo'lgan bitlar miqdori bilan aniqlanadi. hozirgi kunda 8, 16, 32, 64, 128 razryadli prssessorlar keng qo'llanmoqda. protsessorning tezligini oshirish uchun hozirgi vaqtda kesh-xotira, turli matematik hamprotsessorlar kabi vositalardan foydalanish yo'lga qo'yilgan. komppyuter qurilmalari orasidagi axborot almashinuvi sistema magistrali - shinalar (elektr simlarining bog'lamlari) ko'magida amalga oshiriladi. shinadagi simlar kompyuterning hamma qurilmalariga parallel holda ulanadi. kompyuter ishi uchun uch xil shina xizmat ko'rsatadi: berilganlar (berilgan malumotlar) shinasi, adreslar shinasi, …

5 / 8

a`lumotlarni kiritish - chiqarish qurilmalari. kompyuterga turli shakldagi axborotlarni kiritish yoki chiqarish uchun xizmat qiluvchi qurilmalarni ma`lumotlarni kiritish - chiqarish qurilmalari (mkchq) deb yuritiladi. ularni ba`zida maxalliy qurilmalar deb xam ataydilar. eng asosiy ma`lumotlarni kiritish - chiqarish qurilmalari, safiga monitor (displey), klaviatura va diskyurituvchi qurilmalari kiradi. kompyuterga turli shakldagi axborotlar kiritishning yo'llaridan biri klaviaturada joylashgan tugmalar ko'magida amalga oshiriladi. aniq bir tugmani yoki tugmalar birikmasini bosilishiga aynan mos ikkilik kodni kiritilishiga olib keladi, buning boisi shifrlovchi deb yuritiladigan - mikrosxema ma`lum bir tugma bosilishida hosil bo'ladigan signalni ikkilik kodga aylantirib beradi. monitor kompyuterning ish jarayonida vujudga keladigan axborotlarning zarur qismini ekranda yoritib berishni ta`minlaydi. monitor matn yoki grafik rejimda ishlaydi. matn rejimida ekran belgi o'rinlari deb yuritiluvchi alohida qismlarga bo'linadi. grafik rejimda ekran piksel deb ataluvchi nuqtalar to'plamidan tashkil topadi. ikkala rejimda ham belgi yoki pikselning ranglari, fonning rangi, ravshanligi va boshqa parametrlar xaqidagi ma`lumotlar videoxotirada saqlanadi. monitordagi piksellarning umumiy …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "shaxsiy kompyuterlar"

4–5-mavzu: tibbiyot masalarini yechishda axborot komunikatsiya texnologiyalari. mavzuning qisqacha mazmuni : shaxsiy kompyuterlar haqida umumiy ma'lumotlar. axborot jarayonlarining apparat ta'minoti va tashkil etuvchilari (kompyuter, server, super kompyuter va meynfreymlar). zamonaviy kompyuterlarning arxitekturasi va tarkibiy tuzilmasi. axborotlarga ishlov berish, kiritish va chiqarish qurilmalari va ularning tavsifi. aloqa va kommunikatsiya vositalari. axborot tashuvchi va saqlovchi vositalar. mobil vositalar. shaxsiy kompyuterning haqida tushuncha. birinchi shaxsiy kompyuter 1973 yilda fransiyada nruohg trohg ti tomonidan yaratilgan. kompyuter (ing . computer - hisoblayman), ehm (elektron hisoblash mashinasi) - oldindan berilgan dastur (programma) boʻyicha ishlaydigan avtomatik qurilma....

This file contains 8 pages in DOC format (183.5 KB). To download "shaxsiy kompyuterlar", click the Telegram button on the left.

Tags: shaxsiy kompyuterlar DOC 8 pages Free download Telegram