o’zbek davlatchiligining shakllanishi va taraqqiyot bosqichlari

DOC 10 pages 110.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 10
2- o’zbek davlatchiligining shakllanishi va taraqqiyot bosqichlari reja: 1. davlatchilik tushunchasi va uning kelib chiqishi 2. markaziy osiyo hududidagi ilk davlat uyushmalari. 3. qadimgi xorazm, qadimgi baqtriya. eramizning ix asriga qadar davlatchilik rivoji. 4. ix-xii asrlarda hukmronlik qilgan davlatlar. amir temur – buyuk davlat arbobi va sarkarda. 5. o‘rta osiyoning xonliklarga bo‘linib ketishi, uning sabab va oqibatlari. xvi-xix asrlar birinchi yarmida o‘rta osiyodagi ijtimoiy-siyosiy ahvol. 6. jadid ma’rifatparvarlari. tayanch so‘z va iboralar. davlatchilik tushunchasi, qarindosh-urug‘chilik jamoasi, hududiy qo‘shnichilik jamoasi, ijtimoiy mansablar, davlat boshqaruvi, boshqaruv tasnifi, rahbarlik, boshqaruv vazifalari, ijtimoiy boshqaruv, davlatning vazifalari adabiyotlar ro‘yxati: 1. abdullaev o’. o’rta osiyoda qadimgi boshqaruv va ilk davlatchilik tarixshunosligi. – toshkent: akademiya, 2009. 2. azamat ziyo. o’zbek davlatchiligi tarixi. eng qadimgi davrlardan rossiya bosqiniga qadar. – toshkent: sharq, 2000. 3. askarov a.a drevnezemledelg’cheskaya kulg’tura epoxi bronzq yuga o’zbekistana. – tashkent: fan, 1997. 4. asqarov a.a. eng qadimgi shahar. – toshkent: fan, 2001. 5. asqarov …
2 / 10
d nazdida davlat, davlatchilik tushunchalari unut bulgan edi. chunki mazkur davrda davlatning o`zi yukka chikarilgan edi. demak, endigi sharoitda tarixchilar oldida turgan katta vazifalardan biri tugridan-tugri o`zbekiston davlati tarixini, o`zbek davlatchiligi tarixini ilmiy asosda urganishdan iborat. o`zbek davlatchiligi tarixi fanning asosiy maksad va vazifalari jumlasiga kuyidagi asosiy ustuvor yunalishlar kiradi: o`zbekistonda ilk shaxarsozlik madaniyatining shakllanishi va eng kadimgi davlatchilikning kelib chikishida azaliy utrok axolining madaniyati xal kiluvchi omil bulganini yoritish, miloddan avvalgi ix-viii va vii-vi asrlarda ilk davlatchiligimiz tarakkiyoti jarayonini chukur va izchil tadkik kilish; axamoniylar boskini, a.makedonskiy va uning vorislari davrida kadimiy davlatchiligimizni tiklash uchun kurashning moxiyatini ochib berish. kushonlar sulolasi davri tarixini o`zbek davlatchiligi tarixi sifatida talkin kilish. buyuk ipak yuli, uning paydo bulishi, rivojlanish boskichlari, uning vatanimiz tarixi tarakkiyotida tutgan urnini kursatib berish; ilk rivojlangan urta asrlarda o`zbek davlatchiligining barcha boskichlari tarixini yaxlit tizim sifatida urganish va uning jaxon silivizatsiyasi rivojlanishidagi xissasini tadkik kilish; xiv asr ikkinchi …
3 / 10
gi eng yangi davrini xar taraflama yoritib berishdan iborat. oʻzbekiston hududi insoniyat taraqqiyoti paydo boʻlgan va rivojlangan oʻchoqlardan biri hisoblanadi, uning davlatchilik tarixi qariyb 3000 yillik davrnii oʻz ichiga oladi. yodgorliklar hududi boʻlmish selengur, koʻlbuloq va teshiktoshdagi arheologik topilmalar shundan dalolat beradiki, oʻzbekiston hududida oʻtroqlashgan aholining vujudga kelish bundan bir necha yuz ming yil avval sodir boʻlgan. qadimgi baqtriya podsholigi oʻrta osiyodagi qadimiy davlatchilik tuzilmalaridan biri qadimgi baqtriya davlatidir. qadimiy manbalar shundan dalolat beradiki, eramizdan avvalgi viii asrda yirik baqtriya podsholigi mavjud boʻlgan. avestoda uning nomi baxdi, bihistun yodgorliklarida baktrish, antik davr adabiyotlarida baktriana sifatida qayd etilgan. qadimgi baqtriya bilan oʻsha davr dunyosining boshqa davlatlari - ossuriya, yangi vavilon, midiya, hindiston knyazligi oʻrtasida aloqalar mavjud boʻlgan. tarixiy manbalarga koʻra, ossuriya hukmronligi (gegemonligi) qaror topgan eramizdan avvalgi ix-vii asrlarda ossuriyaliklar baqtriyaga hujum qilishgan. bu harakat tarixda ossuriya yurishi nomi bilan ma’lum. bu yurishning asosiy sababi baqtriya lazuriti ustidan nazorat oʻrnatishga qaratilgan …
4 / 10
ichadi. yumshoq yerlarga bugʻdoy ekiladi, qolgani esa chorva uchun yaylovlardir". qang’ davlati xitoy tarixchisi si ma-syan oʻz kundaliklarida "yuechjilarnikiga oʻxshash an’ana va urf odatlarga" ega boʻlgan koʻchmanchi kangyuy yoki kandzyuy va kangxa davlatlari haqida ma’lumot beradi. antik davr tarixchilari asarlarida kangxa davlati tilga olinmagan, ammo avesto va maxabxarata kitoblarida saklar va toxarlar bilan bir qatorda kankilar toʻgʻrisida ham atroflicha ma’lumot berilgan. ancha keyingi xitoy xronikalarida amudaryo shimolida joylashgan buxoro, shahrisabz, kattaqoʻrgʻon atroflari, toshkent vohasi hamda xorazmning shimoliy qismidan iborat barcha davlatlar kangyuy davlatiga qaram boʻlganligi aytiladi. xitoy manbaalarida keltirilishicha kangyuy davlati rahbarlari "chao-vu" deb nomlanganlar. umuman "djabgu" boʻlishi ham ehtimoldan holi emas, chunki xitoy transkriptlarida bu aynan ana shunday talaffuz qilinadi. eramizdan avvalgi ii asrning ikkinchi yarmi - eramizdagi i asrlarida kangyuy davlatining qudrati oʻz choʻqqisiga chiqdi. davlatning janubiy oʻlkalarida yuechjeylar, shimolida esa xunlar ta’siri kuchli boʻlgan kangyuy davlatining qisqa muddatli tanglik davri baktriyada yuechjeylar qirolligining kuchsizlanishi bilan nihoyasiga yetdi. …
5 / 10
hoh kudjula kadfiz hukmronligi ostida kushonlar hozirgi afgʻoniston va pokistonning katta qismini bosib oldilar. uning merosxoʻri vime tok hukmronligi davrida kushon mulklariga hindistonning katta bir qismi qoʻshildi. kushon davlatining gullab-yashnashi kanishka hukmronligi davriga toʻgʻri keldi (taxminan eramizning 78-123-yillari). oʻsha davrda poytaxt baqtriyadan peshovorga koʻchirildi, mamlakat sarhadlari esa hindiston va xoʻtongacha boʻlgan oʻlkalarni qamrab oldi. markaziy osiyoda kushon davlatining chegaralari hozirgi oʻzbekiston janubidagi hisor togʻ tizmalari choʻqqilaridan oʻtgan. oʻsha yerdagi baland togʻ daralarida (darband) mustahkam chegara inshootlari qad koʻtardi. oʻsha davrlarda davlat sarhadlarida yangidan-yangi shaharlar qad koʻtardi, hindiston, xitoy va rim imperiyasi bilan savdo munosabatlari oʻrnatildi. pompeyda olib borilgan qazish ishlari mobaynida kushon tangalari hamda kushon ustasi tomonidan suyakdan yasalgan figuralar topildi. kushon davrida me’morchilik yuksak rivojlandi. ayniqsa saroylar va ibodatxonalar qurilishiga katta e’tibor qaratildi. kushon hukmdorlarining xolchayondagi saroyida va eski termiz va dalvarzindagi budda ibodatxonalarida yuqori badiiy did bilan ishlangan devor chizgilari va haykaltaroshlik namunalari yaxshi saqlanib qolgan. xolchayon, dalvarzin …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o’zbek davlatchiligining shakllanishi va taraqqiyot bosqichlari"

2- o’zbek davlatchiligining shakllanishi va taraqqiyot bosqichlari reja: 1. davlatchilik tushunchasi va uning kelib chiqishi 2. markaziy osiyo hududidagi ilk davlat uyushmalari. 3. qadimgi xorazm, qadimgi baqtriya. eramizning ix asriga qadar davlatchilik rivoji. 4. ix-xii asrlarda hukmronlik qilgan davlatlar. amir temur – buyuk davlat arbobi va sarkarda. 5. o‘rta osiyoning xonliklarga bo‘linib ketishi, uning sabab va oqibatlari. xvi-xix asrlar birinchi yarmida o‘rta osiyodagi ijtimoiy-siyosiy ahvol. 6. jadid ma’rifatparvarlari. tayanch so‘z va iboralar. davlatchilik tushunchasi, qarindosh-urug‘chilik jamoasi, hududiy qo‘shnichilik jamoasi, ijtimoiy mansablar, davlat boshqaruvi, boshqaruv tasnifi, rahbarlik, boshqaruv vazifalari, ijtimoiy boshqaruv, davlatning vazifalari adabiyotlar ro‘yxat...

This file contains 10 pages in DOC format (110.5 KB). To download "o’zbek davlatchiligining shakllanishi va taraqqiyot bosqichlari", click the Telegram button on the left.

Tags: o’zbek davlatchiligining shakll… DOC 10 pages Free download Telegram