laboratoriya ishi bo‘yicha uslubiy ko‘rsatma "qurilishda metrologiya, standartlashtirish va sifat nazorati" fanidan

DOC 22 стр. 1007,5 КБ Бесплатная загрузка

22 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1007,5 КБ

Тип файла DOC

Страницы 22

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 22

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi jizzax politexnika instituti «energetika muhandisligi» fakulteti «metrologiya va standartlashtirish» kafedrasi “qurilishda metrologiya, standartlashtirish va sifat nazorati” fanidan 60730800 - yo’l muhandisligi laboratoriya ishi bo‘yicha uslubiy ko‘rsatma bilim sohasi: 700000 - ishlab chiqarish texnika sohasi ta’lim sohasi: 740000 - arxitektura va qurilash ta’lim yo’nalishi: 60730800 - yo’l muhandisligi jizzax - 2024yil “qurilishda metrologiya, standartlashtirish va sifat nazorati” fanining laboratoriya ishi bo‘yicha uslubiy ko‘rsatma. laboratoriya ishini xayotga tadbiq etish, metrologik faoliyatni ishlab chiqarish va boshqa sohalarda yuritishga bag‘ishlangan. ushbu ko‘rsatma metrologiya sohasidagi me’yoriy va xuquqiy xujatlarga asoslangan. nazariy metrologiyani o‘z mutaxassislik doirasida tushunish, amalda qo‘llash 60711300-metrologiya, standartlashtirish va mahsulot sifati menejmenti (tarmoqlar bo`yicha) bakalavriat ta’lim yo‘nalishlari uchun muhim omillardan biri bo‘lib hisoblanadi. tuzuvchi: f.a. raxmonov - “metrologiya va standartlashtirish” kafedrasi katta o’qituvchisi ushbu uslubiy ko‘rsatma 2024 yil 23-06 “metrologiya va standartlashtirish” kafedra yig‘ilishida muhokama qilingan 1-sonli bayonnoma bilan tasdiqlangan. “ metrologiya va sandartlashtirish” kafedrasi …

2 / 22

sullari va vositalari, umuman o‘lchashlarga taalluqli masalalarini qamrab oladi. talabaning bilim va ko‘nikmalariga talablar “metrologiya va standartlashtirish” o‘quv fanini o‘zlashtirish jarayonida amalga oshiriladigan masalalar doirasida bakalavr: -tasodifiy jarayonlar nazariyasining matematik asoslari, tasodifiy jarayonlarning asosiy xarakteristikalari va ularni extimollik nuqtai nazaridan talqin qilish, ilmiy-tadqiqot ishlarida ishlatiladigan elektr o‘lchash vosita¬larining rivojlanish tendensiyalarini, o‘lchash usullarini va xatoliklari, xatoliklarni baholash va qayta ishlashning effektiv usullari, etalon kattaliklar va ularning mohiyati va o‘lchashlarning aniqlik xususiyatlarini bilishi kerak; laboratoriya ishi bo‘yicha ko‘rsatma va tavsiyalar; 3 – semestr 1.areometrlar bilan suyuqlik zinchligini aniqlash. 2.laboratoriya tarozi bilan (0 dan 500mg gacha toshlarni) massani aniqlash. 3.shtangensirkul bilan (bolt, gayka) detallarni o`lchamlarini aniqlash. 4.mekrometr yordamida detal va o`zillarni qalinligini aniqlash. 5.laboratoriya tarozisi bilay toshlarni kalibrlash. 6.vizkozometr yordamida suyuqliklarni zinchligini aniqlash. 7.laboratoriya ishlsri bo`yich hisobotlarni topshirish. laboratoriya ishiga qo‘yiladigan talablar “metrologiya asoslari” fanidan laboratoriya ishi bakalavr talabalarinig mustaqil ishi xisoblanib, uning maqsadi ma’ruza va amaliy mashg‘ulotlar davomida olingan nazariy bilimlarini chuqurlashtirishdir. …

3 / 22

tsiyasi bo‘yicha o‘z bilimlarini mustaxkamlaydi. 1-tajriba ishi. shtangensirkul tuzilishi va o‘lchash texnikasini o‘rganish i. ishning maqsadi: asosiy metrologik tushunchalar, o‘lchov va nazorat o‘lchov asboblarining tuzilishi, ishlatish tamoyillari, ularning asosiy qismlari, o‘lchash texnikasi xaqida tushuncha hosil qilish va ba’zi detallarni o‘lchamlarini aniqlash, o‘lchov asboblarini aniqlik darajalarini hisoblashni mashq qilish. ii. nazariy qismi: noniusning bitta bo‘lagi 0.02 mm.ni tashkil etganligidan birinchi bo‘lagi shtanga shkalasining birinchi bo‘lagiga to‘g‘ri keladigan shtangenserkulningsuriladigan jag‘i (oyoqchasi) surilmaydigan jag‘idan 0.02 mm uzoqlashadi. o‘lchash natijalarni hisoblab chiqish qulay bo‘lishi uchun noniusning har beshinchi bo‘lagi to‘g‘risida 10,20,30,40 va 50 sonlari ketma- ket yozilgan. noniusning noldan boshlangan beshinchibo‘lagi shtangenning biror bo‘lagiga duch kelganda bo‘ o‘ninchi bo‘lagi to‘g‘risidagi 20 soni “yuzdan 20” deb o‘qiladi va xokazo. shtangen asboblar asboblar universal ulchash vositalari hisoblanadi va mashinasozlikda keng qullaniladi. tashqi va ichki olchamlarni olchash uchun keng tarqalgan vositalarga quyidagi turli hil shtangen asboblar: tashqi va ichki o‘lchamlarni olchas uchun shtangen sirkullar, chuqurliklarni (teshiklarning) pazlarnini …

4 / 22

o‘lchash vaqtida nonius qurilmasi bo‘yicha hisoblash asosiy shkaladan millimetrning kasr ulushlarini aniqlashdan iborat bo‘ladi. noniusning nol shtrihi ko‘rsatkich sifatida xizmatqiladi, bo‘linmaning ulushlari esa nonius shtrixlaridan birining asosiy shkala shtrixiga to‘g‘ri kelishi bilan aniqlanadi. quyidagi nonius bo‘yicha xisobkash holatlari keltirilgan. 0 5 10 15 0 5 10 15 0 5 10 15 7 mm 7.7 mm 0 5 10 15 0 5 10 0 5 10 a/-noniusning 10 bo‘linmasi asosiy shkalaning 9-bo‘linmasi bilan ustma-ust tushgan. b/-xisob 7-mm ga teng. v/-xisob 7.7mm ga teng shtangensirkul turlari: 1.shs-1 turdagi shtangensirkulning o‘lchash jag‘lari ikki tomonlama joylashgan. yuqoridagi jag‘lari ichki o‘lchamlarni o‘lchashga moslangan.yuqorigi jag‘lar asosiy va nonius shkalalariga nisbatan shunday joylashtirilganki, ichki o‘lchamlarni o‘lchashda, tashqio‘lchamlarni o‘lchashdagidek xisoblanadi. lineyka chuqurliklarni o‘lchash uchun xizmatqiladi. 2. shs-2 o‘lchash jag‘lari ikki tomonlama joylashgan. pastki juft jag‘lar ichki va tashqi o‘lchamlarni o‘lchashga xizmatqiladi. yuqoridagi juft jag‘lar esa o‘tkir uchli bo‘lib o‘lchamlarni rejalashga va tashqi o‘lchamlarni o‘lchashga xizmatqiladi. iii. ishning bajarilishi: …

5 / 22

riy ko‘ndalang kesimi (1-1,11-jj, sh-sh) va 4-ta har xil yakunlanish (1-1, 2-2, .1-3 va 4-4) da ovalsimonligi eng katta va eng kichik diametrlar o‘rtasidagi farq orqali aniqlanadi. yo‘nalish kesimidagi xatoliklar ya’ni konussimonlik, bochkasimonlik va egarsimonlik rasmlarda ko‘rsatilgan holda bo‘ladi va o‘q chizig‘i bo‘yicha 2-ta har xil kesimdagi katta va kichik diametrlarning farqi orqali aniqlanadi. kesimdan kesib o‘tishdagi o‘lchamlarining o‘zgarishlarga bog‘lik holda eng katta farqi orqali detalning konussimonligi, bochkasimonligi yoki egarsimonligi topiladi. masalan, agar o‘lchamlar i-i kesimdan p-p kesimga o‘tg anda va undan sh-sh kesimga o‘tganda kattalashib yoki kichrayib borsa, u holda konussimonlik hosil bo‘ladi. agarda 11-11 kesimda o‘lcham diametri 1-1 kesimdagi va sh-sh kesimdagi o‘lcham diametrlaridan katta bo‘lsa, u holda bochkasimonlik hosil bo‘ladi. shuningdek, agar i-i kesimdagi o‘lcham diametri ii va sh-sh kesimdagi o‘lcham diametridai kichik bo‘lsa, u holda egarsimonlik forma hosil bo‘ladi.o‘lchov xulosalari laboratoriya ishi xisobotidagi 2-shaklga yozib boriladi. o‘lchov asboblarining metralogik xarakteristikasi: detalning nomi: val tipidagi detal o‘lchash …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 22 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "laboratoriya ishi bo‘yicha uslubiy ko‘rsatma "qurilishda metrologiya, standartlashtirish va sifat nazorati" fanidan"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi jizzax politexnika instituti «energetika muhandisligi» fakulteti «metrologiya va standartlashtirish» kafedrasi “qurilishda metrologiya, standartlashtirish va sifat nazorati” fanidan 60730800 - yo’l muhandisligi laboratoriya ishi bo‘yicha uslubiy ko‘rsatma bilim sohasi: 700000 - ishlab chiqarish texnika sohasi ta’lim sohasi: 740000 - arxitektura va qurilash ta’lim yo’nalishi: 60730800 - yo’l muhandisligi jizzax - 2024yil “qurilishda metrologiya, standartlashtirish va sifat nazorati” fanining laboratoriya ishi bo‘yicha uslubiy ko‘rsatma. laboratoriya ishini xayotga tadbiq etish, metrologik faoliyatni ishlab chiqarish va boshqa sohalarda yuritishga bag‘ishlangan. ushbu ko‘rsatma metrologiya sohasidagi me’yoriy va xuquqiy xu...

Этот файл содержит 22 стр. в формате DOC (1007,5 КБ). Чтобы скачать "laboratoriya ishi bo‘yicha uslubiy ko‘rsatma "qurilishda metrologiya, standartlashtirish va sifat nazorati" fanidan", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: laboratoriya ishi bo‘yicha uslu… DOC 22 стр. Бесплатная загрузка Telegram