xavfsizlik texnikasi

DOC 3 pages 51.0 KB Free download

3 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 51.0 KB

File type DOC

Pages 3

Updated Dec 2025

Page preview (3 pages)

Scroll down 👇

1 / 3

1-mashg’ulot xavfsizlik texnikasi. xatoliklar nazariyasi bilan tanishish. 1. fizikaviy kattaliklarni o’lchash. biror-bir kattalikni o’lchash deganda bu kattalikning birlik sifatida qabul qilingan bir jinsli etalon kattalik bilan solishtirilib, undan necha marta katta yoki kichikligini bilish tushuniladi. fizikaviy kattaliklarni absolyut aniq o’lchab bo’lmaydi. fizikaviy kattaliklarni o’lchash jarayonida o’lchov asboblarining tuzilishiga hamda kuzatuvchining sezgi organlarining sezgirligiga bog’liq ravishda o’lchash natijalari ma’lum xatoliklar bilan aniqlanadi. topilgan natijalar o’lchanayotgan kattaliklarning taqribiy qiymatini beradi. o’lchashda ro’y beradigan xatoliklar ikki guruhga bo’linadi: sistemali va tasodifiy xatoliklar. a) sistemali xatoliklar. bunday xatoliklar odatda tajriba o’tkazilguncha aniqlanishi mumkin bo’lgan xatoliklardir. ular asosan ishlatiladigan asboblarning ayrim kamchiliklari tufayli yuz beradi va ayni bir kattalikni takroriy o’lchashlar jarayonida ularning qiymatlari doimo bir xil bo’ladi. masalan, masshtabli chizg’ich shkala bo’limlarining bir xil emasligi, kapillyar naycha diametrining uning turli qismlarida turlicha bo’lishi, elektr o’lchov asboblari strelkalarining nol qiymatidan siljib qolganligi va h.k.lar sistemali xatoliklarning paydo bo’lishiga sabab bo’ladi. sistemali xatoliklardan ko’p hollarda ularni …

2 / 3

toliklarni butunlay yo’qotib bo’lmaydi, lekin ularning sonini minimal qiymatgacha kamaytirish mumkin. tasodifiy xatoliklarning ehtimollik qonuniyatlariga bo’ysunishi ularning o’lchanayotgan kattalikning haqiqiy qiymatini o’z ichiga oladigan chegaraviy qiymatlarini aniqlash imkonini beradi. 2. bevosita o’lchash jarayonidagi xatoliklarni aniqlash. fizikaviy kattalikning bevosita o’lchash natijasida topilgan qiymati uning haqiqiy qiymatidan u yoki bu tomonga og’gan bo’lishi mumkin. fizikaviy kattalikning uning haqiqiy qiymatiga yaqin bo’lgan qiymatini olish uchun o’lchashlar bir necha marta takrorlanib, natijalarning o’rtacha arifmetik qiymati topiladi. kattalikning o’rtacha arifmetik qiymati uning haqiqiy qiymatiga yaqinroq bo’ladi. masalan, x1, x2, x3, ..., xn lar ayrim o’lchashlar natijasi bo’lsa, bundan o’lchanayotgan kattalikning o’rtacha qiymati: (1) bu erda n - o’lchashlar soni. o’rtacha qiymatdan har bir ayrim o’lchash natijasi qiymatining farqi ayrim o’lchashlarning absolyut xatosi deyiladi va u .......................... ifodalar yordamida aniqlanadi. so’ngra absolyut xatolikning o’rtacha arifmetik qiymati aniqlanadi: (2) o’lchashlar sifatini to’la tavsiflash uchun o’lchashning nisbiy xatoligi aniqlanadi. ayrim o’lchashlar absolyut xatoliklarining o’rtacha arifmetik qiymatiga nisbati , …

3 / 3

gan laboratoriya ishining tafsiloti diqqat bilan o’qib, chiqiladi va puxta o’zlashtiriladi. 3.2. laboratoriya ishlarini bajarish uchun kerak bo’ladigan asbob-uskunalar bilan tanishgandan so’ng qo’llanmaga muvofiq asboblarni o’rnatish yoki qurilmani yig’ishga kirishiladi. ba’zida ishlar tayyor qurilmada bajariladi. 3.3. kuzatish va o’lchash ishlari bajariladi. ishning bu qismi juda ma’suliyatli bo’lib, uni bajarishda, ushbu qo’llanma ko’rsatmalariga qat’iy amal qilish kerak. barcha o’lchash natijalari har bir ish uchun ko’rsatilgan jadvalga yoziladi. 3.4. o’lchash natijalari ishlab chiqiladi, ya’ni o’lchanayotgan kattaliklar ishchi formulalar yordamida topiladi va uning nisbiy xatoligi foiz hisobida aniqlanadi. 4. bajarilgan laboratoriya ishi bo’yicha hisobot tayyorlash. 1. ishning nomi va tartib raqami yoziladi. 2. ishning maqsadi. bunda bajarilgan laboratoriya ishida tajriba yo’li bilan aniqlanishi kerak bo’lgan fizik katalik ko’rsatiladi. 3. ishchi formula. bunda aniqlanishi kerak bo’lgan kattalikning hisoblab topilgan ishchi formulasi va formulaga kirgan kattaliklarning nomi, shuningdek topilishi kerak bo’lgan kattalikning o’lchov birligi si sistemada ko’rsatiladi. 4. jadval yoki grafik. bunda jadvalga o’lchash natijalari …

Want to read more?

Download all 3 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xavfsizlik texnikasi"

1-mashg’ulot xavfsizlik texnikasi. xatoliklar nazariyasi bilan tanishish. 1. fizikaviy kattaliklarni o’lchash. biror-bir kattalikni o’lchash deganda bu kattalikning birlik sifatida qabul qilingan bir jinsli etalon kattalik bilan solishtirilib, undan necha marta katta yoki kichikligini bilish tushuniladi. fizikaviy kattaliklarni absolyut aniq o’lchab bo’lmaydi. fizikaviy kattaliklarni o’lchash jarayonida o’lchov asboblarining tuzilishiga hamda kuzatuvchining sezgi organlarining sezgirligiga bog’liq ravishda o’lchash natijalari ma’lum xatoliklar bilan aniqlanadi. topilgan natijalar o’lchanayotgan kattaliklarning taqribiy qiymatini beradi. o’lchashda ro’y beradigan xatoliklar ikki guruhga bo’linadi: sistemali va tasodifiy xatoliklar. a) sistemali xatoliklar. bunday xatoliklar odatda tajriba o...

This file contains 3 pages in DOC format (51.0 KB). To download "xavfsizlik texnikasi", click the Telegram button on the left.

Tags: xavfsizlik texnikasi DOC 3 pages Free download Telegram