siklotron va fazotronlar

PPTX 21 pages 6.8 MB Free download

21 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 6.8 MB

File type PPTX

Pages 21

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 21

tezlatgichlar fizikasi tf - 2301 talabalari sabirov alibek va usmonov boburjon siklatron va fazatronlar re’ja 1. siklatron va fozotronlarning yasalish tarixi. 2. siklatron va fozotronlarning ishlash prinsipi. 3. siklatron va fozotronlarning amaliyotda qo’llanilishi. 1) tsiklatron va fozotronlarning hamda ba’zi tezlatgichlarning yasalish ta’rixi • eng birinchi siklatron 1930 - yilda amerikalik fizik olim ernest lourens tomonidan yaratildi . lourensning eng birinchi tsiklatroni 10 santimerlik diametrga ega bo’lib, protonlar-ionlar energiyasini 80kev gacha tezlashtirish imkoniyatiga ega edi 1936 - yilga kelib zarrachalar energiyasini 8mev gacha , so'ngra 1946 - yilda 200mev gacha tezlashtirishga qodir bo'lgan siklatronlar yaratildi. biroq zarrachaning enrgiyasi oshishi bilan uning massasining relyativistik oshib borishi muammosi paydo bo’ldi. xususan energiyasi 20mev dan katta bo'lgan protonlar- ionlar massasi shu darajada oshib ketdiki natijada ularning aylanish chastotasi kamayib borardi va tezlanuvchan maydon rezonansidan chiqib ketishi sodir bo'lardi. bu muammoni yechish maqsadida yangi turdagi tezlatgichlar ya'ni fazatronlar va sinxrotronlar yaratildi. • fozotron yoki sinxrotsiklatron …

2 / 21

birlashgan yadroviy tadqiqotlar institutida 10gev energiyaga erishishgan edi. sinxrotron - rezonansli tsiklik tezlatkichlarning bir turi. u shunday xususiyatlarga ega bo’lib : zarrachalarni tezlashtirish jarayonida nurlanish yo‘li doimiy radiusda qoladi, lekin ushbu radiusni belgilovchi burilish magnitlarining asosiy magnit maydoni vaqt o‘tishi bilan ortadi. bundan tashqari, elektr maydonining tezlashtiruvchi chastotasi doimiy bo‘lib qoladi (sinxrofazotrondan farqli o‘laroq). 1944 yilda edvin makmillian(aqsh) va vladimir veksler(ussr) lar tomonidan taklif qilingan edi . ular bir - biridan o'zaro mustaqil tarzda avtofozirovka prinsipini ochishgan edi , bu esa o'z navbatida zarrachalarning massasini relyativistik oshib borishi muammosini qoplab berdi. ernest lourens siklatroni , eng birinchi siklatron proton va ionlarni tezlashtirishga mo’ljallangan asosan 80kev gacha tezlashtirish imkoniyatiga ega. fozotron - sinxrotsiklatron fozotron ishlashi uchun katta ya’ni massasi bir necha tonna atrofida bo’lgan magnitni talab qiladi . bu esa o’z navbatda ish faoliyatini qimmat va hamda murakkab ta’mirlash bilan to’ldiradi. biroq tibbiyotda hozirgacha qo’llaniladi. sinxrofozotron oiyai sinxrofazotroni — 10 gev …

3 / 21

um kamerasidan , 2 ta duantlardan(bitasi manfiy yoki musbat potensiallangan bo’ladi) , o’zgaruvchan to’k manbai hamda duandlar orasiga biriktirllgan zarralar manbasidan tashkil topgan bo’ladi. zarrachalar(misol uchun proton) manbadan chiqgach manfiy zaryadlangan duant tomon magnit maydon ta’sirida aylanma harakat qiladi zarrachalar duantga yaqinlashgach o’zgaruvchan tok manbai duanttni qarama – qarshi potnsiallaydi (bitta duantni musbat bittasini manfiy zaryadlaydi) buni na’tijasida zarrachalar yana aylanma harakat bilan ikkinchi daunt tomon harakatlanadi va yana shu hol takrorlanadi , bu hol takrorlangan sayin zarrachalar aylanma harakati radiusi brogan sari ortib boradi ya’ni zarrachalar tezligi aylanma harakat radiusiga to’g’ri proporsionalligi tarzida zarrachalar tezligi ortib boradi . so’ngra zarrachalar maksimal tezlikga erishganidan so’ng ular biror bir duantda elektrostatik deflektor orqali duantni tark etib nishonga uriladi . siklatronlar kamchiligi shindaki ular zarrachalarni juda yam katta energiyagacha tezlashtira olmasligidadir. fazotron(sinxrosiklatron) ishlash prinsipi 3) siklatron va fozotronlarning amaliyotda qo’llanilishi. siklatron tsiklotronlar tibbiyotda radioizotoplar ishlab chiqarish uchun qo‘llaniladi, ular esa radiofarmatsevtika sohasida …

4 / 21

oniyatlarni yaratadi. fozotronlarning tibbiyotda qo’llanilishi fozotronlar tibbiyotda asosan proton terapiyasi va radioizotop ishlab chiqarish uchun ishlatiladi. ular onkologik kasalliklarni aniq va samarali davolash hamda pet diagnostika uchun muhim ahamiyatga ega. ayniqsa, proton terapiyasi tufayli sog‘lom to‘qimalarga zarar yetkazmagan holda saratonni davolash imkoniyati kengaymoqda. fozotronda fizik tadqiqotlar foydalanilgan adabiyotlar va saytlar 1) – i . b . isinskiy vvedenie v fiziku uskoriteley zaryajennix chastits 2) a. p. chernyaev, m.a. belixin, m. v.jeltonojskaya vvedenie v fiziku uskoriteley zaryajennix chastits www.iaea.org http://ru.wikipedia.org http://nuclphys.sinp.msu.ru www.nuu.uz www.ziyonet.uz http://www.iaea.org/ https://ru.wikipedia.org/ http://nuclphys.sinp.msu.ru/ http://www.nuu.uz/ http://www.ziyonet.uz/ e’tiboringiz uchun rahmat! tezlatgichlar fizikasi re’ja tsiklatron va fozotronlarning hamda ba’zi tezlatgichlarning yas eng birinchi siklatron 1930 - yilda amerikalik fizik olim ernes fozotron yoki sinxrotsiklatron bu siklatron modifikatsiyasi bo' sinxrotron - rezonansli tsiklik tezlatkichlarning bir turi. u ernest lourens siklatroni , eng birinchi siklatron fozotron - sinxrotsiklatron sinxrofozotron sinxrotron . 1 – dastlabki chiziqli tezlatgich 2 – protonlar m 2) siklatron va …

5 / 21

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "siklotron va fazotronlar"

tezlatgichlar fizikasi tf - 2301 talabalari sabirov alibek va usmonov boburjon siklatron va fazatronlar re’ja 1. siklatron va fozotronlarning yasalish tarixi. 2. siklatron va fozotronlarning ishlash prinsipi. 3. siklatron va fozotronlarning amaliyotda qo’llanilishi. 1) tsiklatron va fozotronlarning hamda ba’zi tezlatgichlarning yasalish ta’rixi • eng birinchi siklatron 1930 - yilda amerikalik fizik olim ernest lourens tomonidan yaratildi . lourensning eng birinchi tsiklatroni 10 santimerlik diametrga ega bo’lib, protonlar-ionlar energiyasini 80kev gacha tezlashtirish imkoniyatiga ega edi 1936 - yilga kelib zarrachalar energiyasini 8mev gacha , so'ngra 1946 - yilda 200mev gacha tezlashtirishga qodir bo'lgan siklatronlar yaratildi. biroq zarrachaning enrgiyasi oshishi bilan uning massasining...

This file contains 21 pages in PPTX format (6.8 MB). To download "siklotron va fazotronlar", click the Telegram button on the left.

Tags: siklotron va fazotronlar PPTX 21 pages Free download Telegram