suyak sinishi — tasnifi, asoratlari, davolash, birinchi yordam ko’rsatish

DOCX 13 pages 146.3 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 146.3 KB

File type DOCX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

suyak sinishi — tasnifi, asoratlari, davolash, birinchi yordam ko’rsatish suyak sinishi — skeletning muayyan qismiga uning mustahkamligidan yuqori bo’lgan yuk tushishi natijasida suyak yaxlitligining to’liq yoki qisman buzilishi. sinish jarohat tufayli, shuningdek suyak to’qimalarining mustahkamlik xususiyatlari o’zgarishi bilan kechadigan turli kasalliklar natijasida sodir bo’lishi mumkin. holatning jiddiyligi shikastlangan suyaklar soni va o’lchami bilan belgilanadi. bir nechta naysimon suyaklarning sinishi ko’p qon yo’qotish va og’riqli shok rivojlanishiga olib keladi. bundan tashqari, bemorlar bunday jarohatlardan so’ng sekin tiklanishadi, tuzalish bir necha oyga cho’zilishi mumkin. muammo ahamiyati suyak sinishi hayotda juda keng tarqalgan jarohat hisoblanadi. odamlarda suyak sinishi boshqa umurtqali hayvonlardagi shunday jarohatlardan ko’p farq qilmaydi. quyida sinish inson tanasi misolida ko’rib chiqiladi, ammo skeletning xususiyatlari inobatga olinganda qolgan texnika va belgilar barcha umurtqali hayvonlarga taalluqli bo’lishi mumkin. yoriqlarni davolash muammosi inson uchun ham, jamiyat uchun ham muhimdir. barcha insoniy sivilizatsiyalarda «suyak tuzatuvchi» kasbining analogi — odam va hayvonlarning singan qo’l-oyoqlarini qayta tiklash …

2 / 13

ha mezonlarga muvofiq tasniflanadi, bu jarohatning umumiy sababi yo’qligi va lokalizatsiyasi bilan bog’liq. zamonaviy tasnifda sinish turlari quyidagi xususiyatlarga qarab ajratiladi: yuzaga kelish sababiga ko’ra  travmatik — tashqi ta’sir tomonidan chaqirilgan;  patologik — suyakning ba’zi patologik jarayonlarda (masalan, tuberkulyoz, shish va boshqalar) minimal tashqi ta’sir ta’siri natijasida ham sinishi. shikastlanish og’irligiga ko’ra  to’liq:  siljishsiz (masalan, periost ostida);  bo’laklarning siljishi bilan.  noto’liq — yoriqlar va qisman sinish. sinish shakli va yo’nalishi bo’yicha  ko’ndalang — sinish chizig’i naysimon suyak o’qiga shartli perpendikulyar;  uzunasiga — sinish chizig’i naysimon suyak o’qiga shartli parallel;  qiyshiq — sinish chizig’i naysimon suyak o’qiga nisbatan o’tkir burchak ostida o’tadi;  vintsimon — suyak parchalarining o’zining normal joylashuviga nisbatan aylanishi;  parchalangan — bitta aniq sinish chizig’i yo’q, shikastlangan joydagi suyak alohida bo’laklarga bo’linishi;  ponasimon — odatda umurtqa sinishida qayd qilinadi, bunda bir suyak boshqa suyakka bosilib kirib qoladi …

3 / 13

g’li emboliya;  jarohatga infektsiya tushishi, osteomielit, sepsis.  asoratlanmagan. bundan tashqari, eng ko’p uchraydigan sinish turlari umumqabul qilingan nomlar — ularni birinchi bo’lib ta’riflab bergan muallifning ismi bilan ataladi. misol uchun, bilak suyagining bigizsimon o’simtasi sinishi kolles sinishi deb ataladi. bolalik va o’smirlik davrida suyaklashmagan o’sish (epifizal) chizig’i bo’ylab sinish — epifizioliz ko’p kuzatiladi. keksalik yoshida esa shikastlanishlar sezilarli darajada kamroq kuch tomonidan ham chaqirilishi mumkin, tiklanish davri esa ko’proq bo’ladi. bu suyak mineral va organik tarkibiy qismlarining o’zgarishi bilan bog’liq. etiologiya suyak ularning yuk ko’tarish chegarasidan ko’ra ko’proq kuch tushishi natijasida sinadi. har bir suyakning turli o’qlar bo’yicha maksimal yuk ko’tarish kattaligi har https://mymedic.uz/kasalliklar/travmatologiya/qon-ketishida-birinchi-yordam-korsatish/ xil bo’ladi. har bir alohida holda sinish turi tushadigan kuchning yo’nalishiga bog’liq. masalan, agar zarba naysimon suyakka perpendikulyar tushadigan bo’lsa, ko’ndalang sinish sodir bo’ladi, kuch vektori o’qqa parallel qo’yiladigan bo’lsa, uzunasiga sinish qayd qilinadi. suyak sinishining turlari nisbati vaqt o’tishi bilan o’zgarib boradi, masalan, …

4 / 13

ukni ko’taradigan yoki uning mustahkamligi pastroq bo’lgan joylardir. eng keng tarqalgan sinishlar quyidagilarni o’z ichiga oladi:  bilak suyagining sinishi. 70% hollarda bu ekstenzion sinishdir;  yelka suyagining xirurgik bo’yni sinishi;  kichik boldir suyagi o’rta uchdan bir qismimomg parchalanib sinishi  . boshqacha nomi «bamperli sinish», ko’proq avtohalokatlarda qayd qilinadi;  medial va lateral to’piqlarning sinishi;  son bo’yinchasi sinishi. tuzatish qiyin bo’lgan, ayniqsa keksa yoshdagi kishilarda ko’p uchraydigan jarohat. davolashning eng samarali usullaridan biri — sun’iy chanoq-son bo’g’imi o’rnatishdir;  kalla suyagining turli sinishlari. patogenezi suyak to’qimasi mineral va organik tarkibiy qismlardan tashkil topgan. suyakning tarkibi juda murakkab, organik qism umumiy massaning 30 foizi, minerallar 60 foizi, suv 10 foizni egallaydi. mineral komponentlar mustahkamlik beradi va asosan kaltsiy, fosfor va mikroelementlardan iborat. organik komponent kollagendan iborat bo’lib, suyakni yanada egiluvchan qiladi. kollagen cho’zilganda mustahkamligi 150 kg / sm2, kesilganda 680 kg / sm2, uziluvchanligi darajasi — 20-25% ni …

5 / 13

ishini to’xtatish murakkab vazifa sanaladi va qiyin parchalanib sinishlarda faqatgina jihozlangan operatsion xonada amalga oshirilishi mumkin. jarohat oqibatlari suyak singanidan keyin qon ketishi va kuchli og’riq paydo bo’ladi. naysimon suyaklarining to’liq sinishida suyak bo’laklarining siljishi kuzatiladi. buning sababi shundaki, og’riq paydo bo’lganda mushaklar refleksiv ravishda qisqaradi, ular suyaklarga birikkanligi tufayli esa singan suyak oxirlarini tortadi va jarohatni og’irlashtiradi. yopiq sinishda jarohat sohasida gematoma shakllanadi, ochiq sinishda esa kuchli qon ketishi kuzatiladi. singan suyak sohasida mushak qavati qanchalik massiv bo’lsa, suyak bo’laklarining repozitsiyasi va suyakning to’g’ri tiklanishi uchun to’g’ri holatda turishi shunchalik qiyin bo’ladi. son suyaklari sinishida sariq suyak iligidan yog’li emboliya rivojlanishi mumkin, bu salomatlikning keskin yomonlashuvi va hatto o’limga olib kelishi ehtimoli mavjud. regeneratsiya jarohatdan keyin siniqlarning bitishi yangi to’qimaning shakllanishi bilan birga kechadi, natijada suyak qadog’i paydo bo’ladi. sinishning tuzalish muddati yoshga (bolalarda tezroq), organizmning umumiy holati va mahalliy sabablar — siniqlarning bir-biriga nisbatan joylashuvi, jarohat turi va …

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "suyak sinishi — tasnifi, asoratlari, davolash, birinchi yordam ko’rsatish"

suyak sinishi — tasnifi, asoratlari, davolash, birinchi yordam ko’rsatish suyak sinishi — skeletning muayyan qismiga uning mustahkamligidan yuqori bo’lgan yuk tushishi natijasida suyak yaxlitligining to’liq yoki qisman buzilishi. sinish jarohat tufayli, shuningdek suyak to’qimalarining mustahkamlik xususiyatlari o’zgarishi bilan kechadigan turli kasalliklar natijasida sodir bo’lishi mumkin. holatning jiddiyligi shikastlangan suyaklar soni va o’lchami bilan belgilanadi. bir nechta naysimon suyaklarning sinishi ko’p qon yo’qotish va og’riqli shok rivojlanishiga olib keladi. bundan tashqari, bemorlar bunday jarohatlardan so’ng sekin tiklanishadi, tuzalish bir necha oyga cho’zilishi mumkin. muammo ahamiyati suyak sinishi hayotda juda keng tarqalgan jarohat hisoblanadi. odamlarda suyak sinishi ...

This file contains 13 pages in DOCX format (146.3 KB). To download "suyak sinishi — tasnifi, asoratlari, davolash, birinchi yordam ko’rsatish", click the Telegram button on the left.

Tags: suyak sinishi — tasnifi, asorat… DOCX 13 pages Free download Telegram