keksalarning oqilona ovqatlanishi

PPTX 12 pages 81.1 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 81.1 KB

File type PPTX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

o‘zbekistonga o‘simliklarni iqlimlashtirish tarixi keksalarning oqilona ovqatlanishi ma’lumki, odam yoshi oshib borishi bilan uning organizmidagi barcha tizim va a’zolarning funksiyalari tegishli hujayra va to`qimalardagi fiziologik jarayonlarning kuchsizlanishi sababli zaiflasha boshlaydi. bu holat, ertami-kechmi hammada ham uchraydigan jarayon. lekin ovqatlanish madaniyatiga og`ishmay amal qilish yo`li bilan keksayishning muddatidan oldin yuz berishini bartaraf qilish mumkin. keksa kishilarning oqilona ovqatlanishi borasidagi ilmiy tavsiyalarni kundalik hayotda qo`llash ularning nafaqat sog`lig`ini kafolatlaydi, ayni paytda umrini uzaytiradi, mazmunli hayot kechirishlari hamda serunum mehnat qilishlariga sabab bo`ladi. keksayib borish bilan dastavval tanadagi moddalar va energiya almashinuvi susaya boshlaydi. bu holat asosiy almashinuvning pasayishida, o`zlashtiriladigan kislorodning kamayishida, oqsil, yog` va uglevodlar almashinuvining susayishida hamda jigar, buyrak, yurak kabi a’zolar to`qimalarida oksidlanish jarayonini amalga oshiradigan fermentlar faolligining zaiflashuvida o`z aksini topadi. keksalik alomatlarining biologik muddatidan oldin ro`y berishiga olib keladigan asosiy sabablardan biri - bu yoshi ulug`lashib boradigan odamlarda tez-tez uchrab turadigan energiya muvozanatining buzilish holatidir ya’ni kishi ovqatni …

2 / 12

uyraklar, jigar, tana mushaklari orasida, me’da-ichaklari atrofida yog` to`planadi, oqibatda turli xil xastaliklar (gipertoniya, ateroskleroz, yurakning ishemik kasalligi, qandli diabet va boshqalar) kelib chiqadi. keksalar ovqatlanishining maqsadga muvofiq bo`lishida quyidagi 5 tamoyilga amal qilish tavsiya etiladi: - kundalik iste’mol taomlaridagi umumiy energiyaning shu vaqt davomida sarflanadigan energiyaga teng bo`lishi; - iste’mol taomlarining antisklerotik xususiyatiga ega bo`lishi; - taomlarning xilma-xilligi hamda ular tarkibidagi zaruriy moddalar va birikmalarning me’yoriy nisbatda bo`lishi; - kunlik ovqatlarning tanadagi barcha fermentlar tizimini faollashtiradigan moddalar bilan yetarli darajada boyitilishi; - iste’mol taomlarining iloji boricha fermentlar ta’sirida oson parchalanadigan oziq moddalaridan iborat bo`lishi. keksalar taomlari tarkibidagi oqsilning 55 % hayvonot mahsulotlari oqsillaridan iborat bo`lishi lozim. shu miqdorning yarmini sut mahsulotlaridagi (sut, kefir, suzma), ikkinchi yarmini esa go`sht, baliq oqsillari tashkil qilgani ma’qul. ular iste’mol qiladigan jami yog`ning to`rtdan bir qismini sariyog`, yana shunchasini o`simlik moyi, qolgan qismini esa oziq-ovqat mahsulotlaridagi yog` tashkil qilsa, maqsadga muvofiq bo`ladi. kundalik iste’mol …

3 / 12

idan 7 kg. ga ko`payadi. bunday semirish iste’moldagi non va un mahsulotlari oliy navli bo`lganida yanada yaqqolroq ko`zga tashlanadi. umuman olganda, keksalar iste’molidagi nonning faqat bir qismigina oliy navli bo`lib, qolgani qora undan bo`lishi maqsadga muvofiqdir. o`rta hisobda keksalar kunlik iste’mol qilinadigan non miqdori 300 g. dan oshmasligi lozim. kunlik ovqatda yog` hissasining keskin kamayishi yoki uning umuman bo`lmasligi ancha xavfli, chunki juda kam yog`li yoki yog`siz ovqatni surunkali iste’mol qilish organizmi sovuqqa va boshqa noqulay ob-havo sharoitlariga, yuqumli kasalliklarga bardoshliligini kamaytiradi. keksaya boshlagan odamlar yog` iste’mol qilishni kamaytirishi kerak, chunki u tanada xolesterinni ko`paytirib yuboradi degan noto`g`ri tushuncha bor. xolesterin organizm uchun zarur, u har bir hujayraning pardasi tarkibiga kiradigan almashtirib bo`lmaydigan modda bo`lib, undan ko`pgina hayotiy zarur biologik faol moddalar sintezlanadi. shuning uchun uni kam-kamdan oziqa moddalari bilan iste’mol qilib turish shart. agar organizmga xolesterin tushishi to`xtatilsa, uning halok bo`lishi muqarrar. hayot uchun organizmning o`zida sintezlanadigan xolesterin xavfli. …

4 / 12

kelaversa (ruhiy tushkunlik, tajovuzkorlik, achchiqlanish, ertangi kunga ishonmaslik, vaqtinchalik omadsizlik va boshqalar), uning tanasida yog`lar almashinuvi buzilib, xolesterin ko`payib ketadi. xulosa shuki, keksalar tanasida xolesterin ko`payib ketmasligi uchun ovqat bilan xolesterin qabul qilishdan tamoman voz kechish noto`g`ri, faqat to`yingan yog` kislotalari ko`p bo`lgan mahsulotlardan (cho`chqa, qo`y yog`i va qora mollarning charvi yog`i) o`zini tiyishi, asabiylashishdan saqlanishi darkor. keksalar ovqatlanishining yana bir muhim tomoni shundan iboratki, ular iste’mol qiladigan taomlar organizmdagi muhit reaksiyasini ko`proq ishqorli tomonga burishi kerak. buning uchun ovqatlar ishqor ekvivalentli o`simlik mahsulotlaridan, chunonchi, sabzavotlar, mevalar hamda sut va sut mahsulotlaridan tayyorlanishi lozim. ishqor ekvivalentli moddalarga kalsiy, kaliy, magniy kabi ko`pgina mineral moddalar ham kiradi. buning ustiga yosh oshib borgani sari kishining kalsiyni o`zlashtirib olishi qiyinlashadi va shu bois bu unsurga nisbatan ehtiyoj oshadi. uni qondirish uchun bir kecha-kunduz davomida yarim litr sut yoki qatiq, yoxud 100 g. pishloq iste’mol qilish tavsiya qilinadi. qariyalar kaliy moddasiga boy mahsulotlardan tanovul …

5 / 12

ofloraning barqaror holda bo`lishini ta’minlaydi, me’da-ichak yo`lidagi bijg`ish jarayonining oldini olishda faol qatnashadi. bijg`ish jarayonining kuchayib ketishi esa organizmda o`zini o`zi zaharlash holatiga olib keladi. shunday qilib, keksayganda tegishli ovqatlanish madaniyati talablariga amal qilib borish qariyalarning mazmunli, serunum hayot kechirishiga hamda ular umrining uzoq bo`lishiga olib keladigan muhim omillardan biridir. /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "keksalarning oqilona ovqatlanishi"

o‘zbekistonga o‘simliklarni iqlimlashtirish tarixi keksalarning oqilona ovqatlanishi ma’lumki, odam yoshi oshib borishi bilan uning organizmidagi barcha tizim va a’zolarning funksiyalari tegishli hujayra va to`qimalardagi fiziologik jarayonlarning kuchsizlanishi sababli zaiflasha boshlaydi. bu holat, ertami-kechmi hammada ham uchraydigan jarayon. lekin ovqatlanish madaniyatiga og`ishmay amal qilish yo`li bilan keksayishning muddatidan oldin yuz berishini bartaraf qilish mumkin. keksa kishilarning oqilona ovqatlanishi borasidagi ilmiy tavsiyalarni kundalik hayotda qo`llash ularning nafaqat sog`lig`ini kafolatlaydi, ayni paytda umrini uzaytiradi, mazmunli hayot kechirishlari hamda serunum mehnat qilishlariga sabab bo`ladi. keksayib borish bilan dastavval tanadagi moddalar va energiya almashi...

This file contains 12 pages in PPTX format (81.1 KB). To download "keksalarning oqilona ovqatlanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: keksalarning oqilona ovqatlanis… PPTX 12 pages Free download Telegram