hayot faoliyati xavfsizligi faniga kirish

DOCX 22.4 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1509451704_69589.docx hayot faoliyati xavfsizligi faniga kirish tabiatda yomon havo, yomon kun bo’lmaganiday yomon ekologiyaning bo’lishi ham, aqlga sig’maydigan hodisa hisoblanadi. bundan shunday hulosa chiqadiki, ekologik muvozanatning buzilishi-bu albattaa, tabiiy hol. ekologiya muvozanati bu tirik organizmlarning yer yuzida kelishgan holda bir-biriga xalal bermasdan birgalikda yashashini belgilaydigan fan sifatida vujudga keldi. tashqi muhitni muhofaza qilish muammosi bugungi kunning muammosi emas. insoniyat taraqqiyotining turli bosqichlarida bu muammolar har turli qirralari bilan ko’rinish berib kelgan. masalan, o’rta asr boshlarida jahonning kattaa shaharlarida isitish uchun va boshqa maqsadlar uchun tosh ko’mirdan foydalanish boshlangan kezlarda bu shaharlarda tutunning ko’payib ketishi natijasida odamlarning tutunga qarshi kurash e’lon qilingani haqida ma’lumotlar bor. keyingi vaqtlarda, ya’ni asrimizning 30-yillarida jahon miqyosida po’lat ishlab chiqarishga ehtiyoj ortganligi munosabati bilan, bunday korxonalar zich joylashgan yevropa hududidagi angliya va belgiya davlatlaridagi ba’zi bir shaharlarda tutunning ko’payib ketishi aholi o’rtasida kasallanish ko’payganligi kuzatilgan. bunday noxush voqealarni metallurgiya sanoati rivojlangan rossiya federatsiyasining magnitogorsk va chelyabinsk …

tizimlarining hammasiga: samolyotlar, teplovozlar, okean kemalari va kosmik kemalarning barchasiga taaluqlidir. aytilganlardan ko’rinib turibdiki, atmosfera havosining bulg’anishiga qarshi kurash murakkab muammo bo’lib, o’zida siyosiy, iqtisodiy, ijtimoiy va texnologik muammolarni o’z ichiga oladi. atmosfera havosining bulg’anishi tushunchasiga har xil ma’no berishga harakat qilingan. bu tushunchani umumbashariy nuqtayi nazaridan olib qarasak, dunyo miqyosida ajralib chiqayotgan zararli moddalar miqdorini ko’z oldimizga keltirishga to’g’ri keladi. axborotnomalarda berilishicha, amrika qo’shma shtatlari issiqlik elektr stsnsiyalarida toshko’mir yoqish natijasida hosil bo’ladigan changlarni tozalash qurilmalaridan keyin atmosferaga chiqarib yuborilayotgan miqdori yiliga 180.000.000 tonnani tashkil qiladi. metallurgiya sanoatida ajraladigan chang miqdori 150.000.000 tonna deb keltirilgan. yog’ochsozlik sanoatida esa bu miqdor 120.000.000 tonnani tashkil qiladi. bu keltirilgan ma’lumotlar 1985-90yillarga tegishli. endi oddiy hisob yo’li bilan olsak,eski ittifoq aqsh dan kam elektr energiyasi ishlab chiqarmagan. demak, yoqilgan ko’mir va changlar miqdori taxminan yuqorida keltirilgan miqdorlar atrofida, yevropadagi rivojlangan davlatlar energetikasi va boshqa sanoat tarmoqlari yana shuncha miqdorda chang chiqarishi, shuning bilan …

n kelajakda bir necha o’n marta oshishi ehtimoldan holi emas. changlarning o’ziga xos xususiyati shundaki, ular asosan qattiq moddalarning zarrachalari hisoblanadi, lekin ularning tarkibida kimyoviy reaksiyalar natijasida hosil bo’lgan zarralar ham anchagina miqdorni tashkil qiladi. masalan, energetika sohasida yoqilg’i sifatida ishlatilayotgan moddalar yongandan keyin hosil bo’ladigan qoldiq mahsulot, ya’ni kul xuddi shunday zarralar qatorini egallaydi. bunday changlarning atmosferaga chiqarib yuborilgan qismi kattaligi 5 mkm dan kichik changlardan tashkil topganligi sababli va ularning solishtirma og’irligi atmosfera havosi solishtirma og’irligiga tengligini hisobga olsak, bu changlar deyarli yerga qo’nmay atmosfera havosining bir qismi sifatida doim suzib yuradi. bu changlarning atmosfera havosida ko’payishi quyosh nurlarining yerga yetib kelishini qiyinlashtiradi, ya’ni notabiiy soyalar vujudga keladi, bu esa o’z navbatida shamollarning harakatlanish yo’nalishlarini o’zgartirib yuboradi, ularning tarkibidagi bulutlar doimiy yurish joylarini o’zgartirib, yog’shi kerak bo’lgan yomg’ir butunlay boshqa hududlarga yog’adi. keltirib o’tilgan mulohazalardan chiqadigan hulosa shuki, hozirgi kunning ekologiya vaziyati muvozanat buzilish nuqtasida turganligi va bungs …

vs nihoyat ohirgi 1999-yili odamlar soni 6 milliard kishiga yetdi. bunday o’sishning asosiy sabablaridan biri, hayot tarzining qulaylashganligi maishiy hizmat turlarining oshishi, qishloq xo’jaligi samaradorligining oshishi va yetarlicha oziq-ovqat mahsulotlarini ishlab chiqarilishi, shuningdek, tibbiyot fanining rivojlanishi natijasida inson hayoti davomiyligining oshishi va bolalar o’limining kamayishi buning asosiy sababchilari bo’lishi mumkin. bundan tashqari, hayot davomiyligining oshishi bilan bir qatorda ba’zi bir hududlarda tug’ilish darajasi ham yuqori miqdorni tashkil etadi. aholining o’sish darajasi yuqori bo’lgan davlatlarga afrika, markaziy amerika, yaqin va o’rta sharq, janubiy-sharqiy osiyo, hindiston va xitoy davlatlari kiradi.jumladan, o’zbekiston respublikasi o’sish darajasi bo’yicha eng yuqori pog’onalardan birini egallab turibdi. hozirgi kunda olimlarning hisoblariga ko’ra, xxi asr oxirlariga kelib, odamlar soni 28-30 milliard kishiga yetdi. bu sharoit yer yuzida yetishtiriladigan oziq-ovqat mahsulotlarining tansiqligiga olib keladi va bu yetishmaslik natijasida ko’plab odamlarning ochlik iskanjasiga tushishi va buning natijasida umumiy davlat tizimlari barbod bo’lishi va buning natijasida odamlarning keskin kamayib ketishi mumkin hamda …

holisi 1880-yilda umumiy aholining 1,7 % ini tashkil qilgan bo’lsa, 1950-yilda 13,1 %, 1970-yilda 17 %, 1984-yilda 50 % va 2000yilda 80-85 % ni tashkil qiladi. jumladn, aqsh da aholini shaharlashishi 70% ga rossiya federatsiyasiniki esa 1995-yilda 76% ni tashkil qilgan. million va undan ko’p aholi yashaydigan shaharlar soni ko’paymoqda. yaqin kelajakda 25-30 million odam yashaydigan shaharlar paydo bo’lishi kutilmoqda. o’nta eng ko’p aholi yashaydigan shaharlarni keltirib o’tamiz: shahar, davlat 1994-yilda2015-yil (taxmin) tokio (yaponiya) 26,5 28,7 nyu-york (aqsh) 16,3 17,6 san-paulu (braziliya 16,1 20,8 mexiko (meksika) 15,5 18,8 shanxay(xitoy) 14,7 23,4 bombey (hindiston) 14,5 27,4 los-anjeles (aqsh) 12,2 14,3 pekin (xitoy) 12 19,4 kalkutta(hindiston) 11,5 17,6 aholining shaharlashish jarayoni bu shaharlar joylashgan hududning va uning yaqin atrofida hayot kechirish tarzini yomonlashishi va shuning bilan biiga u joylashgan maydon va uning tevarak-atrofidagi tabiatga katta zarar keltirmoqda. chunk bu yerlarda har xil chiqindilarning ko'payishi natijasida atrof-muhitga yetadigan zarar ko'gayib bormoqda. masalan, shaharlar …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "hayot faoliyati xavfsizligi faniga kirish"

1509451704_69589.docx hayot faoliyati xavfsizligi faniga kirish tabiatda yomon havo, yomon kun bo’lmaganiday yomon ekologiyaning bo’lishi ham, aqlga sig’maydigan hodisa hisoblanadi. bundan shunday hulosa chiqadiki, ekologik muvozanatning buzilishi-bu albattaa, tabiiy hol. ekologiya muvozanati bu tirik organizmlarning yer yuzida kelishgan holda bir-biriga xalal bermasdan birgalikda yashashini belgilaydigan fan sifatida vujudga keldi. tashqi muhitni muhofaza qilish muammosi bugungi kunning muammosi emas. insoniyat taraqqiyotining turli bosqichlarida bu muammolar har turli qirralari bilan ko’rinish berib kelgan. masalan, o’rta asr boshlarida jahonning kattaa shaharlarida isitish uchun va boshqa maqsadlar uchun tosh ko’mirdan foydalanish boshlangan kezlarda bu shaharlarda tutunning ko’payib ke...

DOCX format, 22.4 KB. To download "hayot faoliyati xavfsizligi faniga kirish", click the Telegram button on the left.

Tags: hayot faoliyati xavfsizligi fan… DOCX Free download Telegram