Orqaga

zaharsiz ilonlarning biologiyasi va ahamiyati

ZIP 12 sahifa 1,1 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (6 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 12
mavzu: zaharsiz ilonlarning biologiyasi va ahamiyati mavzuning dolzarbligi reptiliyalar sinfining boshqa vakillari singari, ilonlar ham o’ziga xos belgi, xususiyatlarga ega. ilonlar o’ziga xos tana tuzilishiga ega bo’lib, ularning tanasi har xil yo’g’onlikda bo’lib, bo’yiga cho’zilgan. dumi hamisha tanasidan kalta, oyog’i bo’lmaydi. o’ziga xos harakatlanish usuliga ega. ilonlar kaltakesaklardan ko’p belgilariga ko’ra farqlanadi. asosiy farqlaridan biri – pastki jag’ining tuzilish xususiyatidir. ilonlarning jag’ apparati chap va o’ng tomondan harakatchan, qo’shilishi natijasida pastki jag’i kalla suyagida qattiq cho’zilgan burma yordamida osilib turadi. kalla suyagi yuz qismining skeleti harakatchan birikadi. yuz suyaklari orasidagi elastik bog’lam jag’larning o’ng va chap bo’lagini biriktiradi. shuning uchun ilonlarning og’zi juda ham cho’ziluvchan bo’lib qoladi va o’ljasini butunligicha yutish xususiyatiga ega bo’ladi. mavzuning maqsadi reptiliyalar sinfi vakillarining inson uchun ahamiyati katta emas, shunga qaramay inson reptiliyalarning bir qancha turlaridan foydalanmoqda. o’zbekiston faunasida yashaydigan reptiliyalar orasida zaharlilari yo’q. shuning uchun bu sinf vakillariga alohida e’tibor berish kerak. xx asrning …
2 / 12
ar sinfi sudralib yuruvchilar – haqiqiy quruqlik hayvonlari. tðµrisi quruq, muguz tangachalar yoki muguz qalqon bilan qoplangan. o’pkasi yaxshi rivojlangan. tðµrisi nafas olishda qatnashmaydi. qovurg’alar, ko’krak qafasi rivojlangan. yuragi uch kamðµrali. ularning tuxumi sariqlikka boy, yirik. tuxumdan chiqqan bolasi mðµtomorfozsiz rivojlanadi. sudralib yuruvchilarning gavdasi hai har xil kattalikda. ularning uzunligi bir nðµcha sm dan 10-11 m gacha kðµladi.. sudralib yuruvchilar tðµrisi pishiq va ðµngil muguz tangachalar yoki plastinkalar bilan qoplangan. tangachalar tðµrini jarohatlanish va qurib qolishdan himoya qiladi. lðµkin bunday muguzlangan tðµri hayvonlarning o’sishiga halaqit bðµradi. shuning uchun ular eski muguzlangan po’stini vaqti vaqti bilan tashlab turadi. bu jarayon’ tullash dðµyiladi. toshbaqalar va timsohlar tðµri epidðµrmisi ostida suyak plastinkalar bo’ladi. toshbaqalar tanasi suyak sovut bilan qoplangan. sudralib yuruvchilar tðµrisi quruq bo’lib, unda bðµzlar bo’lmaydi. 2. sudralib yuruvchilarning ko’payishi, rivojlanishi va kð•lib chiqishi ko’payishi. sudralib yuruvchilarning erkaklik jinsiy organlari bir jufdan urug’don, urug’ nayi va kuyikish organidan iborat. urg’ochisi jinsiy organlariga …
3 / 12
lanib bo’lganidan so’ng, tuxum tug’ilib, undan tðµzda yosh organizm chiqadi. bu hodisa “tuxumdan tirik tug’ish” dðµyiladi. tuxumdan tirik tug’ish shimoliy va tog’ mintaqalarida yashaydigan turlar o’rtasida uchrashi nazarda tutiladigan bo’lsa, u holda bu hodisa rivojlanayotgan embrionni sovuqdan himoya qilish funktsiyasini bajaradi. tuxumdan tirik tug’ish o’zbðµkiston hududida tog’ va tog’oldi mintaqalarida tarqalgan turlar orasida uchraydi. 3. sudralib yuruvchilarning xilma-xilligi sudralib yuruvchilarning 6600 ga yaqin turi mavjud bo’lib, tumshuqboshlilar, tangachalilar, toshbaqalar, timsohlar turkumlariga ajratiladi. ilonlar gavdasi uzun, silindrsimon; oyoqlari bo’lmaydi; faqat bo’g’ma ilonlarning anal tðµshigi ikki yonida ilmoqchalar shaklidagi orqa oyo’qlari rudimðµnti saqlanib qoladi. ilonlarning qovoqlari ko’ziga yopishib yupqa shishasimon pardani hosil qiladi. shuning uchun ularning ko’zi yumilmaydi. o’rta quloq va nog’ora pardasi bo’lmaganidan ilonlar eshitmaydi. ilonlarning pastki va yuqori jag’lari, elastik pay orqali qo’shilgan. ilonlar og’zini juda kðµng ochib, o’z tanasidan ham yo’g’onroq o’ljani tiriklayin yuta oladi. gavdasining ingichka va uzun bo’lishi tufayli ilonlarning faqat bitta o’pkasi rivojlangan, buyragi tasmasimon, qovurg’alari …
4 / 12
rakatcha qo’shilishi natijasida pastkiki jag’i kalla suyagida qattiq cho’zilgan burma yordamida osilib turadi. shu bilan birga yuz qismi suyaklari orasidagi elastik bog’lam, ularning harakatchanligini ta’minlaydi va jag’larni (o’ng va chap) o’zaro biriktiradi. 2. zaharsiz ilonlarning jahon faunasida ikki oilasi (suv ilonsimonlar va bo’g’ma ilonlar) uchraydi. bu oilalarga 53 tur ilon kiishi aniqlangan. shulardan 3 turi bo’g’ma ilonlar, qolgan 50 turi esa suvilonsimonlar oilasining vakillari bo’lib hisoblanadi. 3. o’zbekiston faunasida esa 16 turi uchraydi. bu turlarning faqat bittasi bo’g’ma ilonlar oilasining vakili bo’lsa, qolgan 15 tasi esa suvilonsimonlar oilasiga mansub. 4. zaharsiz ilonlarning aksariyat vakillari suv ilonsimonlar oilasiga mansubligi sababli, ularning ko’pchiligi suv havzalari atroflarida, namli joylarda va ayrimlari suvda suzib hayot kechiradi. ayrin ilonlarni bog’, poliz va odamlarga yaqin joylarda ham uchratishimiz mumkin. ko’pgina turlari tog’ etaklaridagi yong’oqzoru archazorlarda, cho’l va sahrolarda tuproq ostiga kemiruvchilar iniga kirib yashirinib yashashi ham aniqlangan. lekin zaharsiz ilonlarning ayrim vakillari juda baland bo’lgan tog’larda …
5 / 12
zaharsiz ilonlarning biologiyasi va ahamiyati - Page 5
6 / 12
zaharsiz ilonlarning biologiyasi va ahamiyati - Page 6

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 12 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"zaharsiz ilonlarning biologiyasi va ahamiyati" haqida

mavzu: zaharsiz ilonlarning biologiyasi va ahamiyati mavzuning dolzarbligi reptiliyalar sinfining boshqa vakillari singari, ilonlar ham o’ziga xos belgi, xususiyatlarga ega. ilonlar o’ziga xos tana tuzilishiga ega bo’lib, ularning tanasi har xil yo’g’onlikda bo’lib, bo’yiga cho’zilgan. dumi hamisha tanasidan kalta, oyog’i bo’lmaydi. o’ziga xos harakatlanish usuliga ega. ilonlar kaltakesaklardan ko’p belgilariga ko’ra farqlanadi. asosiy farqlaridan biri – pastki jag’ining tuzilish xususiyatidir. ilonlarning jag’ apparati chap va o’ng tomondan harakatchan, qo’shilishi natijasida pastki jag’i kalla suyagida qattiq cho’zilgan burma yordamida osilib turadi. kalla suyagi yuz qismining skeleti harakatchan birikadi. yuz suyaklari orasidagi elastik bog’lam ...

Bu fayl ZIP formatida 12 sahifadan iborat (1,1 MB). "zaharsiz ilonlarning biologiyasi va ahamiyati"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: zaharsiz ilonlarning biologiyas… ZIP 12 sahifa Bepul yuklash Telegram

O'xshash fayllar

Bularni ham yoqtirishi mumkin

Hammasini ko'rsatish
ilonlarning tuzilishi va hayot kechirishi — PPTX PPTX
ilonlarning tuzilishi va hayot kechirishi
15 sahifa 5,8 MB
soya ahamiyati, biologiyasi va etishtirish texnologiyasi — PPT PPT
soya ahamiyati, biologiyasi va etishtirish texnologiyasi
11 sahifa 175,5 KB
sholi - ahamiyati, biologiyasi va etishtirish texnologiyasi — PPT PPT
sholi - ahamiyati, biologiyasi va etishtirish texnologiyasi
23 sahifa 680,0 KB
makkajo'xori ahamiyati, biologiyasi va etishtirish texnologiyasi — PPT PPT
makkajo'xori ahamiyati, biologiyasi va etishtirish texnologiyasi
18 sahifa 911,0 KB
bug'doy- ahamiyati, biologiyasi va etishtirish texnologiyasi — PPT PPT
bug'doy- ahamiyati, biologiyasi va etishtirish texnologiyasi
23 sahifa 9,0 MB
kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi va tasnifi 2 — PPTX PPTX
kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi va tasnifi 2
— 7,3 MB
o’rgimchaksimonlar sinfi vakillarining biologiyasi va ahamiyati — ZIP ZIP
o’rgimchaksimonlar sinfi vakillarining biologiyasi va ahamiyati
6 sahifa 952,0 KB
kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi, navlari va etishtirish texnologiyasi — PPT PPT
kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi, navlari va etishtirish texnologiyasi
37 sahifa 2,0 MB
karamli sabzavotlarni ahamiyati, biologiyasi va yetishtirish texnologiyasi — PPTX PPTX
karamli sabzavotlarni ahamiyati, biologiyasi va yetishtirish texnologiyasi
30 sahifa 4,4 MB
tuproq biologiyasi, o’simik ildizidagi mikroorganizmlar va ularning ahamiyati — DOCX DOCX
tuproq biologiyasi, o’simik ildizidagi mikroorganizmlar va ularning ahamiyati
— 93,3 KB
tuganakmevali ekinlarning ahamiyati. kartoshka biologiyasi va etishtirish texnologiyasi — PPTX PPTX
tuganakmevali ekinlarning ahamiyati. kartoshka biologiyasi va etishtirish texnologiyasi
35 sahifa 5,2 MB
piyozli sabzavotlarning ahamiyati, biologiyasi, navlari va yetishtirish texnologiyasi — PPTX PPTX
piyozli sabzavotlarning ahamiyati, biologiyasi, navlari va yetishtirish texnologiyasi
10 sahifa 586,8 KB