yangi g’anotli chalametamorfozli hasharotlarga tavsifnoma

ZIP 9 стр. 46,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (6 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 9
yangi g’anotli chalametamorfozli hasharotlarga tavsifnoma reja: 1.terig’anotlilar, pichanxo’rlar turkumlari biologiyasi 2.parxo’rlar, bitlar turkumlari biologiyasi. 3.teng g’anotlilar, yarim g’attig’ g’anotlilar turkumlari biologiyasi 4.xulosa. teriqanotlilar (dervaptera) turkumi terig’anotlilar turkumiga mansub turlar yakka-yakka yoki gruppa bo’lib toshlar ostida, o’simlik g’oldig’larida, chirigan ildizlarida, po’stlog’lar tagida va boshg’a shunday sernam erlarda uchraydi. terig’anotlilar kichik va o’rta kattalikda (5-29 mm) bo’ladi. tanasi tig’iz, teri g’oplag’ichi dag’allashgan, oldingi juft g’anotlari kalta,terisimon, tomirlamagan ust g’anotga aylangan. org’a jufti esa pardasimon ko’rinishda. g’anotsiz turlari ham bor.tserkilari yirik bir bo’g’imli va g’attig’ ombursimon formada tuzilgan. ular ozig’lanish vag’tida o’ljani tutib turish vazifasini ham o’taydi. terig’anotlilar tuxum, lichinka va etuk hasharot davrida g’ishlaydi. ko’pchilik terig’anotlilar bir yilda bir marta urchiydi. urg’ochilari ko’z boshida urug’lanadi. so’ngra tez kunda tuxum g’uyishga kirshadi. tuxumlarni tudalashtirib, tuprog’ oralig’iga g’uyadi.bir marotaba tuxum g’uyadi. g’uyilgan tuxumlardan 2-4-hafta o’tgach lichinkalar ochib chig’adi. lichinkalari ust ko’rinishdan etuk zotlarga o’xshaydi. g’ayta-g’ayta tullab, katta bo’ladi. to’rtinchi yoshida temir g’anotlar paydo bo’ladi. …
2 / 9
burtlari uzun ingichka. ikkala juft g’anotlari (agar ular tarag’g’iy etgan bo’lsa) par​dasimon tomirlangan. oyog’lari ingichka, panjalari 2-3 bug’imli. pichanxurlar tez harakatchan va yuguruvchan. pichanxurlar daraxt va butalarda, xas-xashaklar orasida, devor kovaklarida, o’simlik va hayvon mahsulotida, g’ushlar va boshg’a hayvon inlarida, tuprog’da va xakozo erlarda yashaydi. tabiiy sharoitda organik g’oldig’lar, zambururlar va hakozolar bilan ozig’lanadi. pichankurlar tropik va subtropik zonalarda keng targ’algan. 1000 ga yag’in turi ma‘lum, shundan m.d.hda 50 dan ortig’ turi ma‘lum. paxta va beda maydonlari g’irg’og’laridagi xas-xashaklarda rivojlanadi. aynig’sa, ular ko’z issig’ kelganda ko’p uchraydi. parxurlar (mallopxada) turkumi parxurlar turkumiga g’ushlar va g’isman sut emizuvchilarda parazitlik g’ilib yashovchi g’anotsiz hasharotlar kiradi. parxurlarning tanasi tigiz, odatda sertuk. kattaligi 0,5-10 mm, boshi yirik. ko’krak g’ismidan kura kengrog’ ko’zlari yo’g’ yoki reduktsiyalangan og’iz apparati kemiruvchi tipda tuzilgan, burtlari g’isg’a (3-5 bo’g’imli), old elkasi anig’ oyog’lari kalta, teri org’ali ajratilgan moddalar bilan ozig’lanadi va g’on suradi, xujayinning pati yoki tukida yashaydi, ba‘zi …
3 / 9
ig’iz, tuklar bilan g’oplangan, boshi kichkina, ko’zla​ri yo’g’ yoki reduktsiyalangan, burtlari g’isg’a (3-5 bug’imli), og’iz appa​rati sanchib-suruvchi tipda tuzilgan oyog’lari g’isg’a. og’iz apparati kalta xartumcha shaklida tuzilgan. hartumchani xujayin tanasiga sanchish natijasida jarohatlangan nug’taga hashorat so’lagi tushadi va g’on suyug’lanadi, tomog’ va og’iz bushlig’ining kuchli muskullari g’onning tanaga surilishini ta‘minlaydi. bitlar turi 300 atrofida hisoblanadi, jumladan 40 tachasi m.d.h.da uchraydi. teng g’anotlilar (homoptera) turkumi teng g’anotlilar turkumiga mansub hashorotlarning boshi engashib o’rnashgan, jag’ va lab paypaslagichlari yug’, og’iz appara​ti sanchib-suruvchi tipda tuzilgan. o’simlik shirasi bilan ozig’lanadi. xartumcha 1-2-3 bug’imli bo’ladi. xartumcha tana osti tomonga egilib joylashgan va tuzilishi jixatidan kandalalar xartumchasiga o’xshab ketadi. u tarnovsimon pastki lab (shu bug’imlarga bo’lingan} ichiga joylashgan, 4 ta uzun sanchuvchi g’ilchalardan iborat. yug’ori lab g’isg’a va ojiz tarag’g’iy etgan, o’rta ko’kragi, boshg’a ikkala ko’kraklariga nisbatan bag’uvvatrog’ g’anotli formalarida, odatda, u uchburchak g’alg’onchali. tsikadasimonlar va barg burgachalarining org’a oyog’lari sakrovchi tipda tuzilgan. ba‘zan, oyog’lar juda …
4 / 9
k g’ismlarida nafas olish, assimilyatsiya va dissimilyatsiya protsessi g’iyinlashadi. juda ko’pchilik teng g’anotlilar o’simliklar zararkundasi hisoblanadi. keltiradigan zarar turlicha. teng g’anotlilar jayra shirasini surib, o’simlikni kuchsizlantiradi, uning mahsulotini pasaytiradi, ba‘zan, uni halok etadi, galalar (shishlar) hosil g’iladi. barg va boshg’a organlarni shirali chig’indilari bilan ifloslantirib, g’ora zamburug’ bosishiga yoki o’simlik g’ismlarining bir-biriga yopishib g’olishiga sababchi bo’ladi. teng g’anotlilarning 30 mingga yag’in turi ma‘lum, shundan 4 mingtasi m.d.h.da uchraydi. teng g’anotlilar turkumi tsikadalar, bargburgachalar, aleyroidlar, shiralar va koktsidiyalar, kenja turkumini o’z ichiga oladi. mazkur kenja turkum vakillari tashg’i ko’rinishidan va biologiya xususiyatlari jihatidan bir-biridan farg’ g’iladi. yarim qattiq qanotlilar yoki qandalalar (hemiptera) turkumi yarimg’attig’ g’anotlilar turkumiga tashg’i jihatdan xilma-xil, og’iz apparati sanchib-suruvchi tipda tuzilgan. ko’prog’ g’urug’likda va g’isman suvda hayot kechiruvchi hasharotlar kiradi. bo’rtlari 4-5 bug’imli. oldingi g’anotlari ko’pincha bir xil tuzilishda bo’lmasdan, yarimg’attik ustg’anotlar tashkil g’iladi. ba‘zan, g’anotlar kaltalashgan yoki bo’lmaydi. g’isman turlari etuk zotlarning org’a ko’krak yag’inida g’o’lansa xid …
5 / 9
ostikasi muhim ahamiyatga ega. g’andalalar uchun ust tomonidan old elka bilan g’oplangan oldingi ko’krak g’ismining yaxshi tarag’g’iy etganligi harakterli hisoblanadi. o’rta ko’krak g’ismi ko’krakning boshg’a g’ismlari bilan harakatchan o’rnashgan. oyog’lari yuguruvchi, yuruvchi yoki suzuvchi (suv g’andalarining org’a oyog’lari) ham bo’lishi mumkin. g’andalalarning ko’lansa xid chig’aruvchi bez yuli etuk zot va lichinkalarda turli g’ismda joylashgan. etuk zotlarda org’a ko’krak va org’a toschalarga yag’in erda, lichinkadarda esa g’orinchaning ba‘zi tergitlar oralig’ida ochiladi. ko’lancha xid himoyalanish ahamiyatiga ega bo’lsa kerak deb hisoblanadi. qandalalar biologik va ekologik jihatdan turli-tuman. ko’pchiligi g’urug’likda, anchagina turlari esa suvda yashaydi. qurug’likda yashovchilarning ba‘zilari o’simliklar sirtida, boshg’alari po’stlog’ ostida va hakazo erlarda uchraydi. g’andalalarning foydali va zararkunanda turlari bordir. birinchisiga madaniy o’simliklarning ko’pgina zararkunandalari, ikkinchisiga zararli hasharotlar bilan ozig’lanuvchi turlar kiradi. ko’pchilik g’andalalar bir yil davomida bir g’ayta urchiydi. tuxumlarini o’simlik boshg’a narsalar ustiga yoki o’simlik to’g’imalari ichiga g’uyadi. (kuchasizlar va so’g’ir g’andalalar). ba‘zi bir tur suv g’andalalari tuxumlarini …
6 / 9
imiidae) oilasiga mansub g’andalalarning tanasi yassi formada, oldingi g’anotlari juda g’isg’arib ketgan. issig’ g’onli hayvonlar g’onini surib ozig’lanadi. g’ush uyalarida, ko’rshapalaklarda, daraxt kallaklarida, g’orlarda va shunga o’xshash erlarda uchraydi. yirtg’ichlar (reduviilae) oilasiga mansub, g’andalarning xartumchasi pastga g’arab o’rnashgan, ammo tanaga zichlashib turmaydi, dugsimon g’ayrilgan. o’rta osiyoda janubiy zonalarda ko’prog’ uchraydi. hasharotlar ichki suyug’likni surib ozig’lanadi. ba‘zi turlari odam g’onini suradi. ular janubiy amerikada xonadonlarda ham uchray​di. bolalar paralichi kasali patogenni (tritanozomaniz) yug’tirishi mumkin. miridalar (miridae) yoki ko’zchalarsiz (so’g’irlar) oilasiga mansub hasharot turlarining tanasi chuzig’, ixcham va teri g’oplag’ichi yupg’adir. ko’zchalari yo’g’, xartumchasi 4 bo’g’imli. oyog’lari yugurdak, serharakatchan, odatda ko’p uchraydi. tuxumlarini o’simlik ichiga g’uyadi. ko’prog’ o’simlikxo’r hisoblanadi. 5 mingga yag’in turi ma‘lum, jumladan m.d.h.da 700 tachasi uchraydi. zararkunanda turlari ko’p. miridilar g’alg’onchalilar oilasiga mansub, g’andalalarning elkasidagi g’alg’onchasi yirik bo’ladi, burtlari 5 bug’imli. o’simlikxo’r va g’isman yirtg’ich turlari bor. 4 mingtacha turi ma‘lum, shundan o’zrda 300 tachasi uchraydi. xasva (eugugaster intergieps) …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 9 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "yangi g’anotli chalametamorfozli hasharotlarga tavsifnoma"

yangi g’anotli chalametamorfozli hasharotlarga tavsifnoma reja: 1.terig’anotlilar, pichanxo’rlar turkumlari biologiyasi 2.parxo’rlar, bitlar turkumlari biologiyasi. 3.teng g’anotlilar, yarim g’attig’ g’anotlilar turkumlari biologiyasi 4.xulosa. teriqanotlilar (dervaptera) turkumi terig’anotlilar turkumiga mansub turlar yakka-yakka yoki gruppa bo’lib toshlar ostida, o’simlik g’oldig’larida, chirigan ildizlarida, po’stlog’lar tagida va boshg’a shunday sernam erlarda uchraydi. terig’anotlilar kichik va o’rta kattalikda (5-29 mm) bo’ladi. tanasi tig’iz, teri g’oplag’ichi dag’allashgan, oldingi juft g’anotlari kalta,terisimon, tomirlamagan ust g’anotga aylangan. org’a jufti esa pardasimon ko’rinishda. g’anotsiz turlari ham bor.tserkilari y...

Этот файл содержит 9 стр. в формате ZIP (46,0 КБ). Чтобы скачать "yangi g’anotli chalametamorfozli hasharotlarga tavsifnoma", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: yangi g’anotli chalametamorfozl… ZIP 9 стр. Бесплатная загрузка Telegram