Back

suyakli baliqlar sinfi

ZIP 9 pages 44.0 KB Free download

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇
1 / 9
suyakli baliqlar sinfi reja: 1. suyakli baliqlar tuzilishining umumiy tavsifi. 2. suyakli baliqlar sistematikasi. 3. suyak toayli baliqlar. 4. suyakdor baliqlar. seldsimonlar. lasoslsimonlar. treskasimonlar. krapsimonlar. 5. cho’tka qanotlilar. 6. ikki xil nafas oluvchilar. 1. baliqlar tuzilishining umumiy tavsifi. gavdasining shakli – umrtqalilar sinfi ichida turi juda ko’p bo’lgan baliqlarning gavda shakllari nihoyatda xilma-xildir. bularning ichida tez va chaqqon suzishga moslashib, gavdasining ikki yon tomoni birmuncha qisilgan duksimon shakl-baliqlar uchun eng tipik shakldir. odatda pelagik baliqlar, ya’ni butun umrini suv ichida aktiv ravishda suzib o’tkazadigan baliqlarning gavdasi shunday shaklda tuzilgan bo’ladi. pelagik baliqlarning juda ko’pchiligida proporstional o’sgan suzgich qanotlari bo’ladi. lekin suvdan otilib chiqib havoda 100 m dan ko’proq joyga parvoz qilib uchib borishga layoqatlangan ugor baliqlarning ko’krak suzgich qanotlari uzun va keng bo’ladi. juda kamdan-kam baliqlar suv bilan suzib yurib hayot kechiradi, ularning gavdasi ham turli-tuman bo’ladi. masalan: oy baliq (mola-mola)ning gavdasi baland, ikki yon tomonidan qisilgan bo’lib, dum suzgich …
2 / 9
shilimshiqni bevosita tashqariga ajratadigan qadoqsimon bezlar hammadan ko’pdir. tangachalari - baliqlarning tangachalari hamisha chin teri koriumdan hosil bo’ladi. baliq tangchalarining uchta asosiy tipi bor. 1. plakoid 2. ganoid 3. suyak 1) plakoid tangacha. bu eng primitiv tangacha bo’lib, solishtirma anatomik jihatdan juda ham diqqatga sazovordir, chunki faqat ganoid va suyak tangachalar emas balki tishlar ham o’sha tangchadan iborat. akulalarning tishi ham haqiqiy plakoid tangachadir. 2) ganoid tangacha. hozirgi paytda juda kamdan-kam baliqlar cho’tka qanotlilar baliqlarda bor. lekin u qazilma baliqlarda ko’p bo’lgan. tipik holdagi ganoid tangchalar yassirombik plastinkalardan iborat bo’ladi. ganoid tangchaning tashqi qatlami juda qattiq maxsus moddadan ganoiddan, ostki qatlami suyak to’qimadan tashkil topgan. ganoid tangacha butkul biriktiruvchi to’qimadan hosil bo’ladi. shuning uchun ham hech vaqt emal bilan qoplangan bo’lmaydi. 3) suyak tangacha. ko’p qanotlilar, barcha suyakli baliqlarga xosdir. bu tangacha tipik holda turli kattalikdagi yupqa suyak plastinkadan iboratdir. suyak tangachalar doimo o’sib turadi va plastinka atrofida yillik halqalar …
3 / 9
umrtqalarning orasida xorda qoldii saqlanib qolgan. ko’pchilik suyakdor baliqlarda xaqiqiy qavuralardan tashqari, muskul suyaklari deb ataladigan suyakchalari ham bo’ladi. bu suyakchalar ustki ovuradan kelib chiqqan. bosh skeleti – baliqlarning bosh miya skeleti avvalo visstseral skeletni rivojlanib ketganligi bilan xarakterlanadi, vissteral skeletda ja va til osti (ganoid) eylardan iborat bo’lgan ovqat tutuvchi ja apparati, hamda kamida beshta jabra yoyidan tashkil topgan jabra apparati bo’ladi. jabra shu jabra yoylariga o’rnashadi. suzgich qanotlar skeleti – baliqlarning elka kamari, ham chanoq kamari umrtqa poonasi bilan birikmay balki muskullar orasida erkin turdi. barcha suyakli baliqlarning elka kamari bir necha qoplagich suyaklar yordami bilan miya quttisiga birikkan bo’ladi. muskul sistemasi va elektr organlari – juda hilma-xil gruppalarga kiradigan ba’zi baliqlarda batariya prinstipida tuzilgan maxsus elektr organlari bo’ladi. ko’pincha ular shaklan o’zgargan muskullardan tashkil topgan bo’lib ulardagi elimshaksimon biriktiruvchi to’qima qatlamlari bilan navbatlashadigan birmuncha qattiqroq to’qima plastinkalari volt elemantidagi mis bilan ruhning o’rnini bosadi. bu organning hammasi …
4 / 9
iqlar uchun xarakterlidir. o’rta miya boshqa bo’laklarga nisbatan juda katta, chunki ovqat topishda ko’z katta rol o’ynaydi. uning ko’ruv bo’lmalari katta bo’ladi. yon chiziq organlari - umuman baliqlarda yon chiziq organlari juda yaxshi taraqqiy etgan. odatda bu organlar dum bilan tana bo’limi bo’ylab ketgan bir yoki bir necha chiziq holida bo’ladi. ta’m bilish organlari – baliqlarda faqat oiz bo’shliida bo’lmasdan gavdasining tashqi yuzasida ham bo’ladi. ta’m bilish organlari epidermisning tashqi yuzasida joylashgan alohida sezuv kurtaklaridan iborat. hid bilish organlari – baliqlarning ovqatlanishida katta rol o’ynaydi, barcha xid bilish organlari juft xaltacha bo’lib ichki devori burmali bo’ladi hamda bitta yoki ikkita burun teshigi orqali tashqariga ochiladi. barcha suyakli baliqlarning burun teshigi ko’zining oldida yoki boshining ikki yonida bo’ladi. eshituv organi – faqat ichki quloqdan iborat. tovush unga bevosita to’qimalar orqali o’tadi. so’nggi dalillarga qaraganda baliqlar turli to’lqinlarni yaxshi sezadi, ultratovushlar bilan baliq tutish ham shunga asoslangan. ko’ruv organlari – baliqlarning ko’ruv …
5 / 9
halqum bo’shlii sekin-asta qizilo’ngachga aylanadi. qizil o’ngach ham kengayib borib oshqozonga aylanadi, ichak bo’limlari ham bir-biridan aniq ajralgan emas. qon aylanish sistemasi – baliqlarning qon aylanish sistemasi yuqorida umumiy tarzda tasvir etilgan edi. uning tuzilishidagi ba’zi xususiyatlar, oyat darajada turli-tumandir, lekin bu sistemani uchta asosiy tipga bo’lishi mumkin, birinchi tip toayli, ikkinchi tip suyakli, uchinchi tip ikki xil nafas oluvchilar. umuman shuni ko’rsatib o’tish kerakki juda ko’p baliqlarning embrionida qon olib keluvchi olti juft jabra orteriyalari bor, lekin bularning oldingi ikkitasi keyinchalik yo’qolib ketadi, shuning uchun voyaga etgan baliqlarda odatda 4 (to’rt) juft, toaylik baliqlarda 5 juft, xatto ko’p qon olib keluvchi jabra arteriyasi va to’rt juft qon olib ketuvchi jabra arteriyasi bo’ladi. siydik – tanosil sistemasi – baliqlarning siydik-tanosil sistemasi ikkita ossosiy tipda tuzilgan. baliqlarning siydik kanali yo klaokaga, yoki siydik tanosil sinusiga, yo bo’lmasa, maxsus teshik bilan tashqariga ochiladi. 2. suyakli baliqlar sistematikasi turlari juda ko’p va o’zi …
6 / 9
a rivojlanmay qolishi ham mumkin) yoki o’pkasi (juda kamdan kam xollarda) bo’ladi. erkaklarida juft kopulyativ organ yo’q. urulanish hodisasi ba’zi istisnolarni xisobga olganda tashqarida, ya’ni suvda bo’ladi va ikralari juda maydadir. hozirgi zamondagi suyakli baliqlarni tubandagi oltita sistematik gruppaga bo’lish mumkin: 1. suyak toaylilar, 2. suyakli ganoidlar, 3. suyakdor baliqlar, 4. ko’p qanotlilar, 5. cho’tka qanotlilar, 6. ikki xil nafas oluvchilar. ko’p ixtiologlar birinchi bo’lib bitta gruppadagi baliqlarni katta turkum tariqasida, “konechnorotsh” deb ataladigan bitta kenja sinfga birlashtiradilar va ikkinchi kenja sinf bo’lmish ikki xil nafas oluvchi baliqlarga qarshi qo’yadilar. biroq cho’tka qanotlilar kelib chiqish e’tibori bilan ikki xil nafas oluvchi baliqlarga yaqin turadi, shuning uchun ko’pgina paleantologlarning cho’tka qanotlilar bilan ikki xil nafas oluvchi baliqlarni xoanalilar deb ataladigan bitta katta sinfga kiritishlari tamomila asoslidir . 3. suyak toayli baliqlar hozirgi kunda suyak toaylilar turlari uncha ko’p emas, ularning hammasi shimoliy yarim sharda yashaydi. ularning ko’pchiligi dengizda yashasa xam, nuqul …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "suyakli baliqlar sinfi"

suyakli baliqlar sinfi reja: 1. suyakli baliqlar tuzilishining umumiy tavsifi. 2. suyakli baliqlar sistematikasi. 3. suyak toayli baliqlar. 4. suyakdor baliqlar. seldsimonlar. lasoslsimonlar. treskasimonlar. krapsimonlar. 5. cho’tka qanotlilar. 6. ikki xil nafas oluvchilar. 1. baliqlar tuzilishining umumiy tavsifi. gavdasining shakli – umrtqalilar sinfi ichida turi juda ko’p bo’lgan baliqlarning gavda shakllari nihoyatda xilma-xildir. bularning ichida tez va chaqqon suzishga moslashib, gavdasining ikki yon tomoni birmuncha qisilgan duksimon shakl-baliqlar uchun eng tipik shakldir. odatda pelagik baliqlar, ya’ni butun umrini suv ichida aktiv ravishda suzib o’tkazadigan baliqlarning gavdasi shunday shaklda tuzilgan bo’ladi. pelagik baliqlarning juda ko’pchiligida proporstiona...

This file contains 9 pages in ZIP format (44.0 KB). To download "suyakli baliqlar sinfi", click the Telegram button on the left.

Tags: suyakli baliqlar sinfi ZIP 9 pages Free download Telegram

Similar files

You might also like these

Show all
suyakli baliqlar sinfi — PPTX PPTX
suyakli baliqlar sinfi
14 pages 1.9 MB
"suyakli baliqlar sinfi" — DOCX DOCX
"suyakli baliqlar sinfi"
9 pages 295.2 KB
suyakli baliqlar sinfi taqdimoti — PPTX PPTX
suyakli baliqlar sinfi taqdimoti
25 pages 2.1 MB
suyakli baliqlar — PPT PPT
suyakli baliqlar
39 pages 2.3 MB
suyakli baliqlar — PPT PPT
suyakli baliqlar
30 pages 6.6 MB
suyakli baliqlar — DOCX DOCX
suyakli baliqlar
4 pages 23.7 KB
suyakli baliqlar — DOC DOC
suyakli baliqlar
4 pages 54.5 KB
jag’lilar bo’limi. baliqlar (tog’ayli va suyakli) sinfi — PPTX PPTX
jag’lilar bo’limi. baliqlar (tog’ayli va suyakli) sinfi
24 pages 3.7 MB
"baliqlar sinfi" — PPT PPT
"baliqlar sinfi"
15 pages 2.1 MB
tog‘ayli baliqlar sinfi — PPT PPT
tog‘ayli baliqlar sinfi
67 pages 7.5 MB
tog’ayli baliqlar sinfi — PPTX PPTX
tog’ayli baliqlar sinfi
57 pages 105.8 KB
togʻayli va suyakli baliqlar sistematikasi — PPTX PPTX
togʻayli va suyakli baliqlar sistematikasi
10 pages 2.4 MB