нуклеин кислоталар

ZIP 37 pages 6.5 MB Free download

37 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 6.5 MB

File type ZIP

Pages 37

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 37

1424536593_60191.doc nuklein kislotalar reja: 1. nukleotidlar- nuklein kislotalarning struktura elementlaridir. 2. riboza va dekosiriboza. 3. nukleotidlar strukturasi. 4. nukleazalar. 5. dnk strukturasi. xar bir tirik organizmda nuklein kislotalarning xar ikki turi-ribonuklein kislota (rnk) va dezoksiribonuklein kislota (dnk) mavjud. fakat viruslargina bularning bir turini (dnk yoki rnk ni) tutadi. nuklein kislotalar va oksillar xayotning material asosini tashkil kiladilar. ular uzaro uzviy boglik, ammo ularning xujarradagi urni va funktsiyasi printspial fark kiladi: oksillar asosan kurilish va xujayraning ishchi organlari materiali; nuklein kislota ega informatsion material, u organizmning tuzilishi, usishi, rivojlanishiga tegishli informayiyaning saklanishshshi , takrorlanishi, almashinuvi va avloddan avlodga kuchirilishini ta‘minlaydi. nukleotidlar- nuklein kislotalarning struktura elementlaridir. rnk xam dnk xam nukleotidlar deb ataladigan monomerdan tuzilgan, shuning uchun nuklein kislotalarni polinukleotidlar deyiladi. xar bir mononukleoid 3 ta ximiyaviy farkli komponentlar: anorganik fosfat, monosaxarid riboza yoki dezoksiriboza va azot asosi, purin yoki pirimiddin asosidan tashkil topgan. dnk va rnk molekulalari tarkibiga kiradigan monosaxarid dezoksiriboza …

2 / 37

3 ( 2с с ( 2с ( ( ( ( он он он н (,d-riboza (,d- dezoksiriboza. azot asoslari: purinlar va pirimidinlar. rnk va dnk tarkibiga kiradigan azot asoslari purinlar- adenin (a,a) va guanin(g,g) va pirimidinlar- tsitozin (ts,s)), timin (t,t) va uratsil (u,u) dir. ularning strukturalari va sistemik nomlari kuyida keltirilgan: сн n сн n с n сн нс с нс сн n nн n purin pirimidin nh2 о о ( (( (( с n с n с n с n с nн сн сн сн нс с с с с он n nн nн2 n nн о n adenin(a) guanin (g,g) uratsil (u) 2,4-dioksopir- 6-aminopurin 2-amino-6-oksopurin imidin nukleotidlar strukturasi. nukleotidlar strukturasiga azot asosi (a), uglevod koldigi (u) va fosfat kislota (f) kiradi. uch komponentli molekulada ular a-u-f tartibida joylashganlar. bu tartib nukleotidni ikki xil gidroliz kilish bilan fosfat kislota orasida bog uzilib, azot asosi va uglevoddan iborat glikozid (nukleozid) …

3 / 37

larning juda muxim spetsifikligidan (uziga xosligidan) foydalanib polinukleotid zanjirini xoxlagan joyidan kesib, oldindan belgilangan fragmentlarni olish mumkin. bunday nozik operatsiyani bajarishda nukleazalarning restriktazalar deb ataladigan, keyingi yillarda kashf etilgan guruxi juda xam kulay keldi. restriktazalar bakterial xujayralarda ularni yemiruvchi viruslar bilan kurashda juda muxim kuroldir. ular restriktsion endonukleazalar deb xam ataladilar va nukleotidlarning tegishli tartibiga nisbatan uziga xos va fakat ma‘lum boglargagina ta‘sir etadilar. xozirgi kunda turli bakterial xujayralardan bir necha yuz restriktsiyalovchi endonukleazalar topilgan. restriktazalarning bunday anik ta‘sir mexanizmi laboratoriya sharoitida dnk molekulasini ma‘lum boglar buyicha paryaalab, spetsifik fragmentlarning kichik yigindisini olish imkoniyatini beradi. kitobning xix bobida bu ajoyib fermentlar guruxi xakida kushimcha ma‘lumotlar berilgan. nukleazalar fosfodiefir bogining р-atomini chetdagi nukleotid yoki ichkaridagi nukleotid tomonidan uzilishiga karab endova ekzonukleazalar gruppasiga bulinadi. nuklein kislotalarni urganishda kullanadigan spetsifik nukleazalarning kupchiligi turli bakteriyalardan ajratib olingan. rnk ning birlamachi strukturasini aniklashda,asosan ekzonukleazalar yordamida polinukleotid zanjirining bir uchidan ayrim nukleotidlarni birin-ketin gidroliz yuli bilan …

4 / 37

ajratib olinadi va ularda nukleotidlar tartibi belgilanadi. nuklein kislotalarda assoslarning birin-ketin kelishini aniklash usuli senger va gilbert tomonidan mukammal ishlab chikilgan. bu usul rnk va dnk ning polipeptid zanjirlari kanchalik uzun bulmasin ularning tuzilishini batafsil urganish imkoniyatini beradi. uz kashfiyotlari uchun senger va gilbert 1980 yilda nobel mukofotiga sazovor bulganlar. dnk strukturasi. dezoksiribonuklein kislota barcha tirik organizmlarda va bir kancha viruslarda mavjud. u genetik (nasli) informatsiyani saklaydi va avloddan-avlodga uzatadi. nuklein kislotalarning tuzilishi eng sodda tirik organizmlar- prokariotlarda tularok urganilgan. prokariotlar katoriga bakteriyalar, kuk-yashil usimliklar, mikroplazmalar kiradi. ularda membrana bilan chegaralangan yadro bulmaydi, bir donagina xromosomasi yagona dnk molekulasidir. dnk molekulasining birlamchi strukturasi birin-ketin joylashgan dezoksiribozonukleotidlar katoridan iborat. yukorida aytilgani kabi azot asoslaridan dnk tarkibiga a,g,ts va t kiradi. dnk molekulasida nukleotidlar nisbati chargaff koidasiga buysunadi. lekin azot asoslari mikdoridagi farklar at va gts juftlari nisbatining uzgarishida yaxshi kuzatiladi.

5 / 37

Want to read more?

Download all 37 pages for free via Telegram.

Download full file

About "нуклеин кислоталар"

1424536593_60191.doc nuklein kislotalar reja: 1. nukleotidlar- nuklein kislotalarning struktura elementlaridir. 2. riboza va dekosiriboza. 3. nukleotidlar strukturasi. 4. nukleazalar. 5. dnk strukturasi. xar bir tirik organizmda nuklein kislotalarning xar ikki turi-ribonuklein kislota (rnk) va dezoksiribonuklein kislota (dnk) mavjud. fakat viruslargina bularning bir turini (dnk yoki rnk ni) tutadi. nuklein kislotalar va oksillar xayotning material asosini tashkil kiladilar. ular uzaro uzviy boglik, ammo ularning xujarradagi urni va funktsiyasi printspial fark kiladi: oksillar asosan kurilish va xujayraning ishchi organlari materiali; nuklein kislota ega informatsion material, u organizmning tuzilishi, usishi, rivojlanishiga tegishli informayiyaning saklanishshshi , takrorlanishi, almashinu...

This file contains 37 pages in ZIP format (6.5 MB). To download "нуклеин кислоталар", click the Telegram button on the left.

Tags: нуклеин кислоталар ZIP 37 pages Free download Telegram