pul bozori

ZIP 10 pages 9.3 MB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 9.3 MB

File type ZIP

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

1473150746_64822.doc пул бозори режа: 1. пул бозори – молия бозорининг таркибий қисми сифатида. 2. қисқа муддатли хазина мажбуриятлари ёки хазина векселлари. 3. пул бозорига доир операцияларни ташкил этиш. 4. ўзбекистон республикасида пул бозорининг шаклланиши ва уни такомиллаштиришнинг асосий йуналишлари. таянч ибора. пул, эквивалент, пулга талаб, пул таклифи, пул бозори, молия бозори, сармоя, қимматли қоғозлар, вексел, утказма вексел, инвестор, облигация, акция, дивидент. бозор иқтисодиёти мавжуд экан уни пул бозорсиз тасаввур этиб бўлмай. маълумки пул бор экан уни қарзга олиш ёки қарзга бериш табиий хол хисобланади, бундан ташқари фойда олиш мақсадида пулни валюта сифатида бошқа давлат пул бирлигига айрибошлаш кенг ривожланган бўлади. демак, ҳозирги бозор иқтисодиётида қарзга пул олиш одатдаги иқтисодий вокеага айланган. масалан: фирмалар ускуналар, машина, хом аше, ёкилги сотиб олиш, иш ҳақи тўлаш учун, фермерлар уруглик, угит ва техника сотиб олиш учун, давлат уз сарфини коплаш учун, жисмоний шахслар кушимча даромат олиш учун қарз оладилар ехуд пул сотиб оладилар. бундан …

2 / 10

я бозорининг таркибий қисми сифатида деб аталган. бунинг сабаби пул бозорисиз тулик маънодаги молия бозорини тасаввур этиб бўлмайди. чунки мамлакатнинг молия бозори пул бозори, қимматли қоғозлар бозори ва сармоялар бозоридан ташкил топади. пул бозори ҳам, қимматли қоғозлар бозори ҳам, самоялар бозори ҳам расмий ва норасмий равишда фаолият кўрсатади. расмий бозорлар қонун доирасида амал килса, норасмий бозорлар инфиляция жараёнлари давом этиб товар – пул муносабатлари бузилган даврларда қонундан ташқари фаолият кўрсатади. молия бозори иштирокчилари мулк эгаси сифатида уз бойлигидан узлари билганларича фойдаланишлари мумкин, шу сабабли улар пул юзасидан эркин муносабат асосида битимга келадилар. молия бозорида пулга қимматбахо қоғозлар – облигация ва акциялар сотиб олинади. молия бозорида вексель ва сертификат каби хужжатлар ҳам пул сингари муомалада бўлади, улар ҳам олди-сотди қилинади. молия бозори амалиётда расмий равишда тижорат банклари, суғўрта, инвеститция, молия компанентлари, фоид биржалар, аукционлар орқали фаолият кўрсатади. молия бозоридаги операциялар махсус воситачилар димрлар, брокер фирмалар орқали амалга оширилади. молия бозорининг энг …

3 / 10

к олди-сотди битимида тўлов воситаси сифатида ишлатиш мумкин. векселлар асосан қисқа муддатга (бир йилгача) берилади, унинг оддий ва утказма турлари мавжуд. хазина векселлари инвесторларни жуда кизиктиради, чунки улар ишончли, ликвидли ва даромадлари кафолатланган. одатда янги чиқрилган векселлар дастлаб ким ошди савдосида (аукционда) сотилади, буерда сотувчи сифатида молия муассасининг узи, ҳаридорлар сифатида эса махсус диллерлар, банклар ишлаб чиқариш тузилмалари иштирок этади. хазина векселлари буйича туланадиган фоизлар дисконт (хисобга олиш) шаклида туланади. масалан: агар хазина билетининг номинал қиймати 100 сўм бўлса, очиқ савдода у 96 сўмлик дисконт нархида сотилади. аншу арк унинг дароматлилигини белгилайди. векел буйича даромат қуйидаги формула буйича хисобланади: [(100-нарх):нарх]*[360*100: қайтариш муддати]. бизнинг мисолимизда, агар катариш муддатигача колган 94 кун бўлса, даромат қуйидагини ташкил қилади: [(100-96):96]*[360*100:94]=16,0 % хазина векселлари энг қисқа муддатли давлат қоғози бўлганлиги учун, одатда улар буйича фоизлар узоқ муддатли ва ўрта муддатли қоғозларникига нисбатан паст бўлади. хазина векселлари – давлат учун энг малол келадиган қарз мажбуриятлари хисобланади. …

4 / 10

операцияларни фьючерс битимларисиз тулик таввур этиш мумкин эмас. фьючерс битимлари буйича операциянинг мақсади фоиз ставкалари ўзгаришидан чайков қилиш ва бу ставкаларнинг ўзгариши билан боғлиқ таваккалдан сакланишдир. соддарок қилиб айтилса фьючерс битими тузилганида қимматбахо қоғозлар нархи ўзгарса ҳам (маълум муддат ўтганидан кейин) шартномада кўрсатилган бахо буйича туланади. банк вексели – пул бозорининг навбатдаги воситаси хисобланади. у кенг таркалган бўлиб, келгусида маълум муддатда тўлаш шарти билан товарга ҳақ тўлаш учун фирма ёзиб берадиган чекдан иборат. бундай векселда “акцептланган” деган банк белгиси бўлади, бу белги тўлаш буйругини ифодалаб, чек топшириладиган банкка уз-узидан кафолат вазифасини утайди. бундай вексель фирма билан яхши таниш бўлмаган, лёкин банкка мутлок даражада ишонадиган хорижий мижозларга жуда қул келади. банкларнинг вексель операциялари қисқа муддатли тижорат кредити билан бевосита боғлиқ. ҳаридор товар ҳақини узи тулай олмаса, векселларни нақд пулга айлантириш эхтиежи туғилади ва бўлиш вексель операциялари ердамида бажарилади, яъни банк муддати келмаган векселни сотиб олади ёки улар юзасидан пул ссудалари беради. …

5 / 10

ддатли (муддати тулганидан сўнг туланадиган) сертификатларга бўлинади. дс ҳам юқори ликвид хисобланади. агар уларни обрули йирик банклар чиқарган бўлса, улар муомала ва тўлов воситаси сифатида пулнинг ўрнини босади. аммо бу иқтисодий юксалган, ривожланган мамлакатларда кенг таркалган. пул бозорини гапирганимизда сармояларбозорининг мазмунига тўхтаб утиш фойдадан хли бўлмайди. сармоялар бозори мамлакат учун мухим бўлган вазифа – йирик давлат муаммоларини хал қилиш учун сармояларини туплаш ва уларни мақсадли йуналтиришга хизмат қилади. сармоялар бозорининг асосий молиявий воситалари – карпарциялар ва махаллий хукумат облигациялари, акциялар, кафолат кредити, ўрта ва узоқ муддатли хазина мажбуриятлари, заемлар хисобланади. сармоялаш – қимматли қоғозлар бозоридаги ва умуман иқтисодиётдаги қуламни ифодалайдиган кўрсатгич. сармоялар бозорида энг кенг таркалган қимматбахо қоғоз турларидан бири облигациялардир. облигация – унинг эга пул маблағлари туланганлигини билдирадиган ва унга катъий белгиланган муддатда уз наминал қийматини коплаш мажбуриятини тасдиклайдиган қимматли қоғоз. облигацияни чиқарган ташкилот (эмитент) пул қарз олувчи ва сотиб олувчи (инвестор) қарз берувчи яъни кредитор сифатида номаен бўлади. …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "pul bozori"

1473150746_64822.doc пул бозори режа: 1. пул бозори – молия бозорининг таркибий қисми сифатида. 2. қисқа муддатли хазина мажбуриятлари ёки хазина векселлари. 3. пул бозорига доир операцияларни ташкил этиш. 4. ўзбекистон республикасида пул бозорининг шаклланиши ва уни такомиллаштиришнинг асосий йуналишлари. таянч ибора. пул, эквивалент, пулга талаб, пул таклифи, пул бозори, молия бозори, сармоя, қимматли қоғозлар, вексел, утказма вексел, инвестор, облигация, акция, дивидент. бозор иқтисодиёти мавжуд экан уни пул бозорсиз тасаввур этиб бўлмай. маълумки пул бор экан уни қарзга олиш ёки қарзга бериш табиий хол хисобланади, бундан ташқари фойда олиш мақсадида пулни валюта сифатида бошқа давлат пул бирлигига айрибошлаш кенг ривожланган бўлади. демак, ҳозирги бозор иқтисодиётида қарзга пул олиш о...

This file contains 10 pages in ZIP format (9.3 MB). To download "pul bozori", click the Telegram button on the left.

Tags: pul bozori ZIP 10 pages Free download Telegram