talab va taklif nazariyasi

ZIP 14 pages 429.9 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 429.9 KB

File type ZIP

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

1489738009_65863.pptx строка 1строка 2строка 3строка 4 0 2 4 6 8 10 12 столбец 1 столбец 2 столбец 3 /docprops/thumbnail.jpeg powerpoint presentation talab va taklif nazariyasi. reja: 1. talab tushunchasi va talab qonuni. 2. taklif tushunchasi va taklif qonuni. 3. bozor muvozanatining yuzaga kelishi va uni iqtisodiyotga ta’siri. tayanch iboralar: talab tushunchasi , talab qonuni, taklif tushunchasi, taklif qonuni, bozor muvozanati. talab tushunchasi va talab qonuni. talab mollar va xizmatlarga bo’lgan ehtiyojning pul va boshqa to’lov vositalari bilan ta’minlangan qismidir. talab bozordan nimani va qancha miqdorda sotib olishni aniqlab beradi. masalan 1000 so’mi bor odam shu pulning hammasiga o’z ehtiyojini qondirishi mumkin bo’lgan turli xil mollar sotib olishi uchun bozorga bordi. u o’z pulining 300 so’miga ko’ylak va 700 so’miga bir shim oldi. lekin u tufli va ichki kiyimlar ham olishi kyyerak edi. ammo, uning bu ehtiyojlarini ta’minlashga puli qolmadi. shuning uchun ham u qolgan ehtiyojlarini talab qila olmaydi. bozorda …

2 / 14

baho - 1 bo’lganda, talab - 70 ga ko’tarilgan. demak, baho pasaygan sari u molga bo’lgan talab miqdori ortib boradi va aksincha. savdo-sotiq ishlaridagi muammolarni tahlil qilishda talab egri chizig’idan foydalanish mumkin. chunki, talab egri chizig’i baho bilan talab o’rtasida teskari bog’liqlik mavjud ekanini ifodalaydi. buni talab qonuni deyiladi. bu qonuning asosini nima tashkil qilishini tushunish uchun quyidagilarni ko’rib chiqamiz: 1. xaridor doimo molni past bahoda sotib olishga, sotuvchi esa yuqori bahoda sotishga harakat qiladilar. baho yuqori bo’lsa, u kam sotib olinadi va demak, bunda baho iste’molchilar uchun to’siqqa aylanadi. 2. agar molning bahosi pasayib borsa iste’molchilar molni ko’proq va qayta-qayta sotib oladilar. bunday holatda iste’molchining sotib olayotgan mahsulotidan qoniqish kamayib borabi. bu foydalilik chegarasining kamayib borish qonuni deyiladi. molning foydalilik chegarasining kamayib borishi iste’molchi tomonidan arzon bahoda sotib olgan mollar miqdorining ko’payishi va u mol birligini yetarli darajada qadrlamasligi natijasidir. shuning uchun molning foydalilik chegarasi – xaridor uchun xarid …

3 / 14

u molning o’rnini bosuvchi, ammo bahosi arzonroq, ya’ni uning o’rnini bosa oladigan molni xarid qiladi. bunday holda o’rindoshlik samarasi yuzaga keladi. daromad (byudjeti) samarasi va o’rindoshlik samarasi kabi tushunchalarning mavjudligi iste’molchilarni mollarni arzon baholarda ko’proq sotib olishga undaydi. ammo sotib olinadigan mollar miqdoriga, ya’ni talab hajmiga, baho bilan bog’liq bo’lmagan boshqa omillar ham mavjuddir. bunday omillar bo’lib, iste’molchilarning didlari va ularning o’zgarib turishi, xaridor soni, iste’molchilarning daromadlari, kelajakda baholar va daromadlarning o’zgarishi, o’rindosh mollarning ko’payishi kabilar hisoblanadi. umuman, talabni bahoning o’zgarishiga qo’arab o’zgarib turishini egiluvchanlik deb ataluvchi tushuncha yordamida bilish osonroqdir. egiluvchanlik – bir o’zgaruvchi miqdor (talab)ning bosh o’zgaruvchi miqdor (baho) o’zgarishiga javoban o’zgarishidir. bunday o’zgarishning o’lchovi bo’lib talabni egiluvchanligi koeffitsenti xizmat qiladi. bahosi har qancha o’zgargan holda, u mol miqdoriga bo’lgan talabning o’zgarmay doimiy qolishini grafik usul tasvirlasak, bunda talab egri chizig’i tik bo’ladi va talab bahosiga nisbatan mutlaqo noegiluvchandir. agar mollarga bo’lgan talab baho o’zgarishiga bog’liq bo’lmasa, u …

4 / 14

’rsatadi. mollar taklifiga texnika taraqqiyoti, ishlab chiqaruvchilarning monopol hukmronligi, mollar bahosida bo’ladigan o’zgarish kabilar ta’sir qilishi mumkin. shuning uchun ham taklifni ko’tarilib (yoki pasayib) boruvchi o’q tarzida ifodalash mumkin. taklif bizga ma’lumki, bozor iqtisodiyoti sharoitida ishlab chiqaruvchilar o’z mollarini yuqoriroq bahoda, ya’ni qimmatroq sotishga harakat qiladilar. shuning uchun ham sotuvchilar o’z mollariga imkon chegarasidagi eng quyi bahoni belgilaydilar. bundan past baho esa bu mollar ishlab chiqarishni samarasiz qilib qo’yadi. umuman, taklif qilinayotgan mollarning bozor bahosi bilan ularning miqdori o’rtasida bevosita bog’liqlik mavjud bo’lib, bahoning o’sishi bilan taklif hajmi ortadi va bahoning pasayishi bilan taklif hajmi kamayadi. baho bilan taklif o’rtasidagi bunday bog’liqlikni taklif qonuni deyiladi. taklif qilinayotgan mollarning bozor bahosi bilan bu mollar miqdori o’rtasidagi munosabat taklif egri chizig’i deyiladi. uni quyidagicha ifodalash mumkin. taklif hajmiga bahodan tashqari bir necha omillar ta’sir ko’rsatadi: resurslarga baholarning o’zgarishi (minyyeral o’g’itlarga baholarning pasayishi bunday taklifni oshiradi), texnologiyalarning o’zgarishi (makkajo’xori zararkunandasiga qarshi kuchli vositaning …

5 / 14

rini ziddiyatli o’zgarishlarga olib kelishi mumkin. sotuvchi va xaridorning iqtisodiy ahvoli bozor konyunkturasiga, bozorning joriy holatiga bog’liq bo’ladi. ayrim tovarlar va ularning guruhlari bo’yicha hamda butun tovar hajmi bo’yicha talab va taklifning muayyan nisbatida bozor konyunkturasi o’z ifodasini topadi. u quyidagi omillar ta’siri ostida o’zgaradi: tovarlarni ishlab chiqarish ko’lami va ularning zahiralari, baholar dinamikasi, pul daromadlar, savdo va reklamani tashkil etish, talab va taklifning o’zaro nisbati. bunda ayrim mahsulot, ular guruhi va butun tovar massasi bo’yicha talab va taklif o’rtasidagi nisbat muhim rol o’ynaydi. chunki unga tovar egasining taqdiri bog’liq bo’ladi. ishlab chiqarish 18 bozor muvozanatining yuzaga kelishi va uni iqtisodiyotga ta’siri talab va taklif o’rtasidagi o’zaro nisbatlarning tipik ko’rinishi: a) tovarlarning taklifi talabdan yuqori; b) tovarlarga talab taklifdan yuqori; c) talab bilan taklif teng. ya’ni bunda bozorda taklif talab o’rtasida muvozanatga yyerishiladi. qanday qilib, bozor muvozanatiga yyerishish, umuman sotish muammosini yaxshiroq tadqiq etish va tushunish uchun talab va taklif …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "talab va taklif nazariyasi"

1489738009_65863.pptx строка 1строка 2строка 3строка 4 0 2 4 6 8 10 12 столбец 1 столбец 2 столбец 3 /docprops/thumbnail.jpeg powerpoint presentation talab va taklif nazariyasi. reja: 1. talab tushunchasi va talab qonuni. 2. taklif tushunchasi va taklif qonuni. 3. bozor muvozanatining yuzaga kelishi va uni iqtisodiyotga ta’siri. tayanch iboralar: talab tushunchasi , talab qonuni, taklif tushunchasi, taklif qonuni, bozor muvozanati. talab tushunchasi va talab qonuni. talab mollar va xizmatlarga bo’lgan ehtiyojning pul va boshqa to’lov vositalari bilan ta’minlangan qismidir. talab bozordan nimani va qancha miqdorda sotib olishni aniqlab beradi. masalan 1000 so’mi bor odam shu pulning hammasiga o’z ehtiyojini qondirishi mumkin bo’lgan turli xil mollar sotib olishi uchun bozorga bordi. u o’z p...

This file contains 14 pages in ZIP format (429.9 KB). To download "talab va taklif nazariyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: talab va taklif nazariyasi ZIP 14 pages Free download Telegram