foydali qazilmalar

ZIP 15 pages 2.2 MB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.2 MB

File type ZIP

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

1351142870_22047.doc фойдали қазилмалар foydali qazilmalar respublika hududida ko`p yillik geologik tadqikotlar olib borilishi natijasida turli qimmatbaho qazilma boyliklari borligi, ularning miqdoriy jihati va sanoat ahamiyatiga ega bo`lgan konlari aniqlandi. bu xalq xo`jaligini muhim tarmoqlarini, ayniksa gaz, oltin chiqarish, energetika, kimyo, rangli metallurgiya, ruda bo`lmagan xom ashyolar va qurilish materiallari sanoatlarini tez sur`atlar bilan rivojlantirish imkoniyatini berdi. hozirgi davrga kelib aniqlangan qazilma boyliklar manbalari ishlab chiqarish korxonalarini uzoq muddat davomida oltin, mis, tabiiy gaz, qo`rg`oshin, rux, ko`mir va boshqa mahsulotlar bilan ta`minlabgina qolmay, hattoki ishlab chiqarishni ancha kengaytirish imkonini ham beradi. shunday qilib, o`zbekiston hududida foydali qazilmalarning bir qancha turlari borligi aniqlandi. yoqilg`i-energetika boyliklar. bu foydali qazilmalar guruhiga neft, gaz va ko`mir kiradi. neft va gaz konlari farg`ona botig`idagi shimoliy so`x, janubiy olamushik, polvontosh, chimyon, shursuv va boshqa joylarda topilgan. bular yura, bo`r, paleogen va neogen davrlarida yotqizilgan cho`kindi tog` jinslari qatlamlari orasida joylashgan. paleogen davri yotqiziqlari ayniqsa foydali qazilmalarga boydir. …

2 / 15

olib ketilgani natijasida hozir tugab bormoqda. bundan tashqari, gaz konlari ustyurt platosidagi shoxpaxta, kuanish nomli joylarda yura davri cho`kindi tog` jinslari qatlamlari orasida ochilgan. o`zbekiston hududida ko`mirning to`rtta koni (oxangaron, sharg`un, boysun, kuhitang) ma`lum. bulardan oxangaron qo`ng`ir ko`mir koni toshkent viloyatidagi oxangaron daryo vodiysining o`rta oqimida joylashgan bo`lib, ochiq usulda qazib olinmokda. bu ko`mir konining zahirasi respublikada topilgan barcha ko`mir zahirasining 96,5 foizini tashkil qiladi. o`zbekistondagi ikkinchi kon surxondaryo viloyatining tog`li qismidagi yuqori sifatli sharg`un toshko`mir konidir. qon dengiz satxidan 600—800 m balandlikda yura davri yotqiziqlari orasida joylashgan. ko`mir qatlamlarining o`rtacha qalinligi 4,5 m, ba`zilarining qalinligi esa 12 m ga yyetadi. bu hududda boysun va quhitang ko`mir konlari ham ochilgan bo`lib, ular xam yura davri yotqiziqlari orasidadir. o`zbekiston ko`mir konlarining umumiy zahirasi 6 mlrd. tonnadan ziyoddir. 2. rudali foydali qazilmalardan o`zbekiston hududida qora metallar (temir, titan, marganeo`, xrom), nodir metallar (volfram, molibden, qalay, vismut, simob, surma va boshqalar) topilgan. respublika …

3 / 15

ng aniqlangan zahiralari katta emas. vulkanik jarayonlar bilan bog`liq xrom konlari tamditog`, sulton vays tizmalarida topilgan. o`zbekiston hududida rangli metallardan misning ko`plab konlari ochilgan. konlarning uchtasidan (qurama tog`larining shimoliy yonbag`irlarida qalmoqqir, sarichekuv, dalneye) ma`dan qazib olinmokda. bu konlardan qazib olingan xom ashyo hisobiga olmaliq tog` metallurgiya korxonasi ishlab turibdi. konlardagi mis quii paleozoy davriga mansub slaneo`, quyi devon davri effuzivlar, devon toshko`mir davrlari karbonat tog` jinslari hamda ularni o`rta toshko`mir davrida yorib chiqkan intruziv tog` jinslarida joylatgan. bulardan tashkari, mis konlari o`zbekistonning boshqa (qizilqum, janubiy o`zbekiston) xududlarida xam borligi aniqlangan. qo`rg`oshin va rux o`zbekistonning ko`pgina xududlarida topilgan. bunday foydaln qazilmalar janubiy o`zbekistondagi xandizada ma`lum. bunday foydali qazilmalarga chotqol-qurama tog`lari ancha boydir. bu yyerlarda qo`rg`oshinkon, miskon, koshmansoy va boshqa konlar ochilgan. qo`rg`oshin va rux konlari jizzax viloyatidagi uchqulochda, toshkent viloyatidagi konjaylay, qulochaloq va boshqa joylarda xam ochilgan. bulardan eng ahamiyatlisi uchquloch konidir. o`zbekiston xududida nodir metallarning bir qancha konlari topilgan. janubiy …

4 / 15

linmoqda. chunki hozircha o`zbekistonda sof molibden koni topilgan emas. o`zbekistonda 100 dan ziyod qalay konlari borligi aniklangan. lekin bularning hammasi kichik konlar bo`lib, ulardan ma`dan qazib olinmaydi. qalay konlari borligi samarqand viloyatining qarnab cho`li, zirabuloq-ziyovitdin tog`larida, toshkent viloyatining maydontol, kengko`l, sargardon, ohangaron platosida va jizzax viloyatining nurota tizmalarida aniqlangan. vismut piskom tog` tizmasining janubi-g`arbiy qismida (burchmulla qishlog`i yaqinida) o`rtasaroyda qazib olinmoqda. bundan tashkari qurama tizmasidagi qizilgo`tda, chotqol tizmasida toshkentda va boshqa joylarda vismut borligi aniqlangan. ular ko`pincha ko`rg`oshin-rux va mis-molibden rudalari tarkibida uchraydi. vismutning ayrim o`choqlari nurota, zirabuloq-ziyovitdin va hisor tizmalarida ham ma`lum. o`zbekistonda 50 dan ziyod simob va surhma konlari ochilgan. birok, ularning zahiralari kam bo`lganligi sababli, qazib olind^aydi. lekin respublikada bir qancha simob konlari ochilishi mumkin bo`lgan xududlar bor. bularga molruzorturkiston (zomin ruda mintaqasi), zirabuloq-ziyovitdin (oltinozul ruda mintaqasi), qizilqum (quljuq1, quljuq2 va boshqa rudali mintaqalar) va boshqalar kiradi. o`zbekiston hududi asl metallarga boydir. katta zahiraga ega oltin konlari …

5 / 15

tuzlari zaxirasiga xam egadir. ular yura davrida xosil bo`lgan bo`lib, ko`pincha osh tuzlari bilan birga uchraydi. ular qashkadaryo va surxondaryo viloyatlari hududida joylashgan tyubegatang, oqtosh, odamtosh, okmachit nomli katta konlardir. o`zbekistonda hozirgi sanoat ahamiyatiga ega bo`lgan katta fosforit konlari aniqlanmagak. molg`uzor, nurota tog`lari va surxondaryo botig`ida ularning katta zahiraga ega konlari ochilgan. farg`ona botig`i adir mintaqasidagi bir nechta tektonik strukturalarda (qizilarcha, andijon, qurshob va boshqalar) bo`r va paleogen yotqiziqlari, hisor tizmasi janubi-g`arbiy tarmoqlarida paleogen yotqiziqlarida hamda ustyurt platosidagi paleogen va yura yotqiziqlarida oltingugurt borligi aniqlangan. hozirgi vaqtda o`zbekistonda oltingugurt gazini tozalovchi muborak zavodi bu xom ashyoni beruvchi asosiy manba hisoblanadi. chotqol va qurama tog` tizmalari, hisor tizmasining janubi-g`arbiy tarmoqlari hududlarida, nurota tizma tog`larida flyuorit konlari ochilgan. o`zbekistonning tog`li qismidagi yoriqlarda va karstg`orlarida tabobatda qadimdan foydalanib kelinayotgan mumiyo topilgan. 4. allyumin xom ashyolariga kaolin, alunit va boksit kabilar kiradi. ohangaron ko`mir koni qazilib olinayotgan joyda kaolinning katta zaxirasi borligi aniqlangan. alunitning …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "foydali qazilmalar"

1351142870_22047.doc фойдали қазилмалар foydali qazilmalar respublika hududida ko`p yillik geologik tadqikotlar olib borilishi natijasida turli qimmatbaho qazilma boyliklari borligi, ularning miqdoriy jihati va sanoat ahamiyatiga ega bo`lgan konlari aniqlandi. bu xalq xo`jaligini muhim tarmoqlarini, ayniksa gaz, oltin chiqarish, energetika, kimyo, rangli metallurgiya, ruda bo`lmagan xom ashyolar va qurilish materiallari sanoatlarini tez sur`atlar bilan rivojlantirish imkoniyatini berdi. hozirgi davrga kelib aniqlangan qazilma boyliklar manbalari ishlab chiqarish korxonalarini uzoq muddat davomida oltin, mis, tabiiy gaz, qo`rg`oshin, rux, ko`mir va boshqa mahsulotlar bilan ta`minlabgina qolmay, hattoki ishlab chiqarishni ancha kengaytirish imkonini ham beradi. shunday qilib, o`zbekiston hud...

This file contains 15 pages in ZIP format (2.2 MB). To download "foydali qazilmalar", click the Telegram button on the left.

Tags: foydali qazilmalar ZIP 15 pages Free download Telegram