avstraliya materigi

DOCX 11 pages 36.7 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 11
avstraliya materigi haqida umumiy ma'lumotlar 1.1. geografik joylashuvi va chegaralari avstraliya so‘zi “janubiy” ma`nosini bildiradi. haqiqatan ham u janubiy yarim sharda joylashgan. eng kichik materik. maydonining kattaligiga ko‘ra u dunyoda 6-o‘rinda turadi (7,750 000 km2 ). avstraliya maydoni shimoldan janubga 3200 km, g‘arbdan sharqqa 4100 km ga cho‘zilgan. iqtisodiy geografik o‘rnida uning aqsh, yaponiya, horijiy yevropa davlatlaridan uzoqda joylashganligi noqulayroq. masalan: aqsh dan 11-15 ming km uzoqda joylashgan. lekin hozirgi zamonaviy dengiz va havo transporti bu to‘siqqa barxam bermoqda. avstraliya iqlimiy jihatidan subekvatorial, tropik va subtropik mintaqalarda joylashgan. iqlimi quruq tropik, sharqiy sohillari esa nam tropik. buning sabablari asosiy daryosi murrey (darling bilan). foydali qazilmalarga boy. asosan temir rudasi, mis, titan, nikel, uran, boksit, oltin, olmos, ko‘mir kabilar. masalan: temir rudasi qazib olishda dunyoda 3-o‘rinda (yiliga 110 mln t.); marganes qazib olishda 3-o‘rinda; boksit qazib olishda 1- o‘rinda; nikel qazib olishda 3-o‘rinda;qalayi va rux qazib olishda 2-o‘rinda;mis qazib olishda 9-o‘rinda.ko‘mir …
2 / 11
hligi 2,5 kishi bo‘lib, u juda notekis joylashgan. masalan: avstraliya maydonining 65 % ida mamlakat aholisining 1 % i, mamlakatning janubi-sharqini egallagan 10 % maydonida 91 % aholi yashaydi. eyr ko‘li atrofida doimiy aholi umuman yo‘q, lekin janubi-sharqiy sohillarida 1 km2 joyga 250 tagacha odam to‘g‘ri keladi. urbanizasiya darajasi materiklar boyicha eng yuqori, ya`ni 86 % (91%) tashkil etadi. millioner shaharlari 5 ta: sidney (3,7 mln), melbrun, brisben, pert, adelida. avstraliya hududidan buyuk britaniya dastlab surgunchilar uchun joy sifatida foydalangan. xix asrning 50-60 yillarida oltin konlarini ochilishi avstraliyaga aholini kelishini kuchaytirdi. 1901 yil avstraliyadagi mustamlakalar birlashtirilib avstraliya ittifoqini tashkil etdi. 1931 yildan boshlab avstraliya mustaqillik statusini oldi. avstraliya ittifoqi – federativ davlat bo‘lib, hozirda u 6 ta shtat va 2 ta xududdan tashkil topgan. buyuk britaniya hamdo‘stligi tarkibiga kiradi. avstraliyani jahonda tutgan o‘rni: maydonining 5,2 % ini, aholisining 0,3 % ini, iyad ni 1,2 % ini, eksport mahsulotlarining 1,1 % …
3 / 11
al resources overview. https://minerals.org.au/resources (olingan sana: 2023-05-18)] \engil sanoatining ip-gazlama, jun-gazlama va ko‘n-poyabzal tarmoqlari rivojlangan. eng yirik to‘qimachilik korxonalari sidney, adelida, melburn, pert shaharlarida joylashgan. neftni qayta ishlash va baliq konserva sanoati dengiz boyidagi port shaharlarda rivojlangan. eng yirik sanoat markazlari: sidney va melburn; yiriklari: brisben, adelida, pert, kanberra, nyukasl. qishloq xo‘jaligi. mamlakatda 500 mln gektardan ortiq erlardan qishloq xo‘jaligida foydalaniladi. qishloq xo‘jaligidagi etakchi tarmoq chorvachilikdir. avstraliyada 30 mln bosh qoramol, 150 mln bosh qoy (xitoydan keyin 2-o‘rinda), 2,5 mln bosh cho‘chqa boqiladi. mamlakatda yiliga o‘rtacha 4 mln t. go‘sht, 8 mln t. sut tayyorlanadi. avstraliya “shipsteynz”larida merinos qoylari boqiladi. mazkur davlatda yiliga 800 000 t.dan ortiq mayin qimmatbaho jun etishtiriladi. avstraliyada yiliga 20 mln t. dan ortiq g‘alla etishtiriladi, uni 16 mln t. sini bug‘doy tashkil etadi. avstraliya bug‘doy eksporti boyicha dunyoda aqsh, kanada, fransiyadan keyin 4-o‘rinda turadi. bug‘doyni asosan xitoy va janubi-g‘arbiy osiyo davlatlariga eksport qiladi. avstraliyada yiliga …
4 / 11
sh, yaponiya, g‘arbiy evropa, buyuk britaniy. keyingi paytlarda sharqiy va janubi-sharqiy osiyo davlatlarining tashqi savdodagi o‘rni o‘sib bormoqda. asosiy eksporti: ko‘mir, tabiiy gaz, temir, alyuminiy, uran, mis, nikel, marganes, bug‘doy, shakarqamish, engil sanoat mahsulotlari, charm, go‘sht, sut, yuqori texnologiya sanoat mahsulotlari. asosiy importi: mashina va jihozlar, sanoat mahsulotlari, neft, ximiya sanoati mahsulotlari. pul birligi – avstraliya dollari. 1.2. o‘lchami, maydoni va qirg‘oq chizig‘i xususiyatlari avstaraliya va okeaniyada mustaqil davlatlar soni ancha kam bo‘lib, ularning barchasi faqat xx asrning ikkinchi yarmida tashkil topgan. ushbu geografik obyektlarning umumiy maydoni taxminan 8,6 mln kv.km. aholisi atigi 32 mln. kishi. eng katta davlat avstraliya hisoblanadi. u dastavval, avstraliya ittifoqi nomini olgan, so‘ngra 1951 yilda to‘la mustaqillikka erishgan. ammo hozir ham u rasmin buyuk britaniya hamdo‘stligiga qaraydi. avstraliya federativ davlat, u 6 ta shtatdan iborat. yangi zelandiya ham 1951 yilda mustaqillikni qo‘lga kiritgan. uning maydoni 271 ming kv.km, aholisi 4 mln ga yaqin. shunday qilib, …
5 / 11
n, 39011i (janubi-sharqiy burni) janubiy kengliklar oralig‘ida 3200 kmga, g‘arbdan sharqqa 4100 kmga 113005i sharqiy uzoqlik (stip-poynt burni) bilan 153034i (bayron burni) sharqiy uzoqliklar oralig‘ida cho‘zilgan. maydoni: 7682 ming kv.km (tasmaniya, kenguru. melvill va boshqa orollar bilan 7704, 5 ming kv.kmga yaqin) avstraliya materiklari ichida eng kichigi. janubiy tropic chizig‘i avstraliyaning deyarli o‘rtasidan kesub o‘tadi. materikni g‘arb, shimol va janubdan hind okeani, sharqdan tinch okeani dengizlari o‘rab turadi. qirg‘oqlari unchalik parchalanmagan, shimolda karpentariya, janubda katta avstraliya qo‘ltiqlari bor. katta yarim orollari – shimolda arnamlend va keyp-york. tasmaniya oroli avstraliyadan kengligi 224 km li bass bo‘g‘ozi orqali ajralib turadi. avstraliya shimolda yirik orollardan yangi gvineya joylashgan. avstraliyaning sharqiy sohili bo‘ylab behisob marjon orollaridan tashil topgan katta to‘siq rifi 2300 km masofaga cho‘zilib yotadi. dunyoning quruqlik o‘tgan chegarasiga ega bo‘lmagan mamlakatlardan biri. iqtisodiy geografik o‘rni uning janubiy yarim sharda yirik materiklar, regionlar va mamlakatalardan ancha olisda joylashganligi bilan belgilanadi. shu bilan birga, …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "avstraliya materigi"

avstraliya materigi haqida umumiy ma'lumotlar 1.1. geografik joylashuvi va chegaralari avstraliya so‘zi “janubiy” ma`nosini bildiradi. haqiqatan ham u janubiy yarim sharda joylashgan. eng kichik materik. maydonining kattaligiga ko‘ra u dunyoda 6-o‘rinda turadi (7,750 000 km2 ). avstraliya maydoni shimoldan janubga 3200 km, g‘arbdan sharqqa 4100 km ga cho‘zilgan. iqtisodiy geografik o‘rnida uning aqsh, yaponiya, horijiy yevropa davlatlaridan uzoqda joylashganligi noqulayroq. masalan: aqsh dan 11-15 ming km uzoqda joylashgan. lekin hozirgi zamonaviy dengiz va havo transporti bu to‘siqqa barxam bermoqda. avstraliya iqlimiy jihatidan subekvatorial, tropik va subtropik mintaqalarda joylashgan. iqlimi quruq tropik, sharqiy sohillari esa nam tropik. buning sabablari asosiy daryosi murrey (darling...

This file contains 11 pages in DOCX format (36.7 KB). To download "avstraliya materigi", click the Telegram button on the left.

Tags: avstraliya materigi DOCX 11 pages Free download Telegram