biogen elementlar konsentratsiyasi oʻzgarishi bilan bogʻliq boʻlgan endemik va kasb kasalliklari

DOCX 10 pages 28.9 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 28.9 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

oʻzbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi mustaqil ish mavzu: biogen elementlar konsentratsiyasi oʻzgarishi bilan bogʻliq boʻlgan endemik va kasb kasalliklari tayyorladi: kirish 1. biogen elementlar konsentratsiyasi o'zgarishi bilan bog'liq endemik kasalliklar 2. biogen elementlar konsentratsiyasi o'zgarishi bilan bog'liq kasbiy kasalliklar 3. biogen elementlar konsentratsiyasining o'zgarishiga olib keluvchi omillar va ularni oldini olish xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish kirish endemic kasalliklari hududda se elementining yetishmasligi tufayli keshan kasalligi (kardiomiopatiya) va kashin-bek kasalligi (osteoartrit) kabi kasalliklar bilan bog'liq bo'lishi mumkin. ba'zi mintaqalarda tuproqda i elementi konsentratsiyasi kamligi sababli endemik bo'qoq (qalqonsimon bez kattalashuvi) va kretinizm (jismoniy va aqliy rivojlanishning orqada qolishi) kabi kasalliklar keng tarqalgan. o'simliklar va hayvonot mahsulotlarida mo elementining kamligi tufayli ba'zi hududlarda molibdenoz (misning so'rilishiga xalaqit berishi) ko'rinishi mumkin, bu esa salomatlikka ta'sir qiladi. biogen elementlar: ta'rif va ahamiyati biogen elementlar, tirik organizmlar tuzilishida 95-99% massani tashkil etuvchi 4 ta asosiy element (o, c, h, n) va muhim …

2 / 10

ir hududda selen miqdori 40-50 mkg/l dan past bo'lsa, kashin-bek kasalligi kabi endemik artrozlar yuzaga kelishi ehtimoli yuqori hisoblanadi. kasbiy kasalliklar: umumiy tushuncha kasbiy kasalliklar, 1992-yilgi 446-sonli qonunga muvofiq, zararli ishlab chiqarish omillari ta'sirida paydo bo'lgan surunkali yoki o'tkir kasalliklardir. kasbiy kasalliklarga misol qilib, 200 dan ortiq kasalliklar kiradi, ular orasida pnevmonokonioz, vibratsiya kasalligi va kimyoviy zaharlanishlar eng ko'p uchraydi. kasbiy kasalliklarni aniqlash uchun kasbiy anamnez yig'iladi, bunda ish staji, ish sharoitlari va zararli omillar ta'sirining davomiyligi hisobga olinadi. biogen elementlar kontsentratsiyasining o'zgarishi sabablari intensiv qishloq xo'jaligi amaliyotlari, ayniqsa azotli o'g'itlardan haddan tashqari foydalanish, tuproqda 200-300 mg/kg dan ortiq nitrat to'planishiga olib kelishi mumkin. sanoat chiqindilari, xususan og'ir metallar (qo'rg'oshin, simob) bilan ifloslanish, 10-50 ppm gacha konsentratsiyani oshirib, biosferada bioelementlar muvozanatini buzadi. iqlim o'zgarishi, jumladan haroratning 1-2°c ga ko'tarilishi, tuproq organik moddalarining parchalanishini tezlashtiradi va fosfor (p) kabi elementlarning eruvchanligini o'zgartiradi. yod tanqisligi va endemik bo'qoq yod tanqisligi, ayniqsa, geografik …

3 / 10

uchraydi. keshan kasalligi selenga bog'liq bo'lgan glutation peroksidaza fermentining faolligi pasayishi natijasida kelib chiqadi, bu esa oksidlovchi stressga olib keladi. keshan kasalligi asosan 2 yoshgacha bo'lgan bolalarda va reproduktiv yoshdagi ayollarda uchraydi va uning oldini olish uchun kuniga 20-50 mkg selen qo'shish tavsiya etiladi. rux tanqisligi va oqibatlari rux tanqisligi erkaklarda sperma sifatini pasaytiradi, bepushtlik xavfini oshiradi, chunki rux sperma hosil bo'lishi va harakatlanishi uchun zaruriy mineraldir. ruxning yetishmasligi immunitetni susaytirib, t-limfotsitlar faoliyatini buzadi, infeksiyalarga chidamlilikni kamaytiradi va kasalliklarni keltirib chiqaradi. rux defitsiti bolalarda o'sishning sekinlashishiga, kognitiv rivojlanishning buzilishiga olib keladi, chunki rux dnk sintezi va hujayralar bo'linishida muhim rol o'ynaydi. temir tanqisligi anemiyasi: endemik va kasbiy jihatlar temir tanqisligi anemiyasi, aholining 30-50% da uchraydi, endemik hududlarda tuproqda temir miqdori kamligi sababli keng tarqalgan. kasbiy xavflar orasida konchilar va metallurgiya ishchilari bor, ularning 10-15% da temir yo'qotilishi yuqori, bu anemiyaga olib keladi. vegetarianlar va homilador ayollarda temirga bo'lgan ehtiyoj yuqori, …

4 / 10

arganets zaharlanishi, marganez changining uzoq muddatli ta'siri natijasida yuzaga keladi, ayniqsa, konchilikda ishlaydiganlarda, 0.2 mg/m³ dan yuqori konsentratsiyalarda xavf ortadi. marganezning kasbiy ta'siri asosan markaziy nerv sistemasiga ta'sir etib, parkinson kasalligiga o'xshash simptomlar, masalan, tremor, mushaklarning qattiqlashishi va nutqning buzilishiga olib keladi. marganez bilan bog'liq kasbiy zaharlanishning oldini olish uchun, ish joylarida marganez changi miqdori 0.05 mg/m³ dan past bo'lishi kerak va shaxsiy himoya vositalaridan foydalanish zarur. silikoz: kremniy dioksidining yuqori kontsentratsiyasi silikoz, asosan, 10-15 yil davomida kremniy dioksidi changi (sio2) bilan uzoq muddatli ta'sirlanish natijasida rivojlanadi, o'pka to'qimalarining progressiv fibroziga olib keladi. kremniy dioksidining yuqori konsentratsiyasi pnevmoskleroz, o'pka emfizemasi va o'pka saratoni kabi bir qator kasalliklarning rivojlanish xavfini oshiradi, bu esa mehnat qobiliyatini yo'qotishga olib kelishi mumkin. silikoz bilan og'rigan bemorlarda o'pka funktsiyasi sezilarli darajada pasayadi, fev1 (bir sekunddagi majburiy ekspiratsiya hajmi) va fvc (majburiy vital sig'im) ko'rsatkichlari normadan past bo'ladi. asbestoz: asbest tolalarining ta'siri asbestoz nafas yo'llari kasalligi …

5 / 10

kasalliklarni nazorat qilishda profilaktik emlash muhim, 95% aholi qamrovini ta'minlash va qo'shimcha d vitaminini iste'mol qilish tavsiya etiladi. biogen elementlarning o'zgarishi bilan bog'liq kasalliklarga qarshi kurashda 2 g dan kam tuz iste'mol qilish va muntazam tibbiy ko'rikdan o'tish muhim. xulosa biogen elementlar konsentratsiyasidagi o'zgarishlar endemik va kasb kasalliklarining tarqalishiga sezilarli ta'sir ko'rsatishi mumkin. foydalanilgan adabiyotlar 1. mikroelementlarning disbalansi va u bilan bog'liq endemik kasalliklar. jurnal nomi. yil, tom (soni): sahifalar. 2. kasbiy kasalliklar va biogen elementlarning o'zgarishi. konferentsiya materiallari. yil: sahifalar. 3. biogeokimyoviy provintsiyalar va inson salomatligi: endemik kasalliklarni o'rganish. monografiya. nashriyot nomi, yil. 4 ( 0 0 0 ) ( 7 )

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "biogen elementlar konsentratsiyasi oʻzgarishi bilan bogʻliq boʻlgan endemik va kasb kasalliklari"

oʻzbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi mustaqil ish mavzu: biogen elementlar konsentratsiyasi oʻzgarishi bilan bogʻliq boʻlgan endemik va kasb kasalliklari tayyorladi: kirish 1. biogen elementlar konsentratsiyasi o'zgarishi bilan bog'liq endemik kasalliklar 2. biogen elementlar konsentratsiyasi o'zgarishi bilan bog'liq kasbiy kasalliklar 3. biogen elementlar konsentratsiyasining o'zgarishiga olib keluvchi omillar va ularni oldini olish xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish kirish endemic kasalliklari hududda se elementining yetishmasligi tufayli keshan kasalligi (kardiomiopatiya) va kashin-bek kasalligi (osteoartrit) kabi kasalliklar bilan bog'liq bo'lishi mumkin. ba'zi mintaqalarda tuproqda i elementi konsentratsiyasi kamligi sababli endemik bo'qoq (qalqon...

This file contains 10 pages in DOCX format (28.9 KB). To download "biogen elementlar konsentratsiyasi oʻzgarishi bilan bogʻliq boʻlgan endemik va kasb kasalliklari", click the Telegram button on the left.

Tags: biogen elementlar konsentratsiy… DOCX 10 pages Free download Telegram