saylov huquqining konstitutsiyaviy asoslari va tizimi

PPTX 17 стр. 939,4 КБ Бесплатная загрузка

17 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 939,4 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 17

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 17

mavzu:saylov huquqining konstitutsiyaviy asoslari va tizimi. mavzu:saylov huquqining konstitutsiyaviy asoslari va tizimi. reja: saylov huquqi va saylov tushunchasi. o’zbekiston respublikasi saylov tizimi. prezident saylovi to’g’risidagi qonun hujjatlari tizimi. saylov huquqi — 1) davlat boshligʻi, vakillik organlari va boshqa ni saylash tartibini belgilab beruvchi huquqiy normalar yigʻindisi. konstitutsiyaviy huquqtarkibiga kiradi. saylov huquqi, odatda, konstitutsiya va saylov to'g'risidagi maxsus qonunlar bilan belgilanadi. ularda nomzodlar koʻrsatish tartibi, vakillik normalari, ovoz berish natijalarini aniqlash tartibi va boshqa belgilab beriladi. oʻzbekiston respublikasida saylov huquqi oʻzbekiston respublikasining konstitutsiyasi, "oʻzbekiston respublikasi prezidenta saylovi toʻgʻrisida" (1991-yil, 18 noyabr), "oʻzbekiston respublikasining referendumi toʻgʻrisida" (yangi taxriri, 2001-yil 30 avgust), "oʻzbekiston respublikasi oliy majlisiga saylov toʻgʻrisida" (yangi taxriri, 2003-yil 29 avgust), "xalq deputatlari viloyat, tuman va shahar kengashlariga saylov toʻgʻrisida" (1994-yil 5 may), "fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari toʻgʻrisida" (1999-yil 14 aprel), "fukdrolar saylov huquklarining kafolatlari toʻgʻrisida" (1994-yil 5 may), "oʻzbekiston respublikasida deputatni chakirib olish tartibi toʻgʻrisida"gi (1996-yil 26 aprel) qonunlar …

2 / 17

anadi. teng saylov huquqida oʻzbekiston respublikasi fuqarolarining jinsi, irqiy va milliy mansubligi, tili, dinga munosabati, ijtimoiy kelib chiqishi, eʼtiqodi, shaxsiy va ijtimoiy mavqei, maʼlumoti, mashgʻulotining turi va xususiyatidan qatʼi nazar, teng ovoz berishda ishtirok etishi tushuniladi. toʻgʻridan toʻgʻri s.hda oʻzbekiston respublikasi fuqarolarining saylovda shaxsan oʻzi ishtirok etib, biron bir shaxsning koʻrsatmasisiz oʻz xohish irodasini ifoda etib ovoz berishi taʼminlanadi. yashirin ovoz berish saylov huquqida oʻzbekiston respublikasi fuqarolarining saylovda ovoz berayotganda boshqa biron bir shaxsning ishtirokisiz oʻz xohishini yashirin bildirish imkoniyati taʼminlanishi tushuniladi. oʻzbekiston fuqarolarining passiv saylov huquqi quyidagicha belgilangan: fuqarolar xalq deputatlari mahalliy kengashi deputatligiga saylanish uchun 21 yoshga, oliy majlis qonunchilik palatasi deputatligiga va senatga saylanish uchun 25 yoshga, respublika prezidentligiga saylanish uchun esa 35 yoshga yetgan boʻlishi kerak. prezident boʻlib saylanish uchun nomzod saylovgacha kamida 10 yil oʻzbekiston hududida muqim yashagan boʻlishi va davlat tilini yaxshi bilishi, oliy majlisning quyi va yuqori palatalariga deputatlikka saylanish uchun kamida soʻnggi …

3 / 17

larining hamda ularni oʻrnatuvchi huquqiy normalarning majmui. saylov tizimi davlat vakillik organlarini shakllantirish yuzasidan mavjud bo‘lgan va fuqarolarni saylovga jalb etish, saylovlarni tashkil qilish va deputatning saylovchilar bilan oʻzaro munosabatlarini belgilaydigan tartibini, fuqarolarning barcha saylov huquqlarini oʻz ichiga oladi (qarang saylov huquqi). jahon mamlakatlarining davlat qurilishi tajribasida saylov tizimining quyidagi turlari qoʻllanadi: majoritar proporsional aralash majoritar saylov tizimi deganda (frans. majorite — ko‘pchilik so‘zidan) vakillik organlariga saylovlarda ovoz berish natijasini aniqlash tushuniladi. unda qonun bilan belgilangan koʻp ovozni olgan nomzod (yoki nomzodlar roʻyxati) muayyan okrug boʻyicha saylangan hisoblanadi. hozirgi zamon konstitutsiyaviy huquqida nisbatan mutlaq va malakali koʻpchilik ovoziga asoslangan majoritar saylov tizimlari qoʻllanadi. masalan, aqsh, buyuk britaniya, hindiston, meksika va boshqalarda. mutlaq koʻpchilik ovoziga asoslangan m ajoritar tizimda berilgan va haqiqiy deb topilgan ovozlarning umumiy sonidan mutlaq (yoki oddiy) koʻp ovoz (yaʼni 50% +1 ta ovoz) olgan nomzod saylangan hisoblanadi. agar nomzodlardan birontasi ham yetarlicha ovoz olmasa, qayta ovoz berish …

4 / 17

katta saylov okruglari tuzilib, ularda har bir partiya oʻz vakillarining roʻyxatini ilgari suradi, saylovchilar esa tegishli partiyalar yoki ommaviy harakatlar tomonidan koʻrsatilgan vakillarning ruyxati uchun ovoz beradi. ovoz berish natijalarini aniqlash uchun saylov mezoni (yoki kvota), yaʼni bir deputatlik mandatini olish uchun zarur boʻlgan ovozlar miqdori (odatda, kamida 4—5% qilib) oʻrnatiladi. bunda, shartga koʻra, muayyan jamoat birlashmalarining nomzodlari ana shu belgilangan ovozlarni olgandan keyingina mandatlarni taqsimlashda qatnashadi. avvalo saylovchilar bergan ovozlar miqdori deputatlik oʻrinlarining soniga boʻlinadi. shunda bitta mandat doirasidagi ovozlar soni maʼlum boʻladi. aralash saylov tizimi oʻzida ham majoritar, ham proporsional saylov tizimlari elementlarini mujassam etadi. masalan germaniyada bundestagga saylovlarida aralash tizim qoʻllanadi. uning deputatlarining yarmi butun mamlakat hududini qamrab olgan bir mandatli saylov okruglarida nisbatan koʻpchilik ovoziga asoslangan majoritar tizim boʻyicha, 2-yarmi esa koʻp mandatli saylov okruglari hisoblangan german yerlari (federatsiya subyektlari)da siyosiy partiyalar tomonidan ilgari surilgan nomzodlar roʻyxati asosida proporsional tizim boʻyicha saylanadi. aralash saylov tizimi bolgariya, …

5 / 17

vozini ololmasa, yaʼni deputat bo‘ lib saylanmay qolsa, okrug saylov komissiyasi eng koʻp ovoz olgan 2 nafar nomzodni okrugda takroriy ovozga qoʻyish toʻgʻrisida qaror qabul qiladi. bu qaror markaziy saylov komissiyasiga yuboriladi. markaziy saylov komissiyasining qarori asosida 2 hafta ichida takroriy ovoz berish oʻtkaziladi[1]. oʻzbekiston respublikasi prezidenti — oʻzbekiston respublikasida davlat va ijro etuvchi hokimiyat boshligʻi. oʻzbekistonda prezidentlik lavozim sifatida 1990-yil 24-martda taʼsis etilgan. oʻzbekiston respublikasi konstitutsiyasining 106-moddasiga binoan, oʻzbekiston respublikasi prezidenti lavozimiga 35 yoshdan kichik boʻlmagan, davlat tilini yaxshi biladigan, bevosita saylovgacha kamida 10 yil oʻzbekiston hududida muqim yashayotgan oʻzbekiston respublikasi fuqarosi saylanishi mumkin. oʻzbekiston respublikasi prezidenti saylovi mamlakatning 18 yoshga toʻlgan fuqarolari umumiy, teng va toʻgʻridan toʻgʻri saylov huquqi asosida yashirin ovoz berishi yoʻli bilan oʻtkaziladi. oʻzbekiston respublikasi prezidenti 7 yil muddatga saylanadi. prezidentni saylash tartibi „oʻzbekiston respublikasi prezidenti saylovi toʻgʻrisida“gi qonun (1991-yil 18-noyabr) va uning yangi tahririda (2004-yil 3-dekabr) qabul qilingan tegishli moddalarida belgilangan. oʻzbekiston respublikasi prezidenti …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 17 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "saylov huquqining konstitutsiyaviy asoslari va tizimi"

mavzu:saylov huquqining konstitutsiyaviy asoslari va tizimi. mavzu:saylov huquqining konstitutsiyaviy asoslari va tizimi. reja: saylov huquqi va saylov tushunchasi. o’zbekiston respublikasi saylov tizimi. prezident saylovi to’g’risidagi qonun hujjatlari tizimi. saylov huquqi — 1) davlat boshligʻi, vakillik organlari va boshqa ni saylash tartibini belgilab beruvchi huquqiy normalar yigʻindisi. konstitutsiyaviy huquqtarkibiga kiradi. saylov huquqi, odatda, konstitutsiya va saylov to'g'risidagi maxsus qonunlar bilan belgilanadi. ularda nomzodlar koʻrsatish tartibi, vakillik normalari, ovoz berish natijalarini aniqlash tartibi va boshqa belgilab beriladi. oʻzbekiston respublikasida saylov huquqi oʻzbekiston respublikasining konstitutsiyasi, "oʻzbekiston respublikasi prezidenta saylovi toʻgʻris...

Этот файл содержит 17 стр. в формате PPTX (939,4 КБ). Чтобы скачать "saylov huquqining konstitutsiyaviy asoslari va tizimi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: saylov huquqining konstitutsiya… PPTX 17 стр. Бесплатная загрузка Telegram

saylov huquqining konstitutsiyaviy asoslari va tizimi

Предварительный просмотр (5 стр.)

Хотите читать дальше?

О "saylov huquqining konstitutsiyaviy asoslari va tizimi"

Похожие файлы