dinlar

PPTX 10 pages 330.7 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 10
iqtisodiyot ta’lim yo’nalishi, 1-kurs talabasi, safarov jasurbekning dinshunoslik fanidan taqdimot ishi mavzu: dinlar reja: 1.dinlarning paydo bo‘lishi va tarixiy rivojlanishi 2.dunyo dinlari: ularning turlari va asosiy g‘oyalari 3.dinlarning jamiyat va madaniyatdagi o‘rni dinlarning paydo bo‘lishi va tarixiy rivojlanishi. dinning paydo bo’lishi - bugungi kunda fanda dinlarning shakllanishi tarixiga oid ikki xil qarash mavjud. birinchi qarashga ko‘ra dinning paydo bo‘lishi bevosita insoniyatning yaralishi bilan bog‘liq.xudo ilk insonlarni yaratishi bilan ularga o‘zini tanitdi,natijada inson ilk dinga e’tiqod qila boshladi.bunday qarash fanda “teologik yondashuv” deb nomlanadi. din insoniyat tarixida eng qadimiy ijtimoiy hodisalardan biridir. qadim zamonlarda odamlar tabiat hodisalarini tushunolmagan va ularni g‘ayritabiiy kuchlar bilan bog‘lashgan. masalan, chaqmoq, momaqaldiroq, suv toshqini yoki qurg‘oqchilikni ma’budlar ishi deb hisoblashgan. shu tarzda dastlabki diniy e’tiqodlar — animizm (ruhlar va tabiat kuchlariga ishonish), totemizm (hayvon yoki o‘simlikka sig‘inish), fetishizm (narsalarga g‘ayritabiiy kuch berish) shakllari paydo bo‘lgan. bugun mavjud bo‘lgan har qanday din o‘zining tarixini insoniyat yaralishi-ilk inson …
2 / 10
rda — osiris, ra, isis kabi xudolarga sig‘inish. qadimgi yunonistonda — zevs, afrodita, poseydon va boshqalar. qadimgi hindistonda — veda dinlari va keyinchalik hinduizm. dunyo dinlari: ularning turlari va asosiy g‘oyalari din insoniyat hayotining eng qadimiy hodisalaridan biri bo‘lib, u kishilarning dunyoni anglash, tabiat hodisalarini tushuntirish va o‘z hayotiga ma’no berish ehtiyojidan kelib chiqqan.. umuman olganda ular milliy dinlar, jahon dinlari va falsafiy-diniy oqimlarga bo‘linadi.. jahon dinlaridan birinchisi buddaviylik bo‘lib, miloddan avvalgi vi asrda hindiston hududida siddharta gautama tomonidan asos solingan. u hayot iztiroblardan iborat, uning sababi insonning nafs va istaklariga bog‘liq, degan g‘oyani ilgari surgan. buddaviylikda inson nafsni tiyib, ruhiy poklanish orqali nirvanaga erishishi mumkinligi uqtiriladi. ta’limotning markazida to‘rt oliy haqiqat va sakkiz pog‘onali yo‘l turadi. buddaviylik zo‘ravonliksiz yashash, rahm-shafqat va insonparvarlikni asosiy qadriyat sifatida ilgari suradi. xristianlik esa milodiy i asrda falastin hududida iso masih ta’limotiga asoslanib shakllangan. bu dinda iso masih xudoning o‘g‘li va insoniyatni gunohlardan qutqaruvchi …
3 / 10
uhim o‘rin tutadi. yahudiylik esa dunyodagi eng qadimiy monoteistik dinlardan biri bo‘lib, qadimiy yahudiy davlati hududida, miloddan avvalgi i ming yillikda shakllangan. uning asosida yagona xudo yahvega ishonish turadi. muqaddas kitobi tanax hisoblanadi. falsafiy-diniy ta’limotlardan konfutsiychilik va daoizm xitoy hududida shakllangan. konfutsiychilik asoschisi konfutsiy bo‘lib, u axloqiy poklik, jamiyatda tartib, ota-onaga hurmat va insoniy burchni bajarish g‘oyalarini targ‘ib qilgan. daoizm esa lao-szi ta’limotiga asoslanib, insonning tabiat bilan uyg‘unlikda yashashini asosiy maqsad qilib qo‘yadi. “dao” tushunchasi, ya’ni yo‘l, bu ta’limotning markaziy tushunchasidir. umuman olganda, dinlarning barchasi turlicha tarixiy sharoitlarda paydo bo‘lgan bo‘lsa-da, ularning asosiy maqsadi insonni ma’naviy poklash, ezgulik sari yetaklash va jamiyatda axloqiy qadriyatlarni shakllantirishdan iboratdir. din axloqiy-tarbiyaviy, ma’naviy-ma’rifiy, madaniy hamda ijtimoiy jihatdan insoniyat hayotida muhim o‘rin tutib kelmoqda. 3.dinlarning jamiyat va madaniyatdagi o‘rni jamiyat hayotida dinning eng muhim jihatlaridan biri bu uning axloqiy-tarbiyaviy o‘rnidir. har bir din halollik, adolat, mehr-oqibat, insonparvarlik kabi qadriyatlarni targ‘ib etadi. xristianlikda mehr va kechirim, …
4 / 10
at va an’analarni saqlash va rivojlantirishda ham muhim rol o‘ynaydi. masalan, musulmon xalqlarining ramazon va qurbon hayitlari, xristianlarning rojdestvo va pasxa bayramlari, hinduizm va buddaviylikdagi turli diniy marosimlar xalqning madaniy hayotida keng nishonlanadi. bu bayram va marosimlar nafaqat diniy, balki madaniy va ijtimoiy birlikni mustahkamlashga xizmat qiladi. dinlarning jamiyatdagi yana bir vazifasi bu ma’naviy-ma’rifiy ta’siridir. diniy ta’limotlar odamlarni ilmga, o‘qishga, axloqiy tarbiyaga undaydi. masalan, qur’onda ilm olishga da’vat, xristianlikda xayrixohlik va saxovat, buddaviylikda sabr-toqat va kamtarlik targ‘ib etilgan. shu bois tarix davomida ko‘plab madrasalar, diniy maktablar, kutubxonalar va ilmiy markazlar diniy muassasalar tomonidan tashkil etilgan.din va madaniyat o‘zaro uzviy bog‘liq bo‘lib, ular bir-birini to‘ldiradi. madaniyatning ko‘plab yutuqlari diniy qarashlar asosida vujudga kelgan bo‘lsa, din ham madaniyat orqali keng yoyilgan va mustahkamlangan. bugungi globallashuv davrida ham dinlar insonlarning ma’naviy ehtiyojlarini qondirishda, milliy madaniyatlarni asrab-avaylashda va jahon sivilizatsiyasining barqaror rivojida asosiy omil bo‘lib qolmoqda e’tiboringiz uchun rahmat! image1.png image2.png /docprops/thumbnail.jpeg
5 / 10
dinlar - Page 5

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "dinlar"

iqtisodiyot ta’lim yo’nalishi, 1-kurs talabasi, safarov jasurbekning dinshunoslik fanidan taqdimot ishi mavzu: dinlar reja: 1.dinlarning paydo bo‘lishi va tarixiy rivojlanishi 2.dunyo dinlari: ularning turlari va asosiy g‘oyalari 3.dinlarning jamiyat va madaniyatdagi o‘rni dinlarning paydo bo‘lishi va tarixiy rivojlanishi. dinning paydo bo’lishi - bugungi kunda fanda dinlarning shakllanishi tarixiga oid ikki xil qarash mavjud. birinchi qarashga ko‘ra dinning paydo bo‘lishi bevosita insoniyatning yaralishi bilan bog‘liq.xudo ilk insonlarni yaratishi bilan ularga o‘zini tanitdi,natijada inson ilk dinga e’tiqod qila boshladi.bunday qarash fanda “teologik yondashuv” deb nomlanadi. din insoniyat tarixida eng qadimiy ijtimoiy hodisalardan biridir. qadim zamonlarda odamlar tabiat hodisalarini tus...

This file contains 10 pages in PPTX format (330.7 KB). To download "dinlar", click the Telegram button on the left.

Tags: dinlar PPTX 10 pages Free download Telegram