chiziqli dasturlash matematik modellari

PPTX 24 pages 284.0 KB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 284.0 KB

File type PPTX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

web-dasturlash fani bo’yicha elektron resurs uchun taqdimot materiallari 1-ma’ruza. web-dasturlash faniga kirish. chiziqli dasturlash masalalarining matematik modellari, iqtisodiy tahlili. maqsad funksiyasi. egizak masala. reja: 1. chiziqli dasturlash masalalari haqida 2. chdm ning matematik modeli 3. chdm ning iqtisodiy tahlili 4. chdm ning grafik usuldagi talqini chiziqli dasturlash matematik dasturlashning asosiy qismlaridan biri bo‘lib, ko‘p o‘zgaruvchi funksiyalarning ekstremumlarini topishni o‘rganadi va iqtisodiy-matematik modellarni tekshirishda matematik apparat bo‘lib hisoblanadi. chiziqli dasturlash usullarini qo’llab iqtisodiy jarayonlarning o’ziga xos qonuniyatlarini o’rganish uchun, birinchi navbatda, bu jarayonlarni tavsiflovchi matematik modellarni tuzish kerak. o’rganilayotgan iqtisodiy jarayonning asosiy xossalarini matematik munosabatlar yordamida tavsiflash tegishli iqtisodiy jarayonning matematik modelini tuzish deb ataladi. iqtisodiy jarayonlarning (masalalarning) matematik modelini tuzish uchun quyidagi bosqichlardagi ishlarni bajarish kerak: 1) masalaning iqtisodiy ma’nosi bilan tanishib, undagi asosiy shartlar va maqsadni aniqlash; 2) masaladagi ma’lum parametrlarni belgilash; 3) masaladagi noma’lumlarni (boshqaruvchi o’zgaruvchilarni) belgilash; 4) masaladagi cheklamalarni, ya’ni boshqaruvchi o’zgaruvchilarning qanoatlantirishi kerak bo’lgan chegaraviy shartlarni …

2 / 24

zi chiziqli dasturlash masalalari 1. ishlab chiqarishni tashkil qilish va rejalashtirish masalasi faraz qilaylik, korxonada m xil mahsulot ishlab chiqarilsin: ulardan ixtiyoriy birini i(i=1,..., m) bilan belgilaymiz. bu mahsulotlarni ishlab chiqarish uchun n xil ishlab chiqarish faktorlari zarur bo’lsin. ulardan ixtiyoriy birini j (j=1,..., n) bilan belgilaymiz. har bir ishlab chiqarish faktorining zahirasi va ularning bir birlik mahsulotni ishlab chiqarish uchun sarf qilinadigan me’yori quyidagi jadvalda berilgan: jadvaldagi har bir bj - j - ishlab chiqarish faktorining zahirasini; aij - i - mahsulotning bir birligini ishlab chiqarish uchun sarf qilinadigan j - faktorning me’yori; ci - korxonaning i - mahsulot birligini realizatsiya qilishdan oladigan daromadini bildiradi. masalaning iqtisodiy ma’nosi: korxonaning ishlab chiqarish rejasini shunday tuzish kerakki: a) hamma mahsulotlarni ishlab chiqarish uchun sarf qilinadigan har bir ishlab chiqarish faktorining miqdori ularning zahirasidan oshmasin; b) mahsulotlarni realizatsiya qilishidan korxonananing oladigan daromadi maksimal bo’lsin. rejalashtirilgan davr ichida ishlab chiqariladigan i- mahsulotining miqdorini …

3 / 24

b2,...,bm mahsulotlar tarkibidan olish mumkin bo’lsin, har bir vi mahsulot tarkibidagi aj ozuqa moddasining miqdori aij birlikni tashkil qilsin. masalaning berilgan parametrlarini quyidagicha jadvalga joylashtirish mumkin. masalaning iqtisodiy ma’nosi: iste’mol savatiga qanday mahsulotlardan qanchadan kiritish kerakki, natijada: a) odam organizmi qabul qiladigan ozuqa moddasi belgilangan minimal normadan kam bo’lmasin; b) iste’mol savatining umumiy bahosi minimal bo’lsin. iste’mol savatiga kiritiladigan i - mahsulotning miqdorini xi bilan belgilaymiz. u holda masalaning a ) sharti quyidagi tengsizliklar sistemasi orqali ifodalanadi. masalaning iqtisodiy ma’nosiga ko’ra hamma noma’lumlar manfiy bo’la olmaydi, ya’ni: masaladagi b) shart uning maqsadini ifodalaydi. demak, masalaning maqsadi iste’mol savatiga kiritiladigan mahsulotlarning umumiy bahosini minimallashtirishdan iborat bo’lib, uni quyidagi chiziqli funktsiya ko’rinishida ifodalash mumkin: shunday qilib «iste’mol savati» masalasining matematik modelini ko’rinishida yozish mumkin. 1-misol. uzunligi 110 sm. bo’lgan po’lat xipchinlardan uzunliklari 45 sm, 35 sm va 50 sm bo’lgan xomaki mahsulotlar tayyorlash kerak bo’lsin. talab qilingan xomaki mahsulotlar miqdori mos ravishda …

4 / 24

orat shartlar mos ravishda x2 + 3x4 + x5 = 30 va x3 + x5 + 2x6 = 20 tenglamalar orqali ifodalanadi. iqtisodiy m a’nosiga k o’ra belgilangan noma’lumlar manfiy bo’la olmaydi, demak rejadagi xomaki mahsulotlarni ishlab chiqarishda hosil bo’lgan chiqindilarning umumiy miqdorini quyidagi chiziqli funktsiya ko’rinishida ifodalaymiz. masalaning shartiga ko’ra bu funktsiya minimum qiymatni qabul qilishi kerak, ya’ni shunday qilib, quyidagi chiziqli dasturlash masalasiga ega bo’lamiz. chiziqli dasturlash masalasining umumiy qo’yilishi va uning turli formada ifodalanishi chiziqli dasturlash masalasi umumiy holda quyidagicha ifodalanadi: (1) va (2) shartlarni qanoatlantiruvchi noma’lumlarning shunday qiymatlarini topish kerakki, ular (3) chiziqli funktsiyaga minimal (maksimal) qiymat bersin. masalaning (1) va (2) cheklamalari uning chegaraviy shartlari deb, (3) chiziqli funktsiya esa masalaning maqsadi yoki maqsad funktsiyasi deb ataladi. masaladagi ba rcha ch eklamalar shartlar va maqsad funktsiya chiziqli ekanligi ko’rinib turibdi. shuning uchun ham (1) - (3) masala chiziqli dasturlash masalasi deb ataladi. konkret masalalarda (1) …

5 / 24

qavariq ko’p qirrali soha) bo’lishi, bitta nuqtadan iborat bo’lishi yoki bo’sh to’plam bo’lishi ham mumkin. koordinatalari 1xa1 + a2x2 + ... + anxn = a tenglamani qanoatlantiruvchi (x1, x2, ... , xn) nuqtalar to’plami gipertekslik deb ataladi. shu sababli 1xc1 + c2x2 + ... + cnxn = y ko’rinishida yozilgan maqsad funktsiyani y ning turli qiymatlariga mos keluvchi o’zaro parallel gipertekisliklar oilasi deb qarash mumkin. image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.png image9.png image10.png image11.png image12.png image13.png image14.png image15.png image16.png image17.png image18.png image19.png /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "chiziqli dasturlash matematik modellari"

web-dasturlash fani bo’yicha elektron resurs uchun taqdimot materiallari 1-ma’ruza. web-dasturlash faniga kirish. chiziqli dasturlash masalalarining matematik modellari, iqtisodiy tahlili. maqsad funksiyasi. egizak masala. reja: 1. chiziqli dasturlash masalalari haqida 2. chdm ning matematik modeli 3. chdm ning iqtisodiy tahlili 4. chdm ning grafik usuldagi talqini chiziqli dasturlash matematik dasturlashning asosiy qismlaridan biri bo‘lib, ko‘p o‘zgaruvchi funksiyalarning ekstremumlarini topishni o‘rganadi va iqtisodiy-matematik modellarni tekshirishda matematik apparat bo‘lib hisoblanadi. chiziqli dasturlash usullarini qo’llab iqtisodiy jarayonlarning o’ziga xos qonuniyatlarini o’rganish uchun, birinchi navbatda, bu jarayonlarni tavsiflovchi matematik modellarni tuzish kerak. o’rganilayo...

This file contains 24 pages in PPTX format (284.0 KB). To download "chiziqli dasturlash matematik modellari", click the Telegram button on the left.

Tags: chiziqli dasturlash matematik m… PPTX 24 pages Free download Telegram