ashel davri madaniyati

DOCX 12 стр. 23,5 КБ Бесплатная загрузка

12 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 23,5 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 12

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 12

ashel davri madaniyati reja: kirish asosiy qism 1. ashel davri madaniyatining umumiy tavsifi 2. ashel davri insonga oid xususiyatlar 3. ashel davri san’at va ruhiy hayoti xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish ashel davri insoniyat tarixidagi eng muhim paleolit davrlaridan biri bo‘lib, taxminan 1,5 million yil avval boshlanib, miloddan avvalgi 100 ming yillarga qadar davom etgan. bu davr insoniyatning dastlabki mehnat va madaniyat shakllari rivojlangan davri sifatida qadrlanadi. ashel davri nomi fransuz arxeologi louis leakey tomonidan topilgan va “acheulean” atamasidan kelib chiqqan bo‘lib, bu nom bilan bog‘liq eng mashhur topilmalar – ashyoviy mehnat vositalari hisoblanadi. ushbu davr insoniyat tarixida mehnat vositalarining yanada murakkablashgani, ovchilik va yig‘uvchilik faoliyatining rivojlanganligi bilan ajralib turadi. ashel davri madaniyati insonning ijtimoiy, iqtisodiy va ma’naviy hayotida muhim o‘rin tutgan. shu davrda odamlar guruhlar bo‘lib yashashni boshlagan, yashash joylarini tanlash va tabiat sharoitiga moslashish kabi ko‘nikmalar rivojlangan. ovchilik va yig‘uvchilik asosiy tirikchilik manbai bo‘lib, bu davrda odamlar hayvonlarni qurolli …

2 / 12

an bog‘liq jihatlari ham tadqiqot obyekti hisoblanadi. ushbu davr odamlarining diniy e’tiqodlari yoki marosimlari haqida ma’lumotlar kam bo‘lsa-da, arxeologik topilmalar ularning simvolik fikrlash va ijodiy qobiliyatlarini tasdiqlaydi. masalan, bezaklar, tosh va suyakdan ishlangan tasviriy elementlar, marosim joylari insonlarning o‘sha davrda turli ramzlar va ma’nolarni anglashi mumkinligini ko‘rsatadi. ashel davri madaniyatini o‘rganish bugungi kunda ham dolzarb ahamiyatga ega, chunki u orqali insoniyatning dastlabki madaniy va mehnat rivojlanishining ildizlarini, jamiyat shakllanishining boshlanishini va odamning tabiat bilan munosabatini chuqurroq tushunish mumkin. arxeologiya, balki antropologiya, tarix va madaniyatshunoslik fanlari uchun ham katta qiziqish uyg‘otadi. tadqiqotning maqsadi – ashel davri madaniyatini, uning ijtimoiy-iqtisodiy va madaniy xususiyatlarini aniqlash, insoniyat tarixidagi o‘rnini tushuntirishdan iborat bo‘ladi. tadqiqot vazifalari esa quyidagilarni o‘z ichiga oladi: davrning tarixiy va geologik kontekstini o‘rganish, arxeologik topilmalarni tahlil qilish, mehnat vositalari va ularning ishlatilish texnologiyasini aniqlash hamda ashel davri odamlarining ijtimoiy va ruhiy hayotini tadqiq etish. i. ashel davri madaniyatining umumiy tavsifi ashel davri, …

3 / 12

aziy hududlari afrikada, xususan, sharqiy va janubiy afrikada joylashgan bo‘lsa, keyinchalik yevropa, osiyo va yaqin sharq hududlariga ham tarqalgan. shu davrda insonlar o‘z yashash joylarini tabiiy sharoitga moslab tanlashni o‘rgangan, ya’ni daryolar, o‘rmonlar, g‘orlar va ochiq tekisliklar atrofida yashashni yo‘lga qo‘ygan. ushbu davr insonlari guruhlar shaklida yashagan bo‘lib, ularning har biri ovchilik, yig‘uvchilik va yashash joyini tanlash bilan bog‘liq o‘ziga xos ijtimoiy tuzilishga ega bo‘lgan. ashel davri madaniyati asosan mehnat vositalari va ularning ishlab chiqarilish texnologiyasi bilan aniqlanadi. bu davr odamlarining asosiy qurollari – bifasial baltalar, o‘tkir qirralar, suyak va yog‘ochdan yasalgan vositalar bo‘lib, ular ovchilik va ozuqa yig‘ishda keng qo‘llanilgan. ashel davri vositalarining murakkabligi insonlarning aqliy rivojlanishi, qo‘l-muzokarasi va ijodiy qobiliyatini ko‘rsatadi. ushbu vositalar orqali olimlar insonlarning mehnat jarayonidagi texnik yondashuvi, tayyorlash texnologiyasi va qo‘llash usullarini aniqlay oladi. ashel davri madaniyati odamlarning ijtimoiy va ma’naviy hayotini ham o‘z ichiga oladi. g‘or va boshpana topilmalaridagi chizmalar, bezaklar va simvolik tasvirlar …

4 / 12

shash joyini tanlashda suv manbalari, ov manbalari va himoyalangan g‘orlarni afzal ko‘rgan. masalan, afrikadagi koobi fora va olduvay vodiylaridagi topilmalar shuni ko‘rsatadiki, odamlar asosan daryo bo‘ylarida yoki ochiq tekisliklar yaqinida joylashgan. bu esa ularning ovchilik va yig‘uvchilik faoliyatini samarali tashkil etishiga imkon bergan. ashel davri madaniyati asbob-uskunalarining rivojlanishi bilan ham ajralib turadi. bu davr asboblari ikki turga bo‘linadi: oddiy tosh asboblar va bifasial (ikkilamchi qirralarga ega) baltalar. bifasial baltalar keng tarqalgan bo‘lib, ularning uzunligi ba’zan 15–30 sm ga yetgan, ularni ovchilik, oziq-ovqatni tayyorlash va yog‘och ishlashda qo‘llashgan. ushbu asboblar asosan granit, kvarsit va obsidiyandan tayyorlangan bo‘lib, ularning qirralari o‘tkir va tekis bo‘lgan. arxeologlar tomonidan topilgan asboblar shuni ko‘rsatadiki, insonlar oldingi davrlarga nisbatan murakkabroq va samaraliroq vositalar yaratishga erishgan. ashel davri madaniyati odamlarning ijtimoiy tuzilmasi va guruh ichidagi hamkorlikni rivojlantirish bilan bog‘liq. guruhlar 20–30 kishidan iborat bo‘lib, ular birgalikda ov qilish, ozuqa yig‘ish va boshpanalarni tashkil qilishgan. guruhlar ichida tajribali ovchilar …

5 / 12

hiy faoliyat – butun davr uchun umumiy hisoblanadi. ushbu madaniyat keyingi paleolit davriga, xususan, mouster davri va neandertallik madaniyatiga asos yaratgan. bu davr arxeologlar uchun insoniyatning dastlabki madaniy rivojlanishini o‘rganishda muhim manba bo‘lib qoladi. 2.ashel davri insonga oid xususiyatlar ashel davri insoni – homo erectus turkumiga mansub bo‘lib, u avvalgi hominidlardan jismonan va aqliy jihatdan ancha rivojlangan edi. ushbu davr odamlarining bosh suyagi hajmi o‘rtacha 900–1100 kub santimetr bo‘lib, ularning miya hajmi avvalgi hominidlar bilan solishtirganda sezilarli darajada kattalashgan. bu miya rivojlanishi insonlarning murakkabroq fikrlash, rejalashtirish va muammolarni hal qilish qobiliyatini shakllantirgan. homo erectusning uzun oyoqlari va mustahkam tanasi uzoq masofalarni yurish va ov qilish uchun moslashgan bo‘lib, ular asosan ochiq hududlarda faol harakat qilgan. ashel davri odamlari guruhlar bo‘lib yashagan va ularning ijtimoiy hayoti murakkab tizimga ega bo‘lgan. guruhlar odatda 20–30 kishidan iborat bo‘lib, ularda vazifalar taqsimoti mavjud edi. masalan, kuchli va tajribali erkaklar ov qilsa, ayollar va yoshlar …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 12 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ashel davri madaniyati"

ashel davri madaniyati reja: kirish asosiy qism 1. ashel davri madaniyatining umumiy tavsifi 2. ashel davri insonga oid xususiyatlar 3. ashel davri san’at va ruhiy hayoti xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish ashel davri insoniyat tarixidagi eng muhim paleolit davrlaridan biri bo‘lib, taxminan 1,5 million yil avval boshlanib, miloddan avvalgi 100 ming yillarga qadar davom etgan. bu davr insoniyatning dastlabki mehnat va madaniyat shakllari rivojlangan davri sifatida qadrlanadi. ashel davri nomi fransuz arxeologi louis leakey tomonidan topilgan va “acheulean” atamasidan kelib chiqqan bo‘lib, bu nom bilan bog‘liq eng mashhur topilmalar – ashyoviy mehnat vositalari hisoblanadi. ushbu davr insoniyat tarixida mehnat vositalarining yanada murakkablashgani, ovchilik va yig‘uvchilik faoliyatinin...

Этот файл содержит 12 стр. в формате DOCX (23,5 КБ). Чтобы скачать "ashel davri madaniyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ashel davri madaniyati DOCX 12 стр. Бесплатная загрузка Telegram