ix-xii asrlarda mamlakatimiz hududida madaniy yuksalish

PPTX 20 pages 1.7 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.7 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation ix-xii asrlarda mamlakatimiz hududida ro‘y bergan madaniy uyg‘onish.buyuk allomalar sardor pardayev 1. ix-xii asrlarda mamlakatimiz hududidagi madaniy yuksalish 2. buyuk olimlarning ilmiy merosi 3. fan va madaniyatning rivojlanish tendensiyalari reja: ix-xii asrlarda mamlakatimiz hududida madaniy yuksalishning umumiy xususiyatlari ix-xii asrlarda fan va madaniyatning rivojlanishi islom dinining ta'siri ostida kechdi, bu davrda hadis ilmi, fiqh va kalom kabi diniy fanlar keng tarqaldi. bu davrda buyuk ipak yo'li orqali madaniy almashinuv kuchaydi, natijada matematika, astronomiya va tibbiyot kabi sohalarda sezilarli yutuqlarga erishildi va yangi bilimlar paydo bo'ldi. ilm-fan va ta'limning rivojlanishi ix-xii asrlarda matematika, astronomiya, tibbiyot kabi aniq fanlar rivojlanib, al-xorazmiyning algebra asoslari yaratildi va ibn sinoning tibbiyotga oid 5 jildlik qomusi mashhur bo'ldi. ta'lim tizimi madrasalar orqali kengaytirildi, unda diniy va dunyoviy bilimlar o'rgatildi, shu jumladan fiqh, hadis, tilshunoslik va geometriya bo'yicha 12 yillik o'quv dasturlari joriy etildi. adabiyotning gullab-yashnashi: janrlar va yo'nalishlar ix-xii asrlarda adabiyotda qasida janri rivojlandi, …

2 / 20

ilishi aristotel ta'limoti asosida bayon etilgan. ibn sinoning 'tib qonunlari' tibbiyotga oid 5 tomlik fundamental asar bo'lib, u nafaqat tibbiyotda, balki falsafiy fikrlashning rivojlanishiga ham katta ta'sir ko'rsatdi, chunki u ilmiy kuzatuvga asoslangan. astronomiya va matematikaga oid bilimlar al-xorazmiyning algebraga oid asarlari ix asrda tenglamalarni yechishning tizimli usullarini yaratdi, 'al-jabr' atamasi esa algebra nomiga asos bo'ldi. abu rayhon beruniy xi asrda yer radiusini o'lchashda yangi metodlarni qo'lladi va astronomik kuzatuvlar orqali koordinatlarni aniqlashga erishdi. tibbiyot va farmatsevtika sohasidagi kashfiyotlar abu ali ibn sino's "tib qonunlari" asari, 5 jilddan iborat bo'lib, unda 760 ga yaqin dori vositalari va kasalliklarni davolash usullari batafsil bayon etilgan. abu rayhon beruniyning "kitob as-saydana fit-tibb" asari farmakognoziyaga bag'ishlangan bo'lib, unda 850 dan ortiq o'simlik va mineral dorivor vositalarning tavsifi berilgan. geografiya va tarix fanlarining o'rni geografiya, ix-xii asrlarda savdo yo'llari (buyuk ipak yo'li kabi) va shaharlar joylashuvini aniqlashda muhim rol o'ynadi, bu esa iqtisodiy o'sishni ta'minladi. …

3 / 20

paga tarqaldi, bu esa matematikada inqilobiy o'zgarishlarga olib keldi. abu rayhon beruniyning qomusiy bilimlari beruniyning "hindiston" asari hind madaniyati, dinlari va falsafasini chuqur o'rganish natijasidir, unda 11-asr hindiston hayoti tasvirlangan. beruniy hind jamiyatini ob'ektiv tahlil qilgan. beruniy astronomiyada yerning radiusi (taxminan 6339.6 km)ni juda aniqlik bilan hisoblagan, bu uning matematik va astronomik bilimlarining yuqori darajasini ko'rsatadi. uning aniqligi zamonaviy o'lchovlarga yaqin. ibn sinoning tibbiyotga qo'shgan hissasi ibn sino "tib qonunlari"da 760 ga yaqin dori vositalari, ularning ta'siri va tayyorlanish usullarini batafsil bayon etib, farmakologiya rivojiga ulkan hissa qo'shgan. ibn sino birinchi bo'lib meningit, qizamiq va chechak kabi yuqumli kasalliklarni aniq ajratib ko'rsatdi hamda ularning yuqish yo'llarini tushuntirib berdi, bu tibbiyotda katta yutuq bo'ldi. mahmud qoshg'ariyning turkiy tilshunoslikka oid ishlari mahmud qoshg'ariyning "devonu lug'atit turk" asari turkiy tillarning ix-xii asrlardagi geografik tarqalishini ko'rsatuvchi xarita va izohlarni o'z ichiga oladi. qoshg'ariyning leksikografik ishi turkiy tillarning fonetik xususiyatlarini, masalan, unlilar uyg'unligini va undoshlar …

4 / 20

k yo'lini taklif etadi va 12 asosiy tamoyilga amal qilishni targ'ib qiladi. madaniy yuksalishning davlat boshqaruvi va jamiyatga ta'siri ix-xii asrlarda madaniy yuksalish davlat boshqaruvida 10-ga yaqin yangi vazirlik va idoralarning paydo bo'lishiga olib keldi, bu boshqaruv samaradorligini oshirdi. jamiyatda ilmiy bilimlarga qiziqish ortishi natijasida 11-asrda 50 dan ortiq yangi madrasalar ochildi, bu ta'lim darajasini sezilarli ravishda ko'tardi. ix-xii asrlardagi madaniy merosning ahamiyati ix-xii asrlarda matematika, astronomiya kabi aniq fanlar rivoji al-xorazmiyning 'algebra' asari orqali fundamental asos yaratdi. abu rayhon beruniyning mineralogiya, geodeziya va geografiya sohasidagi ishlari ix-xii asrlarda ilmiy tafakkurning universal ahamiyatini ochib berdi. e'tiboringiz uchun rahmat image2.jpg image3.jpg image4.jpg image5.jpg image6.jpg image7.jpg image8.jpg image9.jpg image10.jpg image11.jpg image12.jpg image13.jpg image14.jpg image15.jpg image16.jpg image17.jpg image18.jpg

5 / 20

ix-xii asrlarda mamlakatimiz hududida madaniy yuksalish - Page 5

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ix-xii asrlarda mamlakatimiz hududida madaniy yuksalish"

powerpoint presentation ix-xii asrlarda mamlakatimiz hududida ro‘y bergan madaniy uyg‘onish.buyuk allomalar sardor pardayev 1. ix-xii asrlarda mamlakatimiz hududidagi madaniy yuksalish 2. buyuk olimlarning ilmiy merosi 3. fan va madaniyatning rivojlanish tendensiyalari reja: ix-xii asrlarda mamlakatimiz hududida madaniy yuksalishning umumiy xususiyatlari ix-xii asrlarda fan va madaniyatning rivojlanishi islom dinining ta'siri ostida kechdi, bu davrda hadis ilmi, fiqh va kalom kabi diniy fanlar keng tarqaldi. bu davrda buyuk ipak yo'li orqali madaniy almashinuv kuchaydi, natijada matematika, astronomiya va tibbiyot kabi sohalarda sezilarli yutuqlarga erishildi va yangi bilimlar paydo bo'ldi. ilm-fan va ta'limning rivojlanishi ix-xii asrlarda matematika, astronomiya, tibbiyot kabi aniq fanla...

This file contains 20 pages in PPTX format (1.7 MB). To download "ix-xii asrlarda mamlakatimiz hududida madaniy yuksalish", click the Telegram button on the left.

Tags: ix-xii asrlarda mamlakatimiz hu… PPTX 20 pages Free download Telegram