terminal holatlar, o'pka-yurak va bosh miya reanimatsiyasi

DOCX 29 pages 86.0 KB Free download

29 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 86.0 KB

File type DOCX

Pages 29

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 29

11-mavzu. terminal holatlar.o'pka-yurak reanimatsiyasi. terminal holatlar, o'pka-yurak va bosh miya reanimatsiyasi reanimatologiya (lotincha re - qayta, animare - tiriltirish degan ma'noni anglatadi) – klinik o'lim holatining patogenezi va maxsus usullar orqali organizmni tiriltirishning nazariy hamda amaliy masalalari bilan shug'ullanadigan fan hisoblanadi. organizmni tiriltirish muammolariga odamlar ming yillar davomida qiziqib kelganlar. faqatgina keyingi yuz yillikda bu masalaga oydinlik kiritildi. bunda dunyodagi ko'plab olimlarining xizmatlari beqiyos hisoblanadi. organizmni o'lish jarayonlarini o'rganishda, uni tiriltirish imkoniyatlari va usullarini yaratishda e. o. muxin, a.m.filomafitskiy, a.a.kulyabko, n.p.kravkov va f.a. andreevlarning buyuk xizmatlari bor. bugungi reanimatologiya fani erishgan yutuqlarni i.ya.petrov, v.a.negovskiy, n.l.gurvichva, amerikalik olimlar p. safar, v.kouvenxovenlarning fundamental ishlarisiz tasavvur qilib bo'lmaydi. 13.1. terminal holatlar organizm funktsiyalarining so'nib borishi ma'lum bir qonuniyatlar asosida kechadigan bir qator ketma-ket jarayonlar orqali amalga oshadi. aynan vaqt bilan bog'liq ana shu qonuniy ketma-ketlik, organizm funktsiyalarini qayta tiklash imkoniyatini keltirib chiqaradi. terminal holat deb nomlangan organizmning bu o'ziga xos holati u yoki …

2 / 29

iladi. nafas olishning buzilishi gipoksiya rivojlanishiga va to'qima atsidoziga olib keladi. preagonal holatni davom etish vaqti aniq emas, davolashga bog'liq bo'lmagan holda qisqa (elektrotravmada) yoki uzoq (qon ketishlarda) bo'lishi mumkin. bu preagonal holatni keltirib chiqargan sababga bog'liq bo'ladi. agonal holat ko'p hollarda aniq klinik belgi terminal pauza, ya'ni preagonal holatning agonal holatga o'tishida tezlashgan nafasning birdaniga to'xtashi, shox reflekslarining so'nishi bilan boshlanib bir necha sekunddan 2-4 minutgacha davom etadi. agonal holat terminal pauzadan keyin yuzaki, qisqa nafas olish bilan boshlanib, nafas olish amplitudasi keyinchalik o'sib boradi. nafas olish jarayonida ko'krak qafasi mushaklari bilan birga bo'yin va og'iz sohasi mushaklari ham qatnashadi. nafas olish strukturasining buzilishi oqibatida qisqa 264 nafas olish va chiqarishda o'pka ventilyatsiyasi amalga oshmaydi. kuchaygan nafas harakatlari birdaniga to'xtaydi. mnt faoliyatining to'xtashi natijasida hayotiy funktsiyalarni boshqarish bulbar va orqa miya markazlariga o'tadi. bunday holatda organizm o'zining tirikligini saqlab qolish uchun oxirgi imkoniyatlarini safarbar qiladi. lekin organizmning o'zi mustaqil …

3 / 29

ujayralar destruktsiyasi boshlanadi. qon aylanish to'xtagandan keyin bosh miyadagi o2 zaxirasi 10 soniyada, glyukoza va atf zaxirasi esa 5 minut davomida tugaydi va neyronlarning o'limiga olib keladi. shu bilan birga gipoksiya holati geb o'tkazuvchanlik xususiyatini buzadi, natijada bosh miya hujayralaridan birinchi navbatda kaliy ionlari tashqariga chiqishni, natriy, xlor va kaltsiy ionlari esa ichkariga kirishni boshlaydi. oxirida oqsillar neyronlar ichiga kirib ichkaridagi osmolyarlikni 5-6 martaga oshiradi va bu holat katta miqdordagi suvning hujayra ichiga kirishi va neyronning shishishi bilan tugaydi. agarda miyada qon aylanishni to'xtashi 5 minutdan ortiq davom etsa, bosh miyaning o'limiga olib keladi. ammo 3-5 min. davom etuvchi bosh miya po'stlog'idagi o'zgarishlar qaytuvchan xususiyatga ega bo'lganligi tufayli ham organizmni to'la-to'kis tiriltirish imkoniyati mavjuddir. inson organizmi uchun klinik o'lim muddati 3-5 min. dan oshmaydi. gipotermik sharoitda, masalan, tana harorati 10-8°s bo'lganda, klinik o'lim muddati 2 soatgacha cho'zilishi mumkin. klinik o'lim izidan vujudga keluvchi biologik o'lim organizmdagi tiklanmas o'zgarishlar jarayonidan iborat …

4 / 29

i. bu davrda bosh miya po'stlog'i faoliyati kuzatilmaydi, chunki bemorning es-hushi bo'lmaydi, faqatgina vegetativ reaktsiyalar saqlanib qoladi va u ijtimoiy hayotda ishtirok etmaydi, ovqat bersa eydi, uxlaydi. hozirgi vaqtda bunday bemorlarning eshitishi, muloqotga kirishish xohishi borligi isbotlangan. 265 iii. biologik o'lim – bosh miya va barcha to'qimalardagi tiklanmas funktsional va struktur o'zgarishlardan iborat bo'ladi. tibbiyot fanining rivojlanishi va uning bugungi kundagi imkoniyatlari klinik o'lim to'g'risidagi tasavvurlarimizni chuqurlashtiradi. yurak va o'pka faoliyatining to'xtashidan keyin yuzaga keladigan organizmning o'ziga xos holati – klinik o'lim bu bosh miya po'stloq hujayralarining kislorodsiz va oziq moddalarsiz, ya'ni qon aylanishi to'xtagandan keyingi yashash vaqti hisoblanib, tashqi muhit haroratiga bog'liq holda o'rtacha 3-5 minut davom etadi. shundan kelib chiqib reanimatsiya so'zining tibbiy mazmun-mohiyatiga e'tibor beradigan bo'lsak, qayta tiriltirish bu bosh miya po'stloq hujayralarining faoliyatini, ya'ni ong, es-hushni qayta tiklash deganidir. bu degani, agar o'tkazilgan reanimatsion chora-tadbirlardan keyin bemor hushiga kelmasa u tirilgan hisoblanmaydi. aynan bosh miya po'stloq …

5 / 29

. biologik o'limning belgilari: 1) shox pardaning qurishi; 2) ”mushuk qorachig'i” fenomeni; 3) tana haroratining pasayishi; 4) murda dog'lari; 5) murdaning qotishi. agarda 1- va 2- belgilarning paydo bo'lishi kuzatilsa, biologik o'lim sodir bo'lganiga kamida bir soat vaqt o'tganidan darak beradi. 26-rasm. bosh miya hujayralarida klinik o'lim holatida energiya etishmasligi chizmasi reanimatsion chora-tadbirlar samaradorligi asosan uchta shartga bog'liq. 266 1. o'z vaqtida reanimatsiya o'tkazish, ya'ni aynan klinik o'lim holatining 3-5 minutlarida. buning uchun klinik o'lim holati diagnostikasi shu vaqt oralig'ida bo'lishi kerak. 2. kompleks reanimatsion chora-tadbirlarni o'tkazish: yurakni tashqi uqalash, o'pkaning sun'iy ventilyatsiyasi – intubatsion trubka orqali, yurakni medikamentoz qo'zg'atish va defibrillyatsiya. 3. reanimatsion chora-tadbirlarni to'g'ri o'tkazish (voqea joyida bir kishining ishlashi juda qiyin bo'ladi, shuning uchun maxsus reanimatsion brigada chaqiriladi). voqea joyiga etib kelganda klinik o'lim holatining yuzaga kelgan aniq vaqtini surishtirmasdan (buni aniq bilib bo'lmaydi), reanimatsion chora-tadbirlar boshlanishi kerak. yurak-o'pka va bosh miya reanimatsiyasining umumiy va maxsus turlari …

Want to read more?

Download all 29 pages for free via Telegram.

Download full file

About "terminal holatlar, o'pka-yurak va bosh miya reanimatsiyasi"

11-mavzu. terminal holatlar.o'pka-yurak reanimatsiyasi. terminal holatlar, o'pka-yurak va bosh miya reanimatsiyasi reanimatologiya (lotincha re - qayta, animare - tiriltirish degan ma'noni anglatadi) – klinik o'lim holatining patogenezi va maxsus usullar orqali organizmni tiriltirishning nazariy hamda amaliy masalalari bilan shug'ullanadigan fan hisoblanadi. organizmni tiriltirish muammolariga odamlar ming yillar davomida qiziqib kelganlar. faqatgina keyingi yuz yillikda bu masalaga oydinlik kiritildi. bunda dunyodagi ko'plab olimlarining xizmatlari beqiyos hisoblanadi. organizmni o'lish jarayonlarini o'rganishda, uni tiriltirish imkoniyatlari va usullarini yaratishda e. o. muxin, a.m.filomafitskiy, a.a.kulyabko, n.p.kravkov va f.a. andreevlarning buyuk xizmatlari bor. bugungi reanimatolog...

This file contains 29 pages in DOCX format (86.0 KB). To download "terminal holatlar, o'pka-yurak va bosh miya reanimatsiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: terminal holatlar, o'pka-yurak … DOCX 29 pages Free download Telegram

terminal holatlar, o'pka-yurak va bosh miya reanimatsiyasi

Page preview (5 pages)

Want to read more?

About "terminal holatlar, o'pka-yurak va bosh miya reanimatsiyasi"

Similar files