kvant kuchaytirgich.lar

DOCX 32 pages 897.3 KB Free download

32 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 897.3 KB

File type DOCX

Pages 32

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 32

mavzu: kvant kuchaytirgichlar kurs ishi mavzu:kvant kuchaytirgichlar. reja: kirish………………………………………………………………………….......3 1. yorug’likning kvant tizim tomonidan yutilishi va nurlanishi ………………....5 2. zarralarning bir energetik sathdan-ikkinchi energetik sathga spontan, nurlanishsiz va majburiy o’tishlari………………….…….……….…………….10 3. invers bandlik hosil qilish usullari..…………………………………..…….....18 4. kvant kuchaytirgichlar, optik kvant generatorlari va lazer rezonatorlari……...22 xulosa……………………………………………………………………….......28 foydalanilgan adabiyotlar…………………………………………………...... 29 kirish invers joylashgan muhitda majburiy chiqish hisobiga yorug‘lik bosimibo‘lishi mumkinligini 1939 yilda fizik v.a.fabrikant ko‘rsatib bergan. u gazdagi elektr razryadda invers joylashish yaratishni ham taklif qilgan. 1955 yilda bir vaqtda va bir-biridan mustaqil ravishda sobiq ittifoqda n.g.basov va a.m.proxorov, aqshda ch.tauns dunyoda birinchi invers joylashgan muhitda elektromagnit nurlanish kvantlari generatorini taklif qilishdi. unda teskari bog‘lanishdan foydalanish natijasida majburiy nurlanish o‘ta monoxromatik nurlanishni generatsiyalashga olib keldi. lazerda nurlanish chizig‘ini toraytirishdan tashqari, nurning yoyilishini 10-4 radiandan kichikroq, ya‘ni burchak sekundlari darajasida olishga erishiladi. ma‘lumki, yo‘nalgan ensiz yorug‘lik nurini amalda istalgan manbadan olish mumkin, buning uchun yorug‘lik oqimi yo‘liga bir to‘g‘ri chiziqda joylashgan mayda …

2 / 32

ob bizga ulkan raqamni beradi: qora jism temperaturasi o‘nlarcha milli on gradus bo‘lishi kerak ekan! lazer nurining ajoyib xossasi - uning yuqori effektiv temperaturasi tadqiqotchilar oldida lazerdan foydalanmay turib, mutlaqo bajarish mumkin bo‘lmagan katta imkoniyatlarni ochadi. hozirgi vaqtda turli-tuman muhitlar -gazlar, suyuqliklar, shishalar, kristallardagi lazerlar yaratilgan.shuning uchun lazerlarning ishlash prinsiplari va xossalarini, shuningdek, ularning zamonaviy elektronikada qo‘llanilishini chuqur tahlil qilish orqali ularning qo‘llanish samaradorligini oshirish dolzarb muammolardan biridir. mavzuning dolzarbligi: bugungi kunda kvant kuchaytirgichlarning o’rnini nihoyatta beqiyos ekanligini ko’rsatib berish va kvant kuchaytirgichlar, optik kvant generatorlari va lazer rezonatorlarning ishlash prinsipini ochib berish. mavzuning maqsadi: kvant kuchaytirgichlar, optik kvant generatorlari va lazer rezonatorlarning ishlash prinsipini ochib berish. mavzuning vazifalari: kurs ishi maqsadini amalga oshirish uchun quyidagi vazifalar belgilandi: - yorug’likning kvant tizim tomonidan yutilishi va nurlanishi haqida ma’lumot berish; - zarralarning bir energetik sathdan-ikkinchi energetik sathga spontan, nurlanishsiz va majburiy o’tishlari bilan tanishtirish; - invers bandlik hosil qilish usullari haqida …

3 / 32

lqin tabiati bilan tushuntirish mumkin. bu holda yorug‘likni elektromagnit to‘lqin sifatida qaralib, u elektr va magnit maydonlarining amplitudasi, chastotasi yoki to‘lqin uzunliklari bilan tavsiflanadi. ushbu ikki va kattaliklar quyidagi: (1) munosabat bilan bog‘langan. bu yerda c-yorug‘likning vakuumdagi tezligi. elektromagnit to‘lqinlarning energetik tavsifi sifatida elektromagnit maydon energiyasining o‘rtacha hajmiy zichligini ko‘rinishda ifodalash mumkin. bu yerda -elektromagnit nurlanishining spektral hajmiy zichligi bo‘lib, o‘lchamligi j/sm3 gts bo‘lib, e2 va h2-lar elektromagnit to‘lqinning o‘rtacha kvadratik elektr hamda magnit kuchlanganliklaridir. elektromagnit to‘lqinlarning modda bilan o‘zaro ta‘sirlashuvining tabiati va effektivligi elektromagnit to‘lqin oqimining zichligiga yoki i intensivligiga bog‘liq bo‘ladi. elektromagnit to‘lqinning elektr maydon kuchlanganligi e uning intensivligi i bilan quyidagi munosabat orqali bog‘langan. geometrik optika nuqtai nazardan yorug‘likni bir jinsli muhitda c tezlik bilan tarqalayotgan yorug‘lik fotonlari (zarrachalari) oqimidan iborat deb qarash mumkin. fotonlarning energiyasi ularning chastotasiga bog‘liq bo‘ladi va (4) ifoda bilan aniqlanadi. bu yerda h-plank doimiysi bo‘lib, qiymati 6,62*10-34j*s. ushbu ma‘noda monoxramatik yorug‘likning intensivligi …

4 / 32

liginidamlash bor va yo‘q holatlarida vaqtga bog‘liqligi. invers bandlikning o‘zgarishi quyidagi (41) tenglama bilan ifodalanadi. ushbu n2(t=0)=m2t2 boshlang‘ich shartlar asosida (41) tenglamaning yechimi quyidagi (42) ko‘rinishda bo‘ladi, ya‘ni damlash to‘xtatilgan paytdan boshlab, yuqori energetik sathning invers to‘ldirilganligi ushbu holatdagi zarralarning yashash vaqtiga bog‘liq ravishda eksponentsial qonun bilan kamayadi. agardakuchaytirilayotgan nurlanishning intensivligi, to‘yinish intensivligiga teng yoki undan katta bo‘lsa, ya‘ni i > it bo‘lsa, invers bandlikning kamayishi tezlashadi va munosabatni qanoatlantiruvchi tt vaqt bilan tavsiflanadi. ushbu i>it shart bajarilganda (43) tenglamadagi ikkinchi had birinchihaddan katta bo‘ladi va u (44) tenglama bilan ifodalanadi. 3. invers bandlik hosil qilish usullari shu paytgacha biz muhitda invers bandlik hosil qilishda energetik sathlarni to‘la tuzilishini e‘tiborga olmagan va ulardagi zarralarning o‘zgarishini energetik sathlarni zarralar bilan to‘ldirish tezliklari m1 va m2koeffisiyentlarini kiritish yo‘li bilan soddalashtirilgan holda ko‘rgan edik. endi invers bandlik hosil qilishning aniq usullarini ko‘rib chiqaylik. shuni qayd qilish kerakki, ikki sathli tizimda, turg‘un invers bandlik …

5 / 32

ya‘ni 3 sathning to‘ldirilish ehtimolligi 2 sathdan zarralarning spontan nurlanishli o‘tish ehtimolligidan katta bo‘lgandagina. ko‘rib chiqilgan uch sathli tizimda lazerdagi faol zarra sifatida yoqut (rubin) kristalidagi xrom ionini keltirish mumkin. uch sathli tizimda invers bandlik hosil qilishning asosiy kamchiligi, bu juda ko‘p zarralarning g‘alayonlantirilishining (yuqori lazer sathga chiqarilishining) shartligidir. haqiqatdan ham n=n1+n2 bo‘lib, invers bandligi n2>n1 sharti bajarilishini quyidagi n0-n1>n1 ko‘rinishda yozsak, u holda n2>n0/2 (54) kelib chiqadi. shunday qilib, uch sathli tizimda invers bandlik olish uchun yuqori lazer sathida barcha zarralarning yarmidan ko‘prog‘i joylashgan bo‘lishi shart ekan. ushbu shart g‘alayonlantirish tezligiga, shu bilan birga damlash quvvatiga ham katta talablar qo‘yadi. bu kamchiliklardan xoli va ko‘p tarqalgan usullardan biri bu to‘rt sathli sistema bo‘lib, uning diagrammasi 6.b rasmda kelti-rilgan. bunday energetik tizimda nurlanishning kuchayishi faol zarralarning 3 sathdan 2 sathga majburiy nurlanish berib o‘tishida ro‘y beradi. 3-sathni zarralar bilin to‘ldirilishi 6.b. rasmda ko‘rsatilgandek, zarralarning 4-sathdan 3-sathga nurlanishsiz o‘tishlari natijasida ro‘y …

Want to read more?

Download all 32 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kvant kuchaytirgich.lar"

mavzu: kvant kuchaytirgichlar kurs ishi mavzu:kvant kuchaytirgichlar. reja: kirish………………………………………………………………………….......3 1. yorug’likning kvant tizim tomonidan yutilishi va nurlanishi ………………....5 2. zarralarning bir energetik sathdan-ikkinchi energetik sathga spontan, nurlanishsiz va majburiy o’tishlari………………….…….……….…………….10 3. invers bandlik hosil qilish usullari..…………………………………..…….....18 4. kvant kuchaytirgichlar, optik kvant generatorlari va lazer rezonatorlari……...22 xulosa……………………………………………………………………….......28 foydalanilgan adabiyotlar…………………………………………………...... 29 kirish invers joylashgan muhitda majburiy chiqish hisobiga yorug‘lik bosimibo‘lishi mumkinligini 1939 yilda fizik v.a.fabrikant ko‘rsatib bergan. u gazdagi elektr razryadda invers joylashish yaratishni ham taklif qilgan. 1955 yi...

This file contains 32 pages in DOCX format (897.3 KB). To download "kvant kuchaytirgich.lar", click the Telegram button on the left.

Tags: kvant kuchaytirgich.lar DOCX 32 pages Free download Telegram