siydik yollari infeksiyasi

DOCX 6 pages 20.0 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 20.0 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

mavzu-15. siydik yollari infeksiyasi bolalar o‘rtasida siydik chiqarish tizimining yallig‘lanishi tez-tez uchraydi. ularni vaqtida davolamaslik turli asoratlarni keltirib chiqaradi va eng og‘ir hol – buyrakning ikkilamchi bujmayishi hisoblanadi. pielonefrit, paranefrit, sistit, uretrit, balanopostitlar siydik chiqarish sistemasidagi yallig‘lanish kasalliklaridir. pielonefrit buyrak jomi, kosachalari hamda parenximasining yallig‘lanishi pielonefrit deb ataladi. hozirgi vaqtda antibiotiklar va boshqa uroseptiklarning keng qo‘llanilishiga qaramasdan, pielonefrit bolalar orasida keng tarqalgan kasalliklar jumlasiga kiradi. bu kasallikning kelib chiqishida angina, pnevmoniya, furunkulyoz, sepsis kabi yuqumli kasalliklar, organizmda surunkali yiringli o‘choqlarning mavjudligi katta ahamiyatga ega. etiologiyasi va patogenezi. bolalarda pielonefritning rivojlanishi hozirgi paytgacha to‘liq o‘rganilmagan yoki noaniqligicha qolmoqda. biroq pielonefritni chaqaloqlar va bir yoshgacha bo‘lgan bolalarda, rivojlanishi organizmning infeksiyaga nisbatan chidamsizligi, umumiy va mahalliy immunitetning deyarli yo‘qligiga borib taqaladi. pielonefrit rivojlanishida, albatta, bakterial invaziyaning ahamiyati juda katta. mikroblar buyrakka gematogen, limfogen va urogen yo‘llar bilan tushadi. ko‘pincha pielonefrit ikki tomonlama bo‘ladi. pielonefritni qo‘zg‘atuvchi mikroblar qatoriga birinchi navbatda e. coli, keyin esa …

2 / 6

ning buzilishi, buyrak limfatik sistemasi drenajlash qobiliyatining izdan chiqishi sababli kuzatiladi. tasnifi. amaliy jihatdan n.a. lopatkin va v.ya. rodoman (1974) tomonidan taklif etilgan tasnif qulay. bu tasnifga asosan, birlamchi va ikkilamchi pielonefrit farq qilinadi. o‘z navbatida, ular o‘tkir va surunkali bo‘lishi mumkin. o‘tkir pielonefritning seroz (shilliqli) yiringli, apostematoz, buyrak karbunkuli va nekrotik papillit kabi turlari tafovut qilinadi. odatda, o‘tkir pielonefrit o‘z vaqtida davolanmasa u surunkali shakliga aylanadi. surunkali pielonefritning esa faol yallig‘lanish, latent yallig‘lanish hamda remissiya bosqichlari farq qilinadi. bu bosqichlarning (bundan remissiya bosqichi mustasno) natijasi esa ikkilamchi buyrak bujmayishi yoki pionefrozdir. klinikasi va tashxisi. bolaning funksional va immunobiologik holati hamda yosh davrlarining o‘ziga xosligi bilan chambarchas bog‘langan. kichik yoshdagi bolada pielonefritning umumiy belgilari yaqqol ko‘zga tashlanadi. mahalliy belgilar noaniq bo‘lib, o‘ziga xosligi kuzatilmaydi. siydik sindromi yaqqol bo‘lmasdan, tashxisni qo‘yishda tez-tez xatoliklarga yo‘l qo‘yiladi. chaqaloqdarda va ko‘krak yoshidagi bolalarda siyish jarayoni buzilib, tana harorati ko‘tariladi. bolaning ishtahasi yo‘qolib, rangi oqaradi, …

3 / 6

rayoni natijasida bemorlarda gepatorenal sindrom rivojlanib, gepatitga xos klinik belgilar ham ko‘rinishi mumkin. qiyosiy tashxis. ba’zida o‘tkir pielonefrit bilan bemor qorinning pastki sohasida og‘riqqa shikoyat qiladi, bunday holatda kasallikni o‘tkir holesistit, appendisit yoki divertikulit bilan chalkashtirish mumkin. siydik nayi va qovuqqa yondashgan appendikulyar, tubo-ovarial va divertikulyar abssesslar piuriya bilan kechadi. siydik nayi bo‘ylab tosh ko‘chganda, pielonefrit belgilari namoyon bo‘lishi mumkin, ammo bemorda tana haroratining ko‘tarilishi va leykosituriya kuzatilmaydi. surunkali pielonefrit. surunkali pielonefrit o‘zining to‘lqinsimon kechishi bilan tavsiflanadi. ayrim bemorlarda bu xastalik latent shaklda kechadi. latent pielonefritning simptomi aniq emas. ko‘pchilik bemorlarda bu kasallik dispanser ko‘rigidan o‘tayotganda tasodifan aniqlanadi. ayrim bemorlarda ishtahaning yomonligi, behollik, tana haroratining subfebril bo‘lishi, qorin sohasida simmillovchi og‘riq aniqlanadi. bolalarda siyish jarayonida qisqa muddatli og‘riq bo‘lishi, tana haroratining ko‘tarilishi, belda uvishgan og‘riq ota-onalarning diqqatini o‘ziga jalb qilishi mumkin. ammo bu simptomlar tezda o‘tib ketadi. shu sababli ota-onalar bu shikoyatlar bilan kamdan kam murojaat qiladilar. bemorlarni maxsus usullar …

4 / 6

yrak sinuslari zichligining va sinus devori giperexogenligini oshganligi aniqlanadi keyingi tekshirish usuli bu – ekskretor urografiyadir. buyrak hajmi asimmetriyalanishi, buyrak parenximasi yupqalashganligi, jom – kosachalar tizimining deformatsiyalanganligi, kontrast moddaning notekis ajralishi, jom-kosachalar adinamiyasi ekskretor urogrammada aniqlanadigan belgilardir. davosi. pielonefritni davolash uning bosqichiga bog‘liq birlamchi pielonefritda bemorga parhez, antibakterial va stimullovchi terapiya buyuriladi. shuni aytish lozimki, pielonefritni davolashda qo‘llaniladigan deyarli barcha antibiotiklar potentsial nefrotoksik ta’sirga ega. bularga kanamitsin, neomitsin, tetrasiklin guruhi kiradi. shuning uchun bu antibiotiklar guruhini pielonefritda qo‘llamagan ma’kul. pielonefritni davolash uchun eng kam nefrotoksik ta’sirga ega penisillin guruhi, seporin, eritromitsin va levomitsetin kabilarni ishlatish maqsadga muvofiq nitrofuranlar (furadonin, furagin) va nalidoksin kislota hosilalari (negram, nevigramon) yaxshi natijalar beradi. pielonefritni davolashda gramm musbat va gramm manfiy mikroblarga nisbatan antibakterial dori 5-nok qo‘llaniladi. pielonefritni kompleks davolashda dorivor giyoxlar (dalachoy, moychechak, marvarak, na’matak, oq kayin kurtagi, buyrak choyi va h.k.) ham yaxshi natija beradi. kasallikni davolash uzoq muddatni talab qiladi. shuning uchun …

5 / 6

hisi e. coli, protey va stafilokokklar nisbatan kam uchraydi. ikkilamchi sistit yuqori siydik yo‘llaridan doimo tushib turadigan mikroblar sababli rivojlanadi. kupgina hollarda sistitning patogenetik mexanizmini aniqlash juda ham qiyin. yallig‘lanish jarayonining boshlanish davrida qovuq shilliq qavati shishib, shilliq osti va muskul qavatlari hujayralarida infiltrat paydo bo‘ladi. mikrob hamda metabolik toksinlar qovuq devorining barcha qavatlaridagi intraretseptorlarni ta’sirlashidan tez-tez siydik kelib, siyishda og‘riq hamda siygandan keyin ham qovuqda siydik qolgandek his paydo bo‘ladi. yallig‘lanish jarayoni siydik yo‘lining qovuqdagi teshigi yopilish mexanizmiga salbiy ta’siridan qovuq-siydik yo‘li reflyuksi ro‘y beradi. klinikasi. bemorni tez-tez siyish va siyish paytida og‘riqning bo‘lishi bezovta qiladi. yallig‘lanish jarayoni buzilganda siydikda yiring paydo bo‘ladi. og‘riq siyishning oxirida ayniqsa kuchayadi. siydik tiniq bo‘lmay, ayrim hollarda siyish oxirida makrogematuriya yoki piuriya kuzatiladi. paypaslaganda qorin pastida, qovuq usti sohasida og‘riq paydo bo‘ladi. tana harorati ko‘tarilishi mumkin. siydik tahlilida leykosituriya, mikrogematuriya, proteinuriya, qonda esa leykositoz aniqlanadi. ultratovush tekshirishda qovuqni to‘ldirilgan va bo‘shatilgandan keyin shartli …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "siydik yollari infeksiyasi"

mavzu-15. siydik yollari infeksiyasi bolalar o‘rtasida siydik chiqarish tizimining yallig‘lanishi tez-tez uchraydi. ularni vaqtida davolamaslik turli asoratlarni keltirib chiqaradi va eng og‘ir hol – buyrakning ikkilamchi bujmayishi hisoblanadi. pielonefrit, paranefrit, sistit, uretrit, balanopostitlar siydik chiqarish sistemasidagi yallig‘lanish kasalliklaridir. pielonefrit buyrak jomi, kosachalari hamda parenximasining yallig‘lanishi pielonefrit deb ataladi. hozirgi vaqtda antibiotiklar va boshqa uroseptiklarning keng qo‘llanilishiga qaramasdan, pielonefrit bolalar orasida keng tarqalgan kasalliklar jumlasiga kiradi. bu kasallikning kelib chiqishida angina, pnevmoniya, furunkulyoz, sepsis kabi yuqumli kasalliklar, organizmda surunkali yiringli o‘choqlarning mavjudligi katta ahamiyatga eg...

This file contains 6 pages in DOCX format (20.0 KB). To download "siydik yollari infeksiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: siydik yollari infeksiyasi DOCX 6 pages Free download Telegram