bosh miya va asab tizimi kasalliklari

DOCX 6 pages 24.8 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 24.8 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

mavzu: bosh miya va asab tizimi kasalliklari, miyaga qon quyilishi (insult)da qariyalarni reabilitatsiya qilishda hamshiralik parvarishi. yoshi o‘tishi bilan organizmning oliy nerv faoliyatida, asosiy jarayonlarda o‘zgarishlar kuzatiladi. bu o‘zgarishlar qariyalarda mehnatga layoqatning pasayishida, uyquning buzilishida, diqqat va xotiraning susayishida ifodalanadi. bosh miya tomirlari kasalliklari yosh o‘tishi bilan ko‘payib boradi. 60 va undan katta yoshdagi bemorlarda miya insulti yoshroq bemorlardagiga qaraganda 17 barobar ko‘proq uchraydi, chunki miya tomirlarida aterosklerotik o‘zgarishlar paydo bo‘ladi. aterosklerotik entsefalopatiya kasalligida bosh miya tomirlari ateroskleroz oqibatida torayib, miya funksiyalari buziladi. kasallik davrida bosh og‘riqlari, bosh aylanishi, quloq shang‘illashi, tajanglik, tez charchash, uyquning qiyinlashuvi, xotiraning buzilishi, panjalar tremori kuzatiladi. bemorlar xayoli parishon bo‘lib qoladi, yaqinda bo‘lib o‘tgan voqealarni eslab qolishi qiyinlashadi. bemorlarning borgan sari ko‘ngli bo‘sh bo‘lib boraveradi, salga yig‘layveradi, astasekin aqlpastlik alomati paydo bo‘ladi, fahmfarosat kamayadi. ba’zi hollarda aterosklerotik marazm holati ko‘zga tashlanadi. ateroksleroz tufayli depressiya hollari, parkinsonizm, epilepsiya tutqanoqlari kuzatilishi mumkin. kasallikni davolashda bosh miya qon …

2 / 6

ar ichish va chekishga barham berish kerak. bemorlar muntazam dispanser nazoratida bo‘lmog‘i darkor. miyada qon aylanishining buzilishi. bu kasallik yosh o‘tishi bilan ko‘proq uchraydi. miyada qon aylanishining buzilishi hollari orasida insultlar va o‘tkinchi o‘zgarishlar farq qilinadi. insult bo‘lganda yoki miyaga qon quyilganda qonning qaysi joyga quyilganligini yoki miyaning qaysi joyi yumshab qolganini, ya’ni insultning gemorragik yoki ishemik ekanligini aniq bilish kerak. bosh miyaga qon quyilishiga ko‘p hollarda gipertoniya kasalligi sabab bo‘ladi. ateroskleroz oqibatida qon quyilishi kamroq kuzatiladi. miya tomirlari aterosklerozida miyada yumshash hodisasi boshlanadi. miyada qon aylanishining buzilishi ruhiy iztirob, jismoniy zo‘riqishdan keyin kelib chiqadi. miyaga qon quyilganda bemor to‘satdan komatoz holatga tushib qoladi, gemiparez, yuz asimmetriyasi, muskullar tonusining kuchayishi, afaziya, patologik reflekslar kuzatiladi. gemiparezda bemorlar vernikemann holatida yuradilar, bunda qo‘li gavdasiga yaqinlashtirilgan bo‘lib, tirsak va bilakkaft bo‘g‘imlaridan bukilgan, barmoqlari musht qilib tugilgan, oyog‘i barcha bo‘g‘im lari yozilgan bo‘ladi. ishemik insult bosh miyadagi biror tomirning tromboz, emboliya natijasida yoki boshqa …

3 / 6

qobiliyati, e’tibor konsenratsiyasi qobiliyatlari saqlangan bo‘ladi. bundan tashqari, intellektual faoliyatning uzoq vaqt saqlanishi boy hayotiy tajribalar asosida turli vazifalarni hal qilish qobiliyatiga asoslangan bo‘ladi. shartsiz refleks xarakteri o‘zgaradi, reflektor reaksiya qoladi. analizatorlar faoliyatida o‘zgarishlar kuchayib bo radi, vibratsion, taktil, harorat va og‘riq sezgisi, hid bilish, ko‘rish o‘tkirligi, ko‘zning akkomodatsiya kuchi kamayadi, presbiopiya ku chayadi, qorong‘ulikka adaptatsiyasi tezligi o‘zgaradi, eshitishning yuqori chegarasi pasayadi. eegda qator o‘zgarishlar aniqlanadi, xususan, alfa-ritmining sekinlashishi. organizmning ichki muhitini boshqarishda o‘zgarishlar paydo bo‘ladi. nerv oxirlarining destruksiya va ulardagi mediatorlari sintezining kamayishi to‘qimalar trofikasining buzulishiga olib keladi. bunday paytlarda mediatorlarga nisbatan sezgir hujayralar o‘sishi muhim mexanizm hisoblanadi. insult – miyada qon aylanishining o‘tkir buzilishi natijasida bosh miya hujayralarining shikastlanishi. bosh miya tomirining yorilishida qon quyilib, gemorragik insult rivojlanadi. qon tomirining spazmi yoki bekilib qolishi natijasida esa ishemik insult (miya infarkti) rivojlanadi. insultning simptomlari va diagnostikasi. insult es-hushning bir necha soatdan bir necha kungacha yo‘qolishi bilan kechadi. shikastlanish o‘chog‘ining …

4 / 6

olash qanchalik tez boshlanishiga bog‘liq bo‘ladi. insult holatida shoshilinch tez yordam chaqiriladi. tez yordamning nevrologik brigadasi qon aylanish va nafas a’zolarining ishini yaxshilashga qaratilgan kompleks choralarni o‘tkazadi. bemorning kasalxonaga olib borish masalasi hal qilinadi. insultdan keyingi 3–5 kunda bemor neyroreanimatsiyasida bo‘lishi yaxshiroq. bu yerda qon aylanish va nafas a’zolarining holati nazorat qilinadi, shifokorlar suv-elektrolit balansini korreksiya qilishadi, insult o‘chog‘i atrofida paydo bo‘ladigan miya shishi bilan kurashadilar. birinchi kunda qat’iy yotoq rejimi tavsiya qilinadi. yotoq yaralarning oldini olish uchun matras yumshoq, tekis, burmalarsiz bo‘lishi kerak. bemorning tanasi va teri burmalarini poroshokli dorilar bilan artish kerak. iloji boricha bemorni rezina chambarga yotqizib, tovonlariga va dumg‘azaga paxtali boylamalar kiygiziladi. bemorning ovqatlanishini ta’minlash muhim. es-hushi buzilganda u zond bilan ovqatlantiriladi. erta bosqichlarda esa ovqatni qabul qilish va yutish bo‘yicha reabilitatsion jarayon olib boriladi, og‘iz orqali ovqatlantirishga o‘tishga qaratilgan parvarish amalga oshiriladi.agar bemor yuta olsa, birinchi kunlarda unga mevali sharbatlar va shirin choy beriladi. ikkinchi …

5 / 6

rak bo‘lganda og‘izda to‘plangan so‘lak va traxeyaning sekretini olib tashlaydi. shuningdek, siydik pufagini vaqtida bo‘shalishini nazorat qilib, kerak bo‘lganda siydik kateter orqali chiqariladi, shu bilan birga hamshira yotoq yaralarning oldini oladi. yotoqda davolash fizkulturasini olib borish. dastlabki 6 kunda qat’iy yotoq rejimiga rioya qilinadi. hamshira yotgan bemorni parvarish qilish choralarini, keyinchalik shifokor ko‘rsatmasiga binoan davolash fizkulturasini amalga oshiradi. dastlab jismoniy qiyinchiliklar ko‘riladi. kasallikning birinchi kunlaridan oldini olish uchun oddiy harakatlar bajariladi. bemorning oila a’zolari va uni parvarish qiluvchi shaxslar maxsus davolash fizkulturasi va massaj ko‘nikmalariga ega bo‘lishlari kerak. davolash fizkulturasi prinsiplari: · passiv mashqlar (boshqa odam tomonidan bemor muskullariga ta’sir qilish) zararlangan tomondan 3–4kundan boshlanadi. · o‘tkir davrda a/b ning ortiqcha oshishining oldini olish uchun faqat kichik bo‘g‘imlar harakatini davom ettirgan holda davolash katta bo‘g‘imlarda ham olib boriladi, bu muskul tonusining oshishi va kontraktura hosil bo‘lishining oldini oladi. · aktiv harakatlar, birinchi navbatda, sog‘lom bo‘g‘imlarda bajariladi. bunda zararlangan qo‘l yoki …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bosh miya va asab tizimi kasalliklari"

mavzu: bosh miya va asab tizimi kasalliklari, miyaga qon quyilishi (insult)da qariyalarni reabilitatsiya qilishda hamshiralik parvarishi. yoshi o‘tishi bilan organizmning oliy nerv faoliyatida, asosiy jarayonlarda o‘zgarishlar kuzatiladi. bu o‘zgarishlar qariyalarda mehnatga layoqatning pasayishida, uyquning buzilishida, diqqat va xotiraning susayishida ifodalanadi. bosh miya tomirlari kasalliklari yosh o‘tishi bilan ko‘payib boradi. 60 va undan katta yoshdagi bemorlarda miya insulti yoshroq bemorlardagiga qaraganda 17 barobar ko‘proq uchraydi, chunki miya tomirlarida aterosklerotik o‘zgarishlar paydo bo‘ladi. aterosklerotik entsefalopatiya kasalligida bosh miya tomirlari ateroskleroz oqibatida torayib, miya funksiyalari buziladi. kasallik davrida bosh og‘riqlari, bosh aylanishi, quloq sha...

This file contains 6 pages in DOCX format (24.8 KB). To download "bosh miya va asab tizimi kasalliklari", click the Telegram button on the left.

Tags: bosh miya va asab tizimi kasall… DOCX 6 pages Free download Telegram