1946-1991 yilda oʻzbekistonda pedagogik fikrlar

PDF 7 pages 491.1 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 491.1 KB

File type PDF

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

central asian academic journal of scientific research issn: 2181-2489 volume 2 ǀ issue 10 ǀ 2022 scientific journal impact factor (sjif 2022=4.63) passport: http://sjifactor.com/passport.php?id=22230 125 uzbekistan | www.caajsr.uz 1917-1991-yillarda va mustaqillik yillarida pedagogik fikrlar rivoji mohinur farhod qizi rasulova, xolida normoʻminovna toshtemirova alisher navoiy nomidagi toshkent davlat o‘zbek tili va adabiyoti universiteti 2-bosqich talabalari annotatsiya 1917-1991-yillarida va mustaqillik yillarida pedagogika sohasida erishilgan yutuqlar va yuzaga kelgan muammolar. jadid, dorilfunun, madrasa, qizlar maktabi va maorif shular jumlasidandir. kalit so'zlar: dorilfunun, madrasa, jadid, qizlar maktabi, maorif. ma'lumki ta'lim tizimi rivojlanish davri bu jarayonda yuzaga keladigan muammolar kishi jamiyati taraqqiyotining turli davrlarida ham o'z dolzarbligini yo'qotmagan va shunday bo'lib qoldi. 1917-yilgi fevral voqealari va oktabr to‘ntarishidan so'ng markaziy osiyo xalqlarining hayotida - ijtimoiy-siyosiy, iqtisodiy, ma'naviy-mafkuraviy, jumladan xalq maorifi sohalarida keskin o'zgarish yuz berdi. ziyolilar va arboblarning faoliyati keng tus oldi, chuqur ijtimoiy-madaniy mazmun kasb etdi.jadid ziyolilari , ijod ahli bo'lmish munavvar qori, mahmudxo'ja …

2 / 7

g tarmoqlarini yaratish zarurligi haqidagi fikrni ilgari surdilar. "anjumani maorif" jamiyatining mablag'lariga "rushdiya" maktabi ochildi, unda bepul o'qitilar edi. abdurauf fitrat bilan kamol shams bu maktabda o'quvchilarga islom diniy ta'limoti, islom tarixi, musulmon huquqi, turk, arab va fors tillarini, arifmetika, geometriya, geografiya, tabiatshunoslik, tarix fanlari o‘qitilgan. yoz faslida samarqandning o'zida taniqli ma'rifatparvar, shoir va dramaturg hoji muin shukrullo "tarbiyat" maktabini ochdi. 1918-yilning yozida samarqandda "musulmon o'qituvchilari uchun pedagogik kurslar" ochildi va kuzida esa toshkentda toshkent uyezdining tub yerli aholisi uchun maktab o'qituvchilari kurslari http://sjifactor.com/passport.php?id=22230 http://www.caajsr.uz/ central asian academic journal of scientific research issn: 2181-2489 volume 2 ǀ issue 10 ǀ 2022 scientific journal impact factor (sjif 2022=4.63) passport: http://sjifactor.com/passport.php?id=22230 126 uzbekistan | www.caajsr.uz ochildi. 1918-yil 9-aprelda munavvar qori uyida to'plangan jadidlar turkiston xalq dorilfununining musulmon bo'limini tashkil etish maqsadida 9 kishidan iborat tashkilot komissiyasini tuzadi.1918-yil 2-iyun kuni sobiq seminariya binosida dorilfununning o'zbeklar uchun maxsus o'qituvchilar tayyorlovchi bo'limi - "dorilmuallimin" ochildi.munavvar …

3 / 7

tullaev, isxoqxon ibrat, o.dadaxujaev, abdulla mustaqov, xodi fayziev, ashurali zoxiriy, sobirjon raximov, shokirjon raimiy, qori niyoziy, sayd rizo alizoda, to'xtanazar shemuhamahmedov, rafiq mo'min va boshqalar katta pedagogik ish olib bordilar. maktablar soni o‘sdi. 1918-yil boshida 330taga, 1920-yilda farg'ona, sirdaryo, samarqand viloyatlarida 1405taga yetdi. tashkil bo'lgan maktablar, ayniqsa qishloq joylarida va tumanlarda asosan 1-2 boshlang'ich sinflardan iborat edi. keyinchalik yuqori sinflar paydo bo'lib bordi. bunday tartibotdagi qizlar maktablari ham toshkentda, andijonda, qo'qonda va boshqa joylarda birin-ketin ochildi. ayol muallimlar solixaxon muhammadjonova, muharrama qodirova, gulso'm kopayeva, fotima burnasheva, zebiniso razzpqova, zaynab sadriddinova, maryam sharipova va boshqalar ta'lim- tarbiya ishlarini olib borgan. milliy, jadid maktablari uchun darsliklar, o'qish kitoblarini ziyolilarimiz yozib chiqarib keldilar. 1917-yilda a.avloniy "turkiy guliston yoxud axloq" asarini qayta nashr qildi, shuningdek "maktab gulistoni" o'qish kitobini, ikki jildlik "adabiyot yoxud milliy she'rlar" kitoblarini.fitrat 1917-yilda "o'quv" kitobini, 1919-yilda sh. raximiy va q.ramazonbilan birga "ona tili" darsligini, so'ngra "imlo masalalari" kitobini yozib chiqardi. …

4 / 7

passport.php?id=22230 http://www.caajsr.uz/ central asian academic journal of scientific research issn: 2181-2489 volume 2 ǀ issue 10 ǀ 2022 scientific journal impact factor (sjif 2022=4.63) passport: http://sjifactor.com/passport.php?id=22230 127 uzbekistan | www.caajsr.uz avtomobil yo'llari, to'qimachilik transport, tibbiyot institutlariva boshqa institutlar ochildi. pedagogik akademiya bazasida 1933-yili samarqandda o'zbekiston davlat universiteti (hozirgi samdu) ochilgan. 20-30 yillarda xotin-qizlarning savodini chiqarishga katta e'tibor berildi, ayollarning savodsizligini tugatish bo'yicha maxsus kurslar tashkil qilindi. 1926-yilda respublikadagi 82 ta savodsizlikni bitirish maktablarida 2700 xotin-qiz o'qigan bo'lsa, 1936-yilda 186ming ayol savodini chiqargan. dastlab ayollar orasida savodsizlikni bitirish kurslari o'qituvchilari, bog'cha, maktab o'qituvchilari tayyorlandi. 1929-yilda o'ndan ortiq xotin-qizlar pedagogika va meditsina texnikumlari mavjud edi.1943-yilda respublikada 41 oliy o'quv yurti va 52 o'rta maxsus bilim yurtlari faoliyat ko'rsatdi. pedagogik kadrlar tayyorlashda alohida e'tibor berildi chunki urush davri sharoitlarida ularga ehtiyoj ayniqsa sezilarli edi. o'zbekiston ssr oliy sovetining 1957-yil 1-oktabrdagi sessiyasida "o'zbekiston ssrda majburiy yetti yillik ta'limni to'liq amalga oshirish to'g'risida"gi qonunning qabul …

5 / 7

ildi, oqibatda xalq ta'limida ahvol o'zgarmadi. o'zbekistonda maktabning turmush bilan bog'lanishi mustahkamlash to'g'risidagi 1959-yilda respublika hukumati qabul qilingan qonunga asosan o'qishni ishlab chiqarish bilan qo'shib olib borish talab etildi. ushbu munosabat bilan o'n yillik o'rta maktablar qayta tashkil etilib, o'n bir yillik o'rta maktablarga aylantirildi. respublika maktablari o'qtuvchi kadrlar bilan son jihatidan yetarlicha ta'minlandi. biroq oliy ma'lumotli pedagog kadrlar 60-yillarda respublikadagi barcha o'qituvchilarning uchdan bir qismini tashkil qilgan.1960-1970-yillarda sanoat, qurilish, transport va aloqa sohalari bo'yicha oliy va o'rta maxsus o'quv yurtlaridagi talabalar soni 20 mingdan 63 mingga, ya'ni 3 baravardan ziyod ko'paydi.oliy maktablarda 1958-yili 5 ming ilmiypedagog xodim ishlagan bo'lsa, 1965-yilda bu son 8 mingtaga yetdi. 1971- 1975-yillarda oliy o'quv yurtlarini tugallagan diplomli 182 ming nafar mutaxassis kadrlar respublika xalq xo'jaligiga yetkazib berilgan. xx asrning 70-yillarga kelib respublikamizda ijtimoiy sohada ro'y bergan kamchilik va muammolar ta'limga ham o'z ta'sirini o'tkazdi. shunday bo'lsada, bu borada katta qadam tashlandi. o'zbekiston yalpi savodxonlar …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "1946-1991 yilda oʻzbekistonda pedagogik fikrlar"

central asian academic journal of scientific research issn: 2181-2489 volume 2 ǀ issue 10 ǀ 2022 scientific journal impact factor (sjif 2022=4.63) passport: http://sjifactor.com/passport.php?id=22230 125 uzbekistan | www.caajsr.uz 1917-1991-yillarda va mustaqillik yillarida pedagogik fikrlar rivoji mohinur farhod qizi rasulova, xolida normoʻminovna toshtemirova alisher navoiy nomidagi toshkent davlat o‘zbek tili va adabiyoti universiteti 2-bosqich talabalari annotatsiya 1917-1991-yillarida va mustaqillik yillarida pedagogika sohasida erishilgan yutuqlar va yuzaga kelgan muammolar. jadid, dorilfunun, madrasa, qizlar maktabi va maorif shular jumlasidandir. kalit so'zlar: dorilfunun, madrasa, jadid, qizlar maktabi, maorif. ma'lumki ta'lim tizimi rivojlanish davri bu jarayonda yuzaga keladigan...

This file contains 7 pages in PDF format (491.1 KB). To download "1946-1991 yilda oʻzbekistonda pedagogik fikrlar", click the Telegram button on the left.

Tags: 1946-1991 yilda oʻzbekistonda p… PDF 7 pages Free download Telegram