velosportsportturiningrivojlanishtarixi

PPTX 20 pages 3.4 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.4 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

ma’ruza 7. mashg’ulotlarning asosiy vositalari va ularni qoʻlash usulari velosport sport turining rivojlanish tarixi reja: 1.1. kirish 1.2. velosipedning ixtiro etilishi 1.3. xorijda velosiped sportini rivojlanish tarixi 1.4. oʻzbekistonda velosiped sportining rivojlanish tarixi kirish velosiped sporti boshqa ming yillik tarixiga ega boʻlgan olimpiya sport turlariga qaraganda, bor yoʻg’i xix asirning oxirida tashkil topgan. lekin velosiped sportining yoshligiga qaramasdan u 1896 yil gretsiyaning afina shaxrida oʻtkazilgan i olimpiya oʻinlarining dasturiga kiritilgan. velosiped sporti davriy sport turi boʻlib, oʻz ichiga shosse, trek, mauntenbayda, bmx, velotrial, figurali uchush va velobol oʻyini boʻyicha sport musobaqalarini oʻz ichiga oladi. u qiziqarli va sog’liq uchun foydali sport turlaridan biridir. velosipeda shamol, yomg’irda uchish, poygalarda qiyinchiliklarni yengib oʻtish (teppaga koʻtarilish, tik qoyalardan tushish), musobaqa masofasida betinim diqqatni va tezkor harakatlarga tayyorlikni talab etuvchi, doimiy taktik raqiblik velosipedchilardan qatg’iyat, jasorat, topqirlik, faollik va g’alabaga intilish kabi muhim xususiyatlarni tarbiyalaydi va shakillantiradi. velosipedning ixtiro etilish insonning mushak kuchi evaziga …

2 / 20

r etib kelmoqda. birinchi velosipedga oʻxshash chizmalarni xvi asirning buyuk olimi bulgan leonardo da vinchi oʻz mexnatlarida ifodalab ketgan. 1800-1801 yillarda urallik burlak ye.m.artamonov “samokat” - oʻziyurar deb atalgan dunyodagi birinchi ikki g’ildirakli velosipedni yasagan. ye.m.artamonov temirdan yasalgan boʻlib, og’irligi 40 kg dan ortiq edi. uning oldingi g’ildiragi katta, orqa g’ildiragi esa kichkina boʻlib, oldingi g’ildiragida shatun va pedal - tepkilar joylashgan edi. oʻrgimchak nomini olgan bu veosiped rul va egarga ega boʻlib uning yerdan balandligi 1,5 metrni tashkil etgan. oʻrgimchak nomli velosiped velosipedning ixtiro etilish g’arbda velosiped ilk bor 1808 yilda paydo boʻlgan. parijda ikki g’ildirakdan va ularni bir biriga bog’lovchi taxtali umurtqadan tashkil topgan yog’och mashina yasalib; inson unda tik oʻtirib, vaqti-vaqti bilan oyoqlari bilan yerdan itarilib, faqat oldinga qarab harakatlanishi mumkin edi. 1817 yilda nemis ixtirochisi karl dreys tomondan “yurish uchun mashina” deb atalgan birinchi samokat yaratilgan. bu mashina rul va egarga ega boʻlib ixtirochi nomi bilan …

3 / 20

r uzatmali velosipeddan koʻra uning harakatlanishi tezroq boʻlib, “oʻrgimchak” velosipedida tezlik 25 km/soatni tashkil etar edi. velosipedni mukammallashtirishdagi xaqiqiy toʻntarilish 1885-1888 yillarda, shotlandiyalik boyd danlop ixtiro qilgan kauchukli shinalar ixtiro etganda sodir boʻldi. ilgari patentlangan rezinali shinalarga qaraganda ular texnik ravishdan mukammalroq va ishonchliroq edi. bir yildan soʻng pedalli tormozlar va erkin harakat mexanizmi ixtiro etildi. bu mexanizm velosiped oʻzi aylanayotgan vaqtida ham pedallarni aylantirish imkonini berdi. tahminan shu vaqtda qoʻl tormozi xam ixtiro etildi, biroq u ancha keyinroq qoʻllana boshlandi. 1903 yilda charhdan charhga oʻtgazgich “planetar” moslama ixtiro etildi, lekin bu moslama xx asrning oʻtizinchi yillarida qurilayotgan aftomobil yoʻllarida yurish tezlikni oshirish uchun kerak boʻlib, sekin asta keng diqqatga sazovor boʻldi. bugungi tezlikdan tezlikka oʻtkazish mexanizimining oʻxshashi 1950 yilda italiyalik velopoygachi va velosipedlarni ishlab chiqaruvchi tullio kampang’olo tomonidan ixtiro etildi. 1974 yilda velosipedlar titandan, bir yildan keyin esa ugleplastikdan ishlab chiqarila boshlandi. xozirgi kunda velosiped tuzilishiga uning mustahkamligini, yengilligini, …

4 / 20

soatu 45 daqiqa vaqt sarflab oʻrta tezligi natijasi soatiga 11 kilometrni tashkil topdi. 1870 yil yevropaning turli davlatlarida velosportchilarning maxsus maydoni boʻlgan (velotreklar) qurila boshladi. 1890 yilda velosiped sportida poygachilarning bir necha toifasi paydo boʻla boshladi: professionallar, havaskorlar va erkin poygachilar. professional-poygachilarga velosipedlarni ishlab chiqaruvchi yoki oʻz mahsulotlarini reklama qiluvchi firmalar homiylik qilar edilar. 1990 yil 14 aprelida shveytsariyaning jeneva shaxrida birinchi union cycling international “xalqoro velosipedchilar yeg’indisi tashkil topib” uning ichiga belg’giya, frantsiya, italiya, shvetsiya va aqsh milliy federatsiyalaridan kiritilgan. 1965 yil italiyaning rim shaxrida fiak - xalqaro xavoskor vesipedchilarning yoʻg’indisi tashkil topib, keichalik 1992 yil fik’ – xalqoro professional velosipedchilar yoʻg’indisini oʻz ichiga olgan oliy organ boʻlgan uci ichiga kirdi. 2002 yil 14 aprelda boshlab uci shveytsariyaning egle shaxrida bugungi kunda (gbr) brain kokson boshchiligida ishlab kelgan. 1893-yili chikagoda birinchi bor velotrek boʻyicha xavaskor-sportchilar uchun jahon chempionati boʻlib oʻtdi, 1895-yildan boshlab professional-sportchilar uchun oʻtkazilib kelmoqda. 1896 yil 6 …

5 / 20

akkalik taqib baxsi kiritildi. ayollar uchun birinchi jaxon chempionati 1958 yildan musoboqa dasturiga kiritilib kelmoqda. 1996 yildan boshlab erkaklar qismiga qarashli xavoskorlar toifasi (under-23) toifasiga oʻzgartirilib, professionallarga esa elita atamasi berildi. 1950 yil velokross boʻicha, 1984 yil velotrial, 1990 yil mautenbayk va 1993 yil yangi yoʻnalish boʻlgan bmx musoboqalari boʻicha ilk bora jaxon chempionatlari oʻtkazilgan. velosiped sport turining yangi yoʻnalishlari mautenbayk 1996 yil va bmx oʻnalishi 2008 yildan olimpiyada oʻinlariga kiritildi. g’arbda ayniqsa zamonaviy charhdan charhga oʻtkazgich tizimi va pnevmatik shinalar paydo boʻlgandan soʻng eng katta shuhratni shosse poygalari qozondi. ular ichida eng ahamiyatlilari “tur de frans”, “djiro de italiya”, “vuelg’ta” ispaniya, milan-sanremo, parij-ruan, parij-rube va boshqa poygalardir xisoblandi. bu poygalar anhanaga aylanib, xozirgi kunda ham oʻtkaziladi. professionallar uchun eng ahamiyatli poygalardan biri bu frantsiya atrofidagi ilk bor 1903 yilda oʻtkazilgan – “tur de frans” velopoygasidir. ushbu koʻp kunlik velopoygani bosqichlar soni 20 tadan 22 tagacha oʻzgarib turadi, masofaning umumiy …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "velosportsportturiningrivojlanishtarixi"

ma’ruza 7. mashg’ulotlarning asosiy vositalari va ularni qoʻlash usulari velosport sport turining rivojlanish tarixi reja: 1.1. kirish 1.2. velosipedning ixtiro etilishi 1.3. xorijda velosiped sportini rivojlanish tarixi 1.4. oʻzbekistonda velosiped sportining rivojlanish tarixi kirish velosiped sporti boshqa ming yillik tarixiga ega boʻlgan olimpiya sport turlariga qaraganda, bor yoʻg’i xix asirning oxirida tashkil topgan. lekin velosiped sportining yoshligiga qaramasdan u 1896 yil gretsiyaning afina shaxrida oʻtkazilgan i olimpiya oʻinlarining dasturiga kiritilgan. velosiped sporti davriy sport turi boʻlib, oʻz ichiga shosse, trek, mauntenbayda, bmx, velotrial, figurali uchush va velobol oʻyini boʻyicha sport musobaqalarini oʻz ichiga oladi. u qiziqarli va sog’liq uchun foydali sport tur...

This file contains 20 pages in PPTX format (3.4 MB). To download "velosportsportturiningrivojlanishtarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: velosportsportturiningrivojlani… PPTX 20 pages Free download Telegram