zarafshon qo’riqxonasi ninachilar faunasi

DOC 51 pages 6.6 MB Free download

51 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 6.6 MB

File type DOC

Pages 51

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 51

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus page 2 o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi samarqand davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti zoologiya kafedrasi tilavova sarvinoz muzaffarovna «zarafshon qo’riqxonasi ninachilar faunasi» «5420100 – biologiya» ta’lim yo’nalishi bo’yicha bakalavr darajasini olish uchun malakaviy bitiruv ishi ilmiy rahbar: dost. abdullayev e.n. 20__ y. «____»_________________ bitiruv malakaviy ishi «zoologiya» kafedrasida bajarildi. kafedraning 2012 yil “___”______________dagi majlisida muhokama qilindi va himoyaga tavsiya etildi (____- bayonnoma). kafedra mudiri dost. raxmanova z.p. bitiruv malakaviy ishi yadakning 2012 yil “____”_______dagi majlisida himoya qilindi va _______ foizga baholandi (_____- bayonnoma). yadak raisi: _______________ a’zolari: _______________ _______________ _______________ _______________ samarqand – 2012 mundarija kirish …………………………………………………………………………... 3 1. adabiyotlar sharhi…………………………………………………………... 5 2. tadqiqot sharoitlari, obyekti va uslublari…………………………………… 10 2.1. tadqiqot sharoitlari………………………………………………………… 10 2.1.1. iqlim……………………………………………………………………… 10 2.1.2. gidrologiya……………………………………………………………….. 11 2.1.3. hasharotlar………………………………………………………….......... 11 2.2. tadqiqot obyektlari………………………………………………………… 12 2.3. tadqiqot uslubi. …………………………………………………………… 13 3. tadqiqot natijalari ………………………………………………………........ 16 3.1. o’rganilayotgan …

2 / 51

ari……………………………………….. 33 3.6. ninachilarni bir sutka davomida faolligi……………………........................ 35 3.7. ninachilarni kushandalari………………………………………………....... 36 3.7.1. tekinxo’rlar………………………………………………………………. 36 3.7.2. yirtqichlar………………………………………………………………… 37 3.8. ninachilarning biologik xususiyatlari……………………………………… 38 3.9. ninachilarni uchish muddati……………………………………………....... 45 xulosalar………………………………………………………………………… 47 amaliy tavsiyalar……………………………………………………….............. 48 foydalanilgan adabiyotlar………………………………………………………. 49 kirish mavzuning dolzarbligi. hasharotlar orasida, ninachilar morfologik, biologik xususiyatlari bilan, biosenozlarda va umuman ekosistemada o’ziga xos o’rinni egallaydi. shu nuqtai nazardan, ninachilarni turli biologik yo’nalishdagi izlanishlar uchun, qiziqarli ob’yektlardir [23]. oxirgi ma’lumotlarga ko’ra, hozirgi vaqtda 6000 mingga yaqin, ninachilar turlari ma’lum. ular bo’g’inoyoqlilar orasida eng qadimgi guruh bo’lib hisoblanadi. bu hasharotlar 300 million yil oldin paydo bo’lgan, ya’ni ninachisimonlar tosh-ko’mir davrdan ma’lum. boshqa hasharotlandan farqlanib, atrof muhitga morfologik xususiyalari bilan yuqori darajada moslashgan. ixtisoslanishi ikki yo’nalish bo’yicha kuzatiladi, ya’ni havo va suv muhiti. havoda, voyaga yetgan ninachilar yashashga moslashgan bo’lsa; suv muhitda ularni lichinkalari. demak ninachilarni taraqqiyotida rivojlanish jarayonlari almashinadi. [18]. ninachilarni ikki xil muhitda rovojlanishi munosabati tufayli, biogeosenozlardagi moddalar almashinuvida katta hissa …

3 / 51

tarqatadi. lichinkalarni mikrosporidiya va bakteriyalarni tarqatishdagi o’rni holigacha o’rganilmagan [12]. bu yo’nalishdagi izlanishlar, dolbzarb deb tushunish kerak, chunki ba’zi bir ninachi turlari uzoq masofalarga uchib ketishi mumkin. ninachilarni turli suv havzalardagi; tarkibi, miqdori, dominant turlarni vizual xolatta baxolash mumkin. ninachilarni yoriklikka uchishi, ularni areallari, biosenozlardagi o’rni, jamolarni shakillanish masalalari xaligacha to’la o’rganilmagan. xususan ninachilarni uzbekiston xududlarida deyarli o’rganilmagan. shunga muvofik xozirgi kunda kup mutaxasislar ninachilar bilan qiziqayapti. tadqiqotni maqsadi va vazifasi. maqsad zarafshon vohasidagi odonatofauna tarkibini o’rganish; bor malumotni umumlashtirish; tarqalish qonuniyatlarini aniqlash va ularga antropogen omillarni tasirini o’rganish; maqsadga asoslangan holda quyidagi vazifalar bajarildi. 1. zarafshon vohasidagi odonatofaunani o’rganish. 2. ninachilar hayotiy siklini aniqlash. 3. mavsum va sutka jarayonida miqdoriy o’zgarishlarni kuzatish. 4. antropogen fakotrni, ninachilar tarkibida tasirini o’rganish. tadqiqot natijalarning ilmiy va amaliy ahamiyati. ilmiy ishda, ko’p yillardan so’ng samarqand viloyati agrosenoz va biosenozlarda ninachilar faunasi qaytatdan o’rganildi, taxlil qilindi, adabiyotlarga bo’lgan ninachilar tur ro’yxati to’ldirildi. tadqiqot natijasida …

4 / 51

iborat bo’lib, umumiy xajmi 51 sahifani tashkil etadi. 2. adabiyotlar sharhi ninachilar keng tarqalgan bo’lib, chuchuk suv havzalar bor joylarda uchraydi, chunki ular lichinkalik davrida suvda hayot kechiradi. ayrim ninachilar, suv havzalaridan ancha uzoqqa uchib ketishi mumkin, ba’zi turlari uzoq masofalarni bosib, yangi joylarga gala-gala bo’lib kuchadi, ninachilarning 4500 dan ortiq turlari ma’lum, 165 turi mdx hududlarida tarqalgan. tropik mintaqalarda, joylashgan hududlarda, turlar soni ko’p; shimolga qarab ko’tarilish bilan turlar soni kamayadi. o’rta osiyoda uchraydigan ninachilar, asosan lyutkalar, strelkalar, krasotkalar, dedkalar va oddiy ninachilar oilasini vakillari uchraydi. maxsus tadqiqot tarixiga xronologik jihatdan nazar tashlaydigan bo’lsak, zarafshon vohasi ninachilar faunasini o’rganishda naturalist a.p.fedchenko asos solgan. u 1868-1871 yillar mobaynida zarafshon vohasi bo’ylab, shuningdek janubiy qizil kum hududlaridan 17 ming dona hasharotlar terib kolleksiya tuzdi. bu kolleksiya ichida bir necha tur ninachilar ham bo’lgan. fedchenko birinchi bo’lib, turkiston o’lkasi bo’yicha yangi tur hasharotlarni ta’rifi, ularni ekosistemalardagi o’rni, tarqalishi to’g’risidagi malumotlarni «puteshestvie v …

5 / 51

shularga asoslanib, ya’ni ninachilarga bag’ishlangan tadqiqiotlarni taxlili bo’yicha qirg’iziston, tojikiston xududlarida bu xasharotlar faunasi bir muncha to’liq o’rganildi. o’rta osiyoning boshqa xududlarida, jumladan o’zbekistonning agrosenoz va biosenozlardan ma’lumotlar kam bo’lishi bilan xarakterlanadi. belishev (1989) nukus, toshkent, bekobot, samarqand, sari-chelek qo’riqxonasi, mingqush, dastuk shaharlari atrofida; va janubiy qozog’iston xududlarini tekshirib, ninachilar faunasi bo’yicha ma’lumotlar yig’di va ularni tahlil qildi. muallifning fikricha, o’rta osiyo odonatofaunasi, boshqa geografik xududlarga nisbatan ham o’rganilgan, shunga muvofiq ninachilar sistematik qatorlari tuzilmagan, aniqlagichlar ustida ishlar olib borilmagan, taksonomik xolatlari ishlab chiqilmagan. shmit, o’rta osiyo faunasida gomphidai oilasiga 5 ta avlod borligini izohlab bergan. ulardan paragomphus avloddagi, tur paragomphus janubiy o’zbekiston, shimoliy g’arbiy afg’onistonda tarqalgan. bu hududlarda tez-tez uchrab turadigan turga gomphidai flavipes liniatus kiradi. turkmaniston hududlarida onychogomphus avlodiga 4-ta tur kiradi. ularning orasida onychogomphus forcipatus inguilatus va g.v. schnideri shimoliy eron suv havzalaridan aniqlangan [17]. qirg’iziston suv havzalarida krilova (1969) ma’lumotlari bo’yicha uchta tur tarqalgan. bularga – …

Want to read more?

Download all 51 pages for free via Telegram.

Download full file

About "zarafshon qo’riqxonasi ninachilar faunasi"

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus page 2 o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi samarqand davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti zoologiya kafedrasi tilavova sarvinoz muzaffarovna «zarafshon qo’riqxonasi ninachilar faunasi» «5420100 – biologiya» ta’lim yo’nalishi bo’yicha bakalavr darajasini olish uchun malakaviy bitiruv ishi ilmiy rahbar: dost. abdullayev e.n. 20__ y. «____»_________________ bitiruv malakaviy ishi «zoologiya» kafedrasida bajarildi. kafedraning 2012 yil “___”______________dagi majlisida muhokama qilindi va himoyaga tavsiya etildi (____- bayonnoma). kafedra mudiri dost. raxmanova z.p. bitiruv malakaviy ishi yadakning 2012 yil “____”_______dagi majlisida himoya qilindi va _______ foizga baholandi (_____- bayonn...

This file contains 51 pages in DOC format (6.6 MB). To download "zarafshon qo’riqxonasi ninachilar faunasi", click the Telegram button on the left.

Tags: zarafshon qo’riqxonasi ninachil… DOC 51 pages Free download Telegram