qizilkitob

PPTX 22 pages 5.2 MB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.2 MB

File type PPTX

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

andijon davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti biologiya yo’nalishi 305- guruh talabasi adhamjonova dilraboning entomologiya fanidan tayyorlagan slaydi fan o’qituvchisi : jo’rayev . m andijon davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti biologiya yo’nalishi 305- guruh talabasi adhamjonova dilraboning entomologiya fanidan tayyorlagan slaydi fan: entomologiya mavzu: qizil kitobga kiritilgan hasharotlar reja: kirish. ^qizil kitobning ahamiyati va maqsadi ^hasharotlarning tabiatdagi roli va ularning yo’qolish xavfi. asosiy qism. ^qizil kitobga kiritilgan hasharotlar haqida umumiy ma’lumot ^ o’zbekistonning qizil kitobga kiritilgan hasharotlari. ^ hasharotlarning ekologik muammolari. ^ hasharotlarning muhofaza qilish choralari. xulosa. ^ hasharotlarni saqlashning ekologik va ijtimoiy ahamiyati. ^ kelajak avlod uchun biologik xilma-xillikni saqlash zaruriyati. adabiyotlar ro’yxati. kirish. qizil kitob- yo’qolib borayotgan , kamyob va xavf ostida bo’lgan o’simlik va hayvon turlarini aniqlash va ularni muhofaza qilish choralarini ko’rish uchun xalqaro yoki milliy darajada tuzilgan maxsus ro’yxatdir. bu kitob tabiatni asrash borasidagi muhim ilmiy va amaliy manba hisoblanadi. qizil kitobning maqsadi ^ havf ostida …

2 / 22

’lib ketish xavfi ostida turgan hasharot turlarini ro’yxatga olib, ularni muhofaza qilish choralarini ko’rish uchun tuzilgan maxsus manba hisoblanadi. hasharotlar guruhidagi ko’lab turlar ekologik, ijtimoiy va iqtisodiy ahamiyatga ega bo’lsada, inson faoliyati va tabiiy omillar tufayli ularning soni kamayib bormoqda. qizil kitobga hasharotlarni kiritish mezonlari: 1- tabiiy yashash muhitining yo’qolishi yoki buzilishi. urbanizatsiya, o’rmonlarning kesilishi, qishloq xo’jaligi faoliyati. 2-populyatsiya kamayishi. ayrim turlarning soni jiddiy darajada kamaygan yoki faqat ma’lum bir hududda saqlanib qolgan. 3- inson faoliyati. kimyoviy moddalar yoki noqonuniy yig’ib olish natijasida xavf ostida qolish. 4- iqlim o’zgarishi. iqlim global isishi va boshqa o’zgarishlar hasharotlarning yashash sharoitlariga salbiy ta’sir ko’rsatmoqda. o’zbekistonda va o’rta osiyo hududida qizil kitobga kiritilgan hasharotlar. o’zbekiston qizil kitobiga kiritilgan hasharotlar yo’qolish xavfi ostida bo’lib, ulardan ayrimlari nafaqat milliy, balki global ekologik muammolarni hal qilishda muhim ahamiyatga ega. quyidagi o’zbekistonning qizil kitobiga kiritilgan ba’zi hasharotlar haqida ma’lumot keltiriladi. issiqsevar qong’iz( carabus scabriusculus) tarqalgan hududi: asosan o’zbekistonning …

3 / 22

apatura iris turkmaniston va o’zbekiston o’rmonlarida uchhraydi. hasharotlarning ekologik muammolari ularning populyatsiyasiga salbiy ta'sir ko'rsatuvchi va butun ekotizimga zarar yetkazuvchi muammolarni o'z ichiga oladi. quyida asosiy ekologik muammolar keltirilgan: 1. yashash muhitining yo'q qilinishi o'rmonlarning kesilishi, quruq yerlardan foydalanish va urbanizatsiya hasharotlarning tabiiy yashash joylarini yo'q qiladi. bu ko'plab turlarni yo'qolish xavfiga olib keladi. misol: daraxtlarda yashovchi qo‘ng‘izlar va kapalaklar o‘rmonlarning yo‘q qilinishi tufayli soni kamaymoqda. 2. kimyoviy moddalar va zaharlar (pesticidlar) qishloq xo'jaligida ishlatiladigan pestitsidlar va gerbitsidlar foydali hasharotlarni ham yo'q qiladi. asosan changlatuvchi turlar, masalan, asalari va kapalaklarga zarar yetadi, bu esa oziq-ovqat xavfsizligiga tahdid soladi. 3. iqlim o‘zgarishi haroratning oshishi va iqlimning o'zgarishi hasharotlarning yashash hududlarining cheklanishiga olib kelmoqda. ko'plab turlar migratsiya qila olmaydi va o'z muhitlariga moslasha olmaydi. 4. biologik xilma-xillikning kamayishi hasharotlar ekotizimda oziq-ovqat zanjirining asosiy qismi hisoblanadi. ularning kamayishi boshqa hayvonlar (qushlar, sut emizuvchilar) populyatsiyasiga ham ta'sir qiladi. misol: hasharotlar bilan oziqlanuvchi qushlar sonining …

4 / 22

yashaydigan hasharotlar (suv chivinlari, nimfalar) ifloslanishdan ko‘proq zarar ko‘radi. hasharotlarning ahamiyati changlatish: hasharotlar ekotizimdagi o‘simliklarning ko‘payishini ta'minlaydi. tuproq sifatini oshirish: tuproqni qazib, uning unumdorligini oshiradi. zanjirning bir qismi: hasharotlar oziq-ovqat zanjirida o‘rta bo‘g‘in sifatida muhim ahamiyatga ega. muammolarni hal qilish yo‘llari hasharotlarning tabiiy yashash joylarini saqlab qolish va kengaytirish. pestitsid va zaharli kimyoviy moddalar iste'molini kamaytirish. asalari va boshqa foydali hasharotlar uchun xavfsiz muhit yaratish. hasharotlar xilma-xilligini o'rganish va monitoring qilish. ekologik muammolar o‘rta osiyoda hasharotlarning soni quyidagi sabablarga ko‘ra kamaymoqda: tabiiy yashash joylarining qisqarishi: o‘rmonlar va yaylovlarning o‘zlashtirilishi. pestitsidlar ishlatilishi: qishloq xo‘jaligidagi zaharli kimyoviy moddalar hasharotlarni yo‘q qilmoqda. iqlim o‘zgarishi: haroratning o‘zgarishi va qurg‘oqchilik hasharotlarning yashash sharoitlariga ta’sir qilmoqda. noqonuniy yig‘ish: estetik yoki iqtisodiy maqsadlarda noyob kapalak va qo‘ng‘izlarning yig‘ilishi. himoya choralariga misollar: 1. qo‘riqxona va milliy bog‘larni tashkil qilish. 2. hasharotlar yashash muhitini tiklash va muhofaza qilish. 3. ilmiy tadqiqotlarni kengaytirish va aholini xabardor qilish. 4. pestitsidlardan foydalanishni …

5 / 22

image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.png image9.png /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qizilkitob"

andijon davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti biologiya yo’nalishi 305- guruh talabasi adhamjonova dilraboning entomologiya fanidan tayyorlagan slaydi fan o’qituvchisi : jo’rayev . m andijon davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti biologiya yo’nalishi 305- guruh talabasi adhamjonova dilraboning entomologiya fanidan tayyorlagan slaydi fan: entomologiya mavzu: qizil kitobga kiritilgan hasharotlar reja: kirish. ^qizil kitobning ahamiyati va maqsadi ^hasharotlarning tabiatdagi roli va ularning yo’qolish xavfi. asosiy qism. ^qizil kitobga kiritilgan hasharotlar haqida umumiy ma’lumot ^ o’zbekistonning qizil kitobga kiritilgan hasharotlari. ^ hasharotlarning ekologik muammolari. ^ hasharotlarning muhofaza qilish choralari. xulosa. ^ hasharotlarni saqlashning ekologik va ijtimoiy ahamiy...

This file contains 22 pages in PPTX format (5.2 MB). To download "qizilkitob", click the Telegram button on the left.

Tags: qizilkitob PPTX 22 pages Free download Telegram