abdulla avloniy hayoti ijodi

PPTX 20 pages 275.2 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 275.2 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

prezentatsiya powerpoint abdulla avloniy hayoti ijodi reja: 1.abdulla avloniy hayoti ijodi 2.abdulla avloniyning asarlarida axloqiy tarbiyaga qarashlar 3.axloqiy tarbiya haqida va uning ahamiyati 4.axloqiy tarbiya jarayonida a.avloniy merosidan foydalanish . o`zbek ma`rifatchiligida axloqiy, ta`limiy, tarbiyaviy asarlar, darsliklar yaratib, milliy uyg`onish davri adabiyotining rivojiga ulkan hissa qo`shgan adib abdulla avloniy odob-axloq masalasida quyidagicha mulohaza yuritgan: “xulqimizning yaxshi bo`lishining asosiy panjasi tarbiyadur. axloqimizning binosini go`zal va chiroyli bo`lishiga tarbiyaning zo`r ta`siri bordur, ba`zilar tarbiyaning axloqqa ta`siri yo`q, insonlar asl yaratilishida qanday bo`lsalar shunday o`sarlar, tabiati o`zgarmas demishlar. lekin bu so`z to`g`ri emasdur. chunki tarbiyaning axloqqa, albatta, ta`siri bo`ladur”. abdulla avloniy o`z qarashlari va mulohazalarini dalillash va misollar keltirish uchun qur`on oyatlari va hadislardan, hamda arastu, suqrot, ibn sino, sa`diy sheroziy, mirzo bedil va bir qancha mutafakkirlarning fikrlari va asarlaridan foydalangan . atoqli ma’rifatparvar, iste’dodli shoir va pedagog abdulla avloniy 1878 yil 12 iyulda toshkentda kosib oilasida dunyoga kelgan va eski maktabda ta’lim …

2 / 20

kiy guliston yoki axloq» (1913) kabi zamonasi uchun hodisa bo‘lgan darsliklarni yozgan. 1895 yildan ijodiy faoliyati boshlangan avloniy «qobil», «shuhrat», «hijron», «avloniy», «surayyo», «abulfayz», «indamas» taxalluslari bilan she’r, hikoya, feleton va kichik hajmli dramatik asarlar yaratgan. shoir o‘z asarlarida zamonasidagi qoloqlikni, johillikni tanqid qiladi va kishilarni bilimga, ma’rifatga chaqiradi . abdulla avloniyning fidokorona mehnatlari natijasida ochilgan maktablar o`zbek xalqining mustaqillikka intilishi, chor zulmidan xalos bo`lib, millat farzandlarini ilmli, odob-axloqli, barkamol bo`lib yetishishida, u yozgan asarlar, qo`llanmalar, darsliklar va kitoblar bo`lg`usi pedagoglarni o`z sohasining mutaxassislari etib tayyorlashda mihim ahamiyat kasb etadi. mutafakkirning barcha qarashlari, olib borgan fikr-mulohazalari ta`lim-tarbiya va milliy pedagogika tarixi rivojiga beqiyos hissa qo`shdi. adib tomonidan ta`lim-tarbiya, odob-axloq borasida ilgari surilgan ulug`vor g`oyalar bugungi kunda ham o`z dolzarbligin saqlagan holda zamonaviy o`zbek pedagogikasi taraqqiyoti uchun munosib xizmat qilib kelmoqda.abdulla avloniy o’z ta’lim-tarbiyaviy qarashlarida axloqni yuqori o’ringa qo’yadi va uni barcha xulqlar majmui deb ta’kidlaydi. xulq esa, kishida o’z-o’zidan paydo …

3 / 20

ham ruhiy-ma’naviy, ham moddiy jihatdan yemira boshlaydi. avloniy “turkiy guliston yoxud axloq” asarida yuqoridagi kabi bir qancha insoniylik sifat va fazilatlari xususida mulohaza yuritadi. “yaxshi xulqlar” va “yomon xulqlar” turkumiga ajratgan holda inson ma’naviy qiyofasining rangin manzaralariga sayqal beradi. . abdulla avloniy kishining ilm olishini eng oliy fazilat hisoblaydi. uning aytishicha, ilm agar jamiyat manfaatiga xizmat qilmasa, ilm xalq farovonligi yo’lida qo’llanilmasa, u o’likdir. shuning uchun ham, adib xalqqa ko’proq nafi tegadigan ilm-hunar bilan shug’ullanishni taklif etadi. buyuk ma’rifatparvar o’z ijodida ham, hayotiy faoliyatida ham takabburlik, manmanlikni inson boshiga yomon oqibatlar keltiruvchi illat sifatida qoralaydi, do’stlik va mehnat tarbiyasiga alohida e’tibor beradi. u haqiqiy do’st orttirish yoshlikdan boshlanishini, bu sifatlarni bolaga yoshligidan singdirib borish zarurligini aytadi. . avloniyning fikricha, mehnat kishini baxtiyor va saodatmand etadigan, unga shuhrat olib beradigan qandaydir g’ayritabiiy qudrat emas. balki, mehnat o’z nomi bilan mehnat. binobarin, u kishidan kuch va iroda talab etadigan faoliyatdir. avloniy tarbiyani …

4 / 20

ini sezur. . . avloniy 1878-yil 12-iyulda toshkent shahrining mergancha mahallasida tavallud topgan. ijodkor o’zbek xalqining san’ati va adabiyoti hamda milliy madaniyatini, xalq ta’limi ishlarini yo’lga qo’yishda kata xizmatlar qilgan adib, jamoat arbobi va iste’dodli pedgogdir. u birinchilardan bo’lib o’zbek teatrini professional teatrga aylantirdi, matbuot, maorif sohasi rivojiga hissa qo’shdi. u turkistonda ma’naviy-ma’rifiy ishlarni amalga oshirgan jadidlar harakatining ko’zga ko’ringan vakillaridan biri bo’lib hisoblanadi. avloniyning mehnati yuksak qadrlanib unga o’zbek madaniyati va adabiyotini yuksaltirishda, xodimlar tayyorlashda uzoq yillik mehnati uchun 1925-yilda “mehnat qahramoni” unvoni, 1930-yilda “o’zbekiston maorifi zarbdori” unvoni berilgan. shuningdek, adib milliy ta’lim-tarbiya tizimini yaratishga beqiyos hissa qo’shganligi uchun 2020-yil 30-sentyabr sanasida “buyuk xizmatlari uchun” ordeni bilan taqdirlandi . agar bir kishi yoshligida nafsi buzulib, tarbiyasiz, axloqsiz bo’lib o’sdimi, bunday kishilardan yaxshilik kutmoq, yerdan turib yulduzlarga qo’l uzatmak kabidir”3 ,-deydi. uning fikricha, bolalarda axloqiy xislatlarning tarkibi to’g’risida ijtimoiy muhit, oilaviy sharoit va bolalarning atrofidagi kishilar ahamiyatga ega. o’zbek pedagogikasi …

5 / 20

lar tarbiyasiga ko’p jihatdan bog’liq, deb ta’kidlaydi adib. tarbiya zurriyot dunyoga kelgandan boshlanib, umrning oxiriga qadar davom etadi. u bir qancha bosqichdan – uy, bog’cha, maktab va jamoatchilik tarbiyasidan iborat bo’ladi. avloniy tarbiyaning doirasini keng ma’noda tushunadi. uni birgina axloq bilan chegaralab qo’ymaydi. . jamiyatdagi axloqning yuksaklik darajasini, fuqarolarning axloqiy saviyasini aks ettiruvchi tushuncha. u shaxsning jamiyatdagi asosiy axloq meʼyorlarini egallashi va oʻzgalar bilan shu asosda munosabatda boʻlishi, oʻzini axloqiy tomondan muntazam takomillashtirib borishi singari jihatlarni oʻz ichiga oladi. axloqiy aqidalarning eng muhim omillaridan biri – muomala odobi. insonlar bir-biri bilan hamkorlik qilmasdan, oʻzaro tajriba almashmasdan, oʻzaro taʼsir koʻrsatmasdan yashashi mumkin emas. binobarin, muloqot, muomala inson uchun asosiy ehtiyoj, zarurat. muomala odobi oʻzgalar qadr-qimmatini, hurmatini joyiga qoʻyishni, anʼanaviy axloqiy-meʼyoriy talablarni bajarishni taqozo etadi . muomala odobida kishining koʻz-qarashi, nigohi, soʻzsiz (noverbal) harakatlari ham muhim rol oʻynaydi. maʼlumki, odamning qarashida, yuz ifodasida, qoʻl harakatlarida uning soʻzga aylanmagan hissiyoti, talablari oʻz aksini …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "abdulla avloniy hayoti ijodi"

prezentatsiya powerpoint abdulla avloniy hayoti ijodi reja: 1.abdulla avloniy hayoti ijodi 2.abdulla avloniyning asarlarida axloqiy tarbiyaga qarashlar 3.axloqiy tarbiya haqida va uning ahamiyati 4.axloqiy tarbiya jarayonida a.avloniy merosidan foydalanish . o`zbek ma`rifatchiligida axloqiy, ta`limiy, tarbiyaviy asarlar, darsliklar yaratib, milliy uyg`onish davri adabiyotining rivojiga ulkan hissa qo`shgan adib abdulla avloniy odob-axloq masalasida quyidagicha mulohaza yuritgan: “xulqimizning yaxshi bo`lishining asosiy panjasi tarbiyadur. axloqimizning binosini go`zal va chiroyli bo`lishiga tarbiyaning zo`r ta`siri bordur, ba`zilar tarbiyaning axloqqa ta`siri yo`q, insonlar asl yaratilishida qanday bo`lsalar shunday o`sarlar, tabiati o`zgarmas demishlar. lekin bu so`z to`g`ri emasdur. chun...

This file contains 20 pages in PPTX format (275.2 KB). To download "abdulla avloniy hayoti ijodi", click the Telegram button on the left.

Tags: abdulla avloniy hayoti ijodi PPTX 20 pages Free download Telegram