aminokislotalar

PPT 81 pages 3.8 MB Free download

81 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.8 MB

File type PPT

Pages 81

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 81

prezentatsiya powerpoint 5-mavzu: aminokislotalar. reja: 1. aminokislotalar. nomlanishi va turlari. 2.tabiiy -aminokislotalarning tuzilishlari bo’yicha xillari. 3. sintez qilish usullari va xossalari 4. amfoterlik xossalari. amino- va karboksil-guruhi hisobiga boradigan reaksiya. ishlatilishi. aminokislotalar. nomlanishi va turlari. aminokislotalarning sinflanishi karboksil va aminoguruhi saqlovchi organik birikmalarga aminokislotalar deyiladi. oqsillar aminokislotalar qoldig’idan tashkil topganligi sababli, aminokislotalar juda katta ahamiyatga egadirlar. aminokislotalarning gomologik qatori aminosirka kislotadan boshlanadi. aminochumoli kislota mavjud emas. aminokislotalarni nomlashda emperik va sistematik nomenklaturadan foydalaniladi. emperik nomenklatura bo’yicha nomlashda aminokislotalar nomi tegishli kislota nomi oldiga amino so’zi qo’shib hosil qilinadi. karboksil va aminoguruhlarning holati α-, β-, γ- kabi hariflar bilan ifodalaniladi. sistematik nomenklaturada esa aminoguruhning holati raqamlar bilan ko’rsatiladi va aminokislotalarning nomi tegishli to’yingan uglevodorod nomidan hosil qilinadi. masalan: aminokislotalar tuzilishida bir yoki bir necha karboksil guruhi bo’lishi mumkin. karboksil guruhi soni, uning asosligini belgilaydi. aminokislotalarning tarkibida bir yoki bir necha aminoguruhi bo’lishi mumkin. aminokislotalar izomeriyasi oksikislotalarnikiga o’xshash bo’ladi. -aminokislotalarning olinish usullari. …

2 / 81

sh o’rniga kaliy sianid bilan ammoniy xlorid aralashmasini ta’sir ettirdi: 5. aminokislotalar aralashmasi oqsilni gidrolizlab olinadi. bunda 25 ga yaqin aminokislotalar aralashmasi hosil bo’ladi. bu aralashmadan alohida aminokislotani ajratib olish mushkul hisoblanadi. odatda, bitta yoki ikkita aminokislotaning miqdori aralashmada katta bo’ladi. miqdori ko’p bo’lgan aminokislotalarni ajratib olish va tozalash oson bo’ladi. -aminokislotalarning olinish usullari. -aminokislotalar to’yinmagan kislotalarga ammiak biriktirib yoki malon kislota yordamida olinishi mumkin. to’yinmagan kislotalarga ammiak markovnikov qoidasiga teskari yo’nalish bo’yicha birikadi: 2. -aminokislotalarning juda ko’pchiligi v.m. radionov tomonidan malon kislota yordamida sintez qilingan: bu reaksiyaninng mexanizmi aniqlanmagan. muhim aminokislotalardan bo’lgan -aminokapron kislota va lizin siklogeksanondan quyidagi sxema bo’yicha olinadi. kaprolaktam gidrolizlanganda -aminokapron kislota, nitrolab, so’ng qaytarib va gidrolizlanganda lizinni hosil qiladi: kaprolaktam polimerlanganda yoki aminokapron kislota polikondensatlanish reaksiyasiga uchratilganda kapron hosil bo’ladi. fizikaviy xossalari. aminokislotalar yuqori haroratda suyuqlanadigan, suvda yaxshi eriydigan rangsiz kristall moddalardir. ularning suyuqlanish haroratlari bir-biridan kam farq qiladi. bir asosli aminokislotalarning suvdagi eritmalari neytral …

3 / 81

ka ega bo’lib, ulardan l-qatorga mansublari achchiq, yoki mazasiz, d-qatorga mansublari esa shirin mazaga egadirlar. kimyoviy xossalari. aminokislotalar kislotalar va aminlar uchun xos bo’lgan reaksiyalarga kirisha oladilar. bundan tashqari, aminokislotalarning o’zlariga xos reaksiyalari ham bor. 1. aminokislotalar asoslar bilan tuz hosil qiladilar: aminokislotalarning og’ir metallar bilan hosil qilgan tuzlari kompleks hususiyatga ega bo’lib, rangli bo’ladi. masalan, aminosirka kislotaning mis bilan hosil qilgan tuzi ko’k ranga ega. 2. kislotalar kabi aminokislotalar ham murakkab efirlar, galogen angidridlar, amidlar va boshqalarni hosil qiladilar. 3. aminokislotalar aminoguruh hisobiga anorganik kislotalar, kislota xususiyatiga ega bo’lgan birikmalar bilan tuz hosil qiladilar: mavzu: oqsillar. reja 1) oqsillar va ularning turlari. fibrilyar va globulyar oqsillar. 2) polipeptidning tuzilishi, aminokislota tarkibini aniqlash va polipeptid zanjiridagi aminokislota qoldiqlarining tarkibini aniqlash usullari haqida tushuncha. 3) oqsillarning tuzilishi. 4) oqsillarga xos sifat reaksiyalar. oqsillar denaturatsiyasi. oqsillar. bioorganik kimyo xx asrning ikkinchi yarimlarida «organik kimyo» fanida alohida bo’lim sifatida ajrala boshladi. u hayot …

4 / 81

ivojlanishi bilan bog’liqdir. bioorganik kimyo biokimyo, biofizika va boshqa fanlari bilan bevosita bog’liqlikda rivojlanadi. quyida biz bioorganik kimyoning eng muhim bo’limlari – oqsillar, uglevodlar, nuklein kislotalar, lipidlar, terpenlar haqida so’z yuritamiz. oqsillar yoki proteinlar – murakkab, yuqori molekulali organik birikmalar bo’lib, o’zaro amid bog’ bilan bog’langan aminokislotalar qoldiqlaridan tuzilgan. bir xil oqsil tarkibiga turli xil aminokislotalar kirishi mumkin. oqsil to’liq gidrolizgna uchraganda aminokislotalar hosil bo’ladi. inson, hayvon va o’simliklar tanasida oqsillar turli xil vazifalarni bajaradi. ular tomir, pay, teri, suyak va boshqalar asosini tashkil qiladi, modda alamshinish va to’qimalar ko’payishida muhim vazifani bajaradi. garmonlar, enzimlar, pigmentlar, antibiotiklar, toksinlar oqsil birikmalar bo’lib hisoblanadilar. oqsillar katta molekulyar massaga ega. masalan, inson qoni zardobi albuminining molekulyar massasi 61500, qon zardobidagi -globulinining molekulyar massasi 153000, gemotsianiniki esa 6600000 ga teng. oqsil molekulasining ikkilamchi strukturasi mioglabin (a), lizotsim (b), ribonukleaza (d) ximotripsinogen (e) oqsillarning uchlamchi strukturasi oqsillarni aniqlashda bir qator rangli reaksiyalar mavjud. bular quyidagilardir. …

5 / 81

uzi ortiqcha miqdorda olinsa hosil bo’ladigan ko’k rangli mis-(ii)-gidroksid binafsha rangni niqoblab, ko’rinishiga xalal beradi. 3. oltingugurt saqlovchi -aminokislotalarga sifat reaksiyasi. tarkibida oltingugurt saqlagan -aminokislotalar sistein, sistin, metionin bor oqsillar eritmasini ortiqcha natriy gidroksidi eritmasi bilan qaynatilib, so’ngra unga bir necha tomchi qo’rg’oshin atsetat eritmasi qo’shilsa eritma qo’ng’ir-qora rangli bo’ladi yoki qora cho’kma hosil bo’ladi. bunda oqsil tarkibidagi bo’sh bog’langan oltingugurt ishqor ta’sirida o’ziladi va natriy sulfid hosil qiladi. natriy sulfid qo’rg’oshin atsetat bilan reaksiyaga kirishab, qo’rg’oshin sulfidning qora cho’kmasi hosil qiladi: 4. erlix reaksiyasi. triptofanni aniqlash uchun uning eritmasiga sulfat kislota ishtirokida para-dimetilaminobenzaldegid kushiladi. bunda eritma kizil-binafsha rangga buyaladi. boshqa  - aminokislotalar bu reaksiyani bermaydi. bu reaksiyadan foydalanib, oksilning parchalanish mahsulotlarida triptofan miqdori aniklanadi. 5. milon reaksiyasi. oqsillarga simob nitratning nitrat kislotadagi eritmasi bilan ta’sir etilganda qizil rang hosil bo’ladi. bu reaksiya tuzilishida fenol qoldig’i tutgan (tirozin bo’lgan) oqsillar uchun xosdir. polipeptidlar va oqsillarning sintezi haqida tushuncha oqsillarni …

Want to read more?

Download all 81 pages for free via Telegram.

Download full file

About "aminokislotalar"

prezentatsiya powerpoint 5-mavzu: aminokislotalar. reja: 1. aminokislotalar. nomlanishi va turlari. 2.tabiiy -aminokislotalarning tuzilishlari bo’yicha xillari. 3. sintez qilish usullari va xossalari 4. amfoterlik xossalari. amino- va karboksil-guruhi hisobiga boradigan reaksiya. ishlatilishi. aminokislotalar. nomlanishi va turlari. aminokislotalarning sinflanishi karboksil va aminoguruhi saqlovchi organik birikmalarga aminokislotalar deyiladi. oqsillar aminokislotalar qoldig’idan tashkil topganligi sababli, aminokislotalar juda katta ahamiyatga egadirlar. aminokislotalarning gomologik qatori aminosirka kislotadan boshlanadi. aminochumoli kislota mavjud emas. aminokislotalarni nomlashda emperik va sistematik nomenklaturadan foydalaniladi. emperik nomenklatura bo’yicha nomlashda aminokislo...

This file contains 81 pages in PPT format (3.8 MB). To download "aminokislotalar", click the Telegram button on the left.

Tags: aminokislotalar PPT 81 pages Free download Telegram