hujayra membranasi tuzilishi va moddalarning kirishi

PPTX 20 pages 1.6 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.6 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation hujayra membranasi uning nozik tuzilishi va hujayraga moddalarning kirishi muhammadyusuf 1. membrana tuzilishining asosiy komponentlari va funktsiyalari 2. hujayraga moddalarning kirishi: mexanizmlar va transport 3. hujayra membranasi: nozik tuzilish reja: ikkilamchi faol transport: boshqa ion gradientidan energiya olish antiporterlar bir ionni hujayradan tashqariga chiqarib, boshqa ionni hujayra ichiga olib kiradi, masalan, na+/h+ almashinuvi, bu orqali ph 7.4 atrofida saqlanadi. ikkilamchi faol transportda bir ionning gradienti (masalan, na+ning yuqori konsentratsiyasi) boshqa moddaning transportini ta'minlaydi, bu passiv diffuziyadan farq qiladi. osmoz: suv harakati osmoz – bu yarim o'tkazgich membrana orqali suvning yuqori suv konsentratsiyasidan past suv konsentratsiyasiga diffuziyasi, bunda suv potensialigradient bo'yicha harakatlanadi. osmotik bosim erituvchi molekulalarining membranalardan o'tish tendentsiyasini o'lchaydi va bu bosim pirog'i 22.4 atmosfera (0 °c da 1 mol erituvchi uchun) konsentratsiya bilan bog'liqdir. transport mexanizmlari: umumiy nuqtai passiv transport diffuziya, osmos va osonlashtirilgan diffuziyani o'z ichiga oladi, bunda moddalar yuqori konsentratsiyadan past konsentratsiyaga harakatlanadi, termodinamikaning 2-qonuniga …

2 / 20

bilayer ichida joylashgan va transmembran oqsillar vazifasini bajaradi. oqsillar 50% gacha membrana massasini tashkil etadi, transport, fermentativ faollik va signal uzatish kabi 6 ta asosiy funksiyani bajarishda muhim rol o'ynaydi. membrana tuzilishining murakkabligi membrana oqsillari nafaqat strukturaviy komponentlar, balki transport, fermentativ faollik va signal uzatish kabi ko'plab funksiyalarni bajaruvchi murakkab molekulalardir. xolesterol molekulalari membrana tuzilishiga ta'sir etib, harorat o'zgarishlariga moslashuvchanlikni ta'minlaydi, bu esa uning mustahkamligini saqlashda muhim ahamiyatga ega. oddiy diffuziya: mollekulalar to'siqlardan o'tadi steroid gormonlar va yogʻda eriydigan vitaminlar (a, d, e, k) molekulalari ham oddiy diffuziya orqali hujayra membranalaridan oʻtishi mumkin, chunki ular qutbsiz va lipidlarda yaxshi eriydi. oddiy diffuziyada kichik, qutbsiz molekulalar, masalan, o2, co2, n2, lipid bilayerning gidrofob yadrosidan konsentratsiya gradienti boʻylab hech qanday yordamsiz oʻtadi. uglevodlar: hujayra identifikatorlari uglevodlar hujayra membranasida glikoproteinlar (taxminan 2-10% uglevod) yoki glikolipidlarning (taxminan 2-5% uglevod) bir qismi sifatida hujayra identifikatorlari vazifasini bajaradi. uglevod zanjirlari, odatda 15 tagacha monosaxarid birlikdan iborat …

3 / 20

alfa spiral tuzilmalari orqali o'tib, ion kanallari yoki tashuvchilar vazifasini bajaradi. suyuq mozaika modeli lipid molekulalarining ikki qatlamini tasvirlaydi, unda oqsillar mozaika kabi joylashgan va membranaga lateral harakatlanish imkonini beradi. taxminan 70% lipidlar va 30% oqsillar mavjud. membrana dinamikasi va harakatchanligi xolesterin miqdori membrananing suyuqligini tartibga soladi; 30-50% xolesterin bilan qadoqlangan membrana zichroq boʻladi va permeabillik kamayadi. integral oqsillar, lipid ankrajlari va sitoskeletal elementlar ta'sirida, ba'zi membrana oqsillari 50% dan kamroq harakatchanlikka ega boʻlishi mumkin. endotsitoz va ekzotsitoz: ommaviy transport ekzotsitoz - bu hujayralar ichidagi vesikulalar hujayra membranasi bilan birlashib, o'z tarkibini hujayradan tashqariga chiqaradigan jarayon, masalan, neyrotransmitterlar sinapsga chiqariladi. endotsitoz - bu hujayra membranasining ichkariga burilib, katta molekulalarni yoki zarrachalarni qamrab oladigan faol jarayon bo'lib, vesikula hosil qiladi. passiv transport: konsentratsiya gradienti bo'ylab harakat diffuziya, osmos va yordamchi diffuziya passiv transportning turlari bo'lib, ular hujayra membranasi orqali moddalarni harakatlantirish uchun atp energiyasini talab qilmaydi. passiv transportda molekulalar yuqori konsentratsiyadan …

4 / 20

lliongacha molekulani sekundiga membranalardan o'tkazishga yordam beradi. glyukoza tashuvchi oqsil (glut4) insulin ta'sirida hujayra membranasiga joylashadi, natijada glyukoza hujayra ichiga tezroq kiradi, bu 5-10 barobar oshishi mumkin. birlamchi faol transport: energiya to'g'ridan-to'g'ri sarflanadi atp gidrolizining bevosita qo'llanilishi gradientga qarshi ionlar (masalan, h+) konsentratsiyasini oshirishga imkon beradi. bu gradientlar boshqa transport jarayonlari uchun potentsial energiyani saqlaydi. birlamchi faol transportda energiya (masalan, atp gidrolizi) to'g'ridan-to'g'ri tashish oqsillariga bog'lanadi. natriy-kaliy nasosi 3 ta na+ ionini hujayradan tashqariga va 2 ta k+ ionini ichkariga o'tkazadi. hujayra membranasi: kirish oqsil kanallari va tashuvchilar kabi membrana oqsillari, ionlar (masalan, na+, k+) va katta qutbli molekulalar (masalan, glyukoza) kabi moddalarning osonlashtirilgan diffuziya yoki faol transport orqali kirishiga yordam beradi. hujayra membranasining fosfolipid ikki qatlami kichik, qutbsiz molekulalarning (masalan, o2 va co2) diffuziya orqali erkin kirishiga imkon beradi, chunki ular lipid yadrosida erishi mumkin. e'tiboringiz uchun rahmat @taqdimot_robot image3.jpg image4.jpg image5.jpg image6.jpg image7.jpg image8.jpg image9.jpg image10.jpg image11.jpg image12.jpg …

5 / 20

hujayra membranasi tuzilishi va moddalarning kirishi - Page 5

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "hujayra membranasi tuzilishi va moddalarning kirishi"

powerpoint presentation hujayra membranasi uning nozik tuzilishi va hujayraga moddalarning kirishi muhammadyusuf 1. membrana tuzilishining asosiy komponentlari va funktsiyalari 2. hujayraga moddalarning kirishi: mexanizmlar va transport 3. hujayra membranasi: nozik tuzilish reja: ikkilamchi faol transport: boshqa ion gradientidan energiya olish antiporterlar bir ionni hujayradan tashqariga chiqarib, boshqa ionni hujayra ichiga olib kiradi, masalan, na+/h+ almashinuvi, bu orqali ph 7.4 atrofida saqlanadi. ikkilamchi faol transportda bir ionning gradienti (masalan, na+ning yuqori konsentratsiyasi) boshqa moddaning transportini ta'minlaydi, bu passiv diffuziyadan farq qiladi. osmoz: suv harakati osmoz – bu yarim o'tkazgich membrana orqali suvning yuqori suv konsentratsiyasidan past suv konsen...

This file contains 20 pages in PPTX format (1.6 MB). To download "hujayra membranasi tuzilishi va moddalarning kirishi", click the Telegram button on the left.

Tags: hujayra membranasi tuzilishi va… PPTX 20 pages Free download Telegram