bixeviorizm

PPTX 16 стр. 1,0 МБ Бесплатная загрузка

16 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,0 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 16

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 16

mavzu: bixeviorizm mavzu: bixeviorizm tayyorladi: qabul qildi: 1. bixeviorizm tushunchasi 2. bixeviorizm tarixi 3. ta’lim jarayonida bexeviorizm 4. bixeviorizmning asosiy tamoyillari 5. xulosa reja: 1. bixeviorizm tushunchasi bixeviorizm (ing. behaviour xulq) — 19-asrning oxiri — 20-asrdagi amerika psixologiyasining yetakchi oqimlaridan biri. bixeviorizm taʼlimoti asosida odam va hayvon xulqida tashqi muhitdan boʻladigan taʼsir, qoʻzgʻatuvchi (stimul)ga javoban yuzaga keladigan xatti harakat va unga taalluqli nutqiy va hissiy javoblarning majmui yotadi. bixeviorizm introspektiv psixologiya inqirozi sharoitida va hayvonlar psixikasini eksperimental tadqiq qilish taʼsiri ostida yuzaga kelgan. chunki bunday tadqiqotlarda inson psixikasini oʻrganishda yetakchi boʻlgan oʻz-oʻzini kuzatish metodidan foydalanib boʻlmagan, shuning uchun hayvonlarga nazorat qilib turiladigan turkum taʼsirlar koʻrsatish va bu taʼsirlarga hayvonlar tomonidan beriladigan (berilayotgan) javob reaksiyalarini qayd etib borishga asoslangan tajriba metodikasi ishlab chiqilgan. soʻng bu metodika odam psixologiyasini ham oʻrganishga koʻchirilgan. pozitivizm falsafasi tamoyillari bixeviorizmning umummetodologik asosi boʻlib xizmat qilgan. bu tamoyilga koʻra, fan, bevosita kuzatib boʻlmaydigan ongni emas, balki faqat …

2 / 16

ulq jarayonlari qoʻshilib boradi. muvaffaqiyatli reaksiyalar mustahkamlanib boradi va keyinchalik ham "effekt qonuni"ning qayta tiklanishi anʼanasiga ega boʻladi. reaksiyalarning mustahkamlanib borishi "mashklar qonuniga" boʻysunadi, yaʼni bir xil stimullarga javoban bir xil reaksiyalarning qaytaqayta takrorlanaverishi natijasida bu reaksiyalar oʻz-oʻzidan yuzaga chiqaveradigan boʻlib qoladi. bixeviorizm 20-asrning 20- yillarida yuksak darajada rivojlandi. bixeviorizm atamasi va tadqiqot metodikalarining asosiy gʻoyalari antropologiya, sotsiologiya va ped.ga ham tatbiq etildi. xulqni oʻrganish borasida bir-biri bilan bogʻliq bu fanlar amerikada bixevioral fanlar deb ataladigan umumiy nom olgan. hozir koʻp hollarda bixeviorizm gʻoyalari saqlanib qolgan, ikkinchi jahon urushidan keyin bixeviorizm anʼanalari qator tadqiqotlar, shuningdek dasturli taʼlim (skinner) deb nomlangan amerika konsepsiyalarida davom ettirilgan. hozirgi zamon psixologiyasida bixeviorizm jiddiy tanqid ham qilinadi. buning sababi bixeviorizmda ong, tafakkur, iroda va shahri k. asosiy tushunchalar psixologiyadan chetlashtiriladi, psixikaning ijtimoiylik tabiati inkor qilinadi va shularning oqibatida inson xulqi soddalashtirilib yuboriladi. ko'pchilik "psixologiyaning otasi" deb hisoblagan vilgelm vundt (1832-1920), natijada bixeviorizmga olib keladigan narsalarning …

3 / 16

kanligini ta'kidladi psixologiya ochiq xatti-harakatlarga e'tibor qaratish kerak ob'ektiv tahlil qilib bo'lmaydigan "ong" yoki "aql" kabi ruhiy holatlarda va tushunchalarda emas. uotson, shuningdek, tanani va ongni (yoki qalbni) ajratib turuvchi dualistik tushunchani rad etdi va odamlar va hayvonlarning xatti-harakatlarini xuddi shu tarzda o'rganish kerakligini taklif qildi, chunki agar introspektiv usul chetga surilgan bo'lsa, u holda u erda bo'lmaydi ikkalasi o'rtasidagi haqiqiy farq edi. vatson va uning yordamchisi rozali rayner taniqli va bahsli tajribada chaqaloqqa kalamush fobiyasini qo'zg'atishga muvaffaq bo'ldi to'qqiz oy ("kichkina albert"). buning uchun ular kalamushning mavjudligini baland tovushlar bilan birlashtirdilar. kichkina albertning ishi shuni ko'rsatdiki, odamlarning xulq-atvori nafaqat taxmin qilinadigan, balki o'zgartirilishi ham mumkin. pavlov va torndikning hissasi bixeviorizm ko'pchilikka (hech bo'lmaganda maktabdan) ma'lum bo'lgan akademik ivan petrovich pavlovning ilmiy izlanishlariga asoslanadi. tadqiqotlari davomida u buni aniqladi shartli reflekslar ularning tegishliligini aniqlang reaktiv xatti-harakatlar hayvonlarda. ammo tashqi ta'sir orqali ularda shartli - orttirilgan reflekslarni rivojlantirish mumkin, ya'ni yangi …

4 / 16

viorizm g'oyalarini rivojlantirishga katta hissa qo'shgan juda ko'p odamlar paydo bo'ldi. eng biri taniqli vakillari- amerikalik psixolog va pedagog edvard torndik, sinov va xato asosida shakllangan psixologiyaga “operant xulq-atvor” atamasini kiritgan. aqlning tabiati assotsiativ reaktsiyalar ekanligini tomas xobbs e'lon qilgan. hayvonning atrof-muhit sharoitlariga moslashishi haqiqati aqliy rivojlanish, deb ta'kidladi boshqa faylasuf gerbert spenser. ammo faqat torndik aqlning mohiyatini ongga murojaat qilmasdan ochish mumkinligini aniqlay oldi. uotsondan farqli o'laroq, torndik boshlang'ich nuqta shaxsni harakatga keltiradigan tashqi impuls emas, balki tashqi muhit sharoitlariga moslashish va shunga mos ravishda xatti-harakatlarni shakllantirishni talab qiladigan muammoli vaziyat deb hisobladi. klassik bixeviorizm pedagogikada o‘z izdoshlarini topdi. uzoq vaqt maktab taʼlimi “ragʻbatlantirish” va “jazolash” tamoyillariga asoslangan edi. baholash usuli xulq-atvor yondashuviga misol bo'lib, uning maqsadi yuqori ball keyingi o'rganish istagini kuchaytirishi kerak, past baho esa "ta'na" yoki jazo sifatida xizmat qilishi kerak, buning natijasida duch kelganda. e'tiborsizlikning noxush oqibatlari bilan, talaba yaxshilanishni xohlashi kerak. xulq-atvor pedagogikasi gumanistlar …

5 / 16

tekshirilishi mumkin bo'lgan moddadir; mukofotlar va jazolar xatti-harakatni belgilaydi; xulq-atvor ob'ektiv va kuzatilishi mumkin, ong va iroda esa yo’q; shaxsiyat - xulq-atvor stimullari to'plami → reaktsiyalar; shaxsning javobi o'tgan tajribaga bog'liq; xulq-atvori tashqi muhit bilan belgilanadi. 4. bixeviorizmning asosiy tamoyillari tadqiqotlar jarayonida nazariya asoschilari ikkita usuldan - tirik mavjudotlarni laboratoriya va tabiiy sharoitlarda kuzatishdan foydalanganlar. ular ko'pgina tajribalarni hayvonlarda o'tkazdilar, keyin esa o'rnatilgan naqshlarni odamlarga o'tkazdilar. hayvonlar ustida o'tkazilgan tajribalar jonzotning tashqi muhit bilan bog'lanishini va bu bog'liqlikka bo'lgan xulq-atvor reaktsiyasini sinchkovlik bilan nazorat qilish imkonini berdi, ammo nazariyotchilar odamlarni sinab ko'rish jarayonida tajribaning tozaligini ta'minlay olmadilar. keyinchalik, tanqidchilar ushbu tadqiqot usuliga, xususan, axloqiy va gumanistik sabablarga ko'ra faol ravishda qarshi chiqdilar. inson juda murakkab va ko'p qirrali mavjudot bo'lib, uni va uning hayotini o'rganish uchun ko'proq kuch talab etiladi. bixeviorizm g'oyalari bularning barchasini tushuntirishga urinish edi, ammo bu qisman muvaffaqiyatli bo'ldi. bixevioristik tadqiqotlar natijasi odamning o'zining va boshqa birovning …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 16 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "bixeviorizm"

mavzu: bixeviorizm mavzu: bixeviorizm tayyorladi: qabul qildi: 1. bixeviorizm tushunchasi 2. bixeviorizm tarixi 3. ta’lim jarayonida bexeviorizm 4. bixeviorizmning asosiy tamoyillari 5. xulosa reja: 1. bixeviorizm tushunchasi bixeviorizm (ing. behaviour xulq) — 19-asrning oxiri — 20-asrdagi amerika psixologiyasining yetakchi oqimlaridan biri. bixeviorizm taʼlimoti asosida odam va hayvon xulqida tashqi muhitdan boʻladigan taʼsir, qoʻzgʻatuvchi (stimul)ga javoban yuzaga keladigan xatti harakat va unga taalluqli nutqiy va hissiy javoblarning majmui yotadi. bixeviorizm introspektiv psixologiya inqirozi sharoitida va hayvonlar psixikasini eksperimental tadqiq qilish taʼsiri ostida yuzaga kelgan. chunki bunday tadqiqotlarda inson psixikasini oʻrganishda yetakchi boʻlgan oʻz-oʻzini kuzatish metod...

Этот файл содержит 16 стр. в формате PPTX (1,0 МБ). Чтобы скачать "bixeviorizm", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: bixeviorizm PPTX 16 стр. Бесплатная загрузка Telegram