maydonlar nazariyasining elementlar

PPTX 15 стр. 330,2 КБ Бесплатная загрузка

15 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 330,2 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 15

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 15

slayd 1 image1.emf image2.emf image3.emf image4.emf image5.emf image6.emf image7.emf image8.emf image9.emf image10.emf image11.emf image12.emf image13.emf image14.emf image15.emf 2-ma’ruza. mavzu: maydonlar nazariyasining elementlari reja: 1. skalyar va vektor miqdorlar nazariyasidan ayrim ma’lumotlar. 2. skalyar maydon. 3. sath sirtlari va chiziqlari. 4. yo’nalish bo’yicha hosila. 5. skalyar maydon gradiyenti. 1. skalyar va vektor miqdorlar nazaryasidan ayrim ma’lumotlar miqdorlar o’z xususiyatiga ko’ra ikkiga skalyar va vektor miqdorlarga bo’linadi. o’zining son qiymati bilan to’la aniqlanadigan miqdorlar skalyar miqdorlar deyiladi (masalan, hajm, massa, zichlik, harorat, yuza, uzu nlik va hokazolar). son qiymatdan tashqari ma’lum yo’nalishga ega bo’lgan miqdorlar vektor miqdorlar deyiladi (masalan, tezlik, tezlanish, kuch va hokazolar). endi vektorlar nazaryasidan ba’zi -bir ma’lumotlarni keltiramiz. boshi va oxiri berilgan yo’nal tirilgan kesma vektor deb atalar edi. boshi bilan oxiri orasidagi masofa ya’ni kesmaning uzunligi vektorning uzunligi yoki moduli deb ataladi. kajaiaa zyx  vektorning uzunligi 222 zyx aaaa  kabi topiladi. bir to’g’ri chiziq yoki parallel …

2 / 15

a ular a a a a a a z y x   cos,cos,cos tengliklar yordamida topiladi. 1coscoscos 222   tenglik o’rinli. zyx zyx bbb aaa kji ba ikki vektorning vektor ko’paytmasini topish formulasi. zyx zyx zyx ccc bbb aaa cba )( uch vektorning aralash ko’paytmasini topish formulasi, bunda zyx ccc ,, lar c vektorning koordinatalari. 0)( cba vektorlarning komplanarlik sharti. skalyar maydon 1-ta’rif. agar fazodagi d sohaning har bir m nuqtasida qandaydir u skalyar miqdorning son qiymati aniqlangan bo’lsa, u holda d sohada shu miqdorning skalyar maydoni berilgan deb ataladi. d soha butun fazodan iborat bo’lishi ham mumkin. masalan, u biror nuqtadagi harorat bo’lsa, u holda haroratning skalyar maydoni berilgan deyiladi; agar d soha suyuqlik yoki gaz bilan to’ldirilgan bo’lib, u bosimni bildirsa, bu holda bosimning skalyar maydoni mavjud bo’ladi va hokazo. agar u t vaqtga bog’liq bo’lmasa, u statsionar (yoki barqaror) maydon deyiladi. u t vaqtga bog’liq …

3 / 15

lan ifodalangan bo’lsa, u holda c zyx  9416 222 , ya`ni markazi koordinatalar boshida, yarim o’qlari 4 c , 2 c , 3 c bo’lgan ellipsoid sath sirti vazifasini bajaradi. 3-ta’rif. yassi skalyar maydon funksiyasi ),(yxu o’zgarmas bo’lgan tekislikning nuqtalari to’plamiga shu maydonning sath chiziqlari deb ataladi. bu chiziqlar cyxu ),( tenglama bilan aniqlanadi, bumda c -o’zgarmas son. agar u ning qiymatlarini z0 o’q bo’ylab qo’yilsa u holda ),(yxuz sirt bilan cz tekislikning kesishganidan hosil bo’lgan chiziqlarning oxy tekisligidagi proeksiyalari- sath chiziqlari bo’ladi. sath chiziqlari bir-biriga qanchalik yaqin joylashgan bo’lsa, u shunchalik tez o’sadi. 1-misol. 22 4 yxz  skalyar maydon- ning sath chiziqlari aniqlansin. yechilishi. tenglamasi cyxz  22 4 yoki 222 )4(cyx  bo’lgan chiziqlar sath chiziqlari bo’ladi )4(c . bular markazi koordinatalar boshida bo’lib radiusi c4 ga teng aylanalardir (1-chizma). jumladan 0c bo’lganda 4 22 yx aylana hosil bo’ladi. 1-chizma. 4.yo’nalish bo’yicha hosila d sohada ),,(zyxuu …

4 / 15

z u y u x uu             ga teng, bunda  cos,cos,cos   vektorning yo’naltiruvchi kosinuslari. isboti. ),,(zyxm nuqtada differensiallanuvchi u funksiyaning shu nuqtadagi u orttirmasini           z z u y y u x x u u ( 1) ko’rinishda yozish mumkinligi bizga ma’lum, bunda ε 222 )()()( zyx  ga nisbatan yuqori tartibli cheksiz kichik miqdor, ya’ni 0lim 0      . 2-chizma. agar funksiya orttirmasi   vektor yo’nalishi bo’yicha qaralsa uu   , ρ=∆  , ∆ x =∆ cos , cosy , cosz bo’lishi ravshan. u holda ( 1) tenglik            coscoscos   z u y u x u u ko’rinishini oladi. bu tenglikning ikkala tomonini ∆  ga bo’lamiz …

5 / 15

m m z u y u x u xususiy hosilalarning va yo’naltiruvchi kosinuslarning topilgan qiymatlarini ( 2) formulaga qo’yib yo’nalish bo’yicha hosilani topamiz: .14 7 6 14 12 14 2 2 14 2 2 14 2 2     u 5.skalyar maydon gradiyenti skalyar maydonning differensiallanuvchi funksiyasi ),,(zyxuu aniqlangan d sohaning har bir nuqtasiga koordinata o’qlardagi proyeksiyalari z u y u x u       ,, xususiy hosilalarning tegishli nuqtadagi qiymatlariga teng bo’lgan k z u j y u i x u gradu          vektorni mos qo’yamiz. bu vektor skalyar maydonning qaralayotgan nuqtadagi gradienti deb ataladi. bu holda d sohada gradientlarning vektor maydoni aniqlangan deyiladi. agar kji  coscoscos 0    vektor   yo’nalishdagi birlik vektor bo’lsa, u holda gradientning ta’rifidan foydalanib   yo’nalish bo’yicha hosilani ifodalovchi ( 2) formulani 0  …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "maydonlar nazariyasining elementlar"

slayd 1 image1.emf image2.emf image3.emf image4.emf image5.emf image6.emf image7.emf image8.emf image9.emf image10.emf image11.emf image12.emf image13.emf image14.emf image15.emf 2-ma’ruza. mavzu: maydonlar nazariyasining elementlari reja: 1. skalyar va vektor miqdorlar nazariyasidan ayrim ma’lumotlar. 2. skalyar maydon. 3. sath sirtlari va chiziqlari. 4. yo’nalish bo’yicha hosila. 5. skalyar maydon gradiyenti. 1. skalyar va vektor miqdorlar nazaryasidan ayrim ma’lumotlar miqdorlar o’z xususiyatiga ko’ra ikkiga skalyar va vektor miqdorlarga bo’linadi. o’zining son qiymati bilan to’la aniqlanadigan miqdorlar skalyar miqdorlar deyiladi (masalan, hajm, massa, zichlik, harorat, yuza, uzu nlik va hokazolar). son qiymatdan tashqari ma’lum yo’nalishga ega bo’lgan miqdorlar vektor miqdorlar deyila...

Этот файл содержит 15 стр. в формате PPTX (330,2 КБ). Чтобы скачать "maydonlar nazariyasining elementlar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: maydonlar nazariyasining elemen… PPTX 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram