oʻzbekiston respublikasi bank tizimi va uning tarkibi

DOCX 12 стр. 35,4 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 12
mavzu: oʻzbekiston respublikasi bank tizimi va uning tarkibi reja: 10.1. bank tizimi va uning rivojlanish bosqichlari 10.2. oʻzbeksiton respublikasi bank tizimi pogʻonalari 10.3. oʻzbekiston respublikasi markaziy banki vazifalari va funksiyalari 10.4. tijorat banklari vazifasi va funksiyalari 10.1. bank tizimi va uning rivojlanish bosqichlari bank tizimi bozor iqtisodiyotining muhim va ajralmas qismi-dir. tovar pul munosabatlarining keng miqyosda rivojlanishi bank-lar oldida yangidan-yangi operatsiyalar bajarishga imkoniyatlar ochib beradi. shuning uchun ham, respublikamizda bozor iqtisodiyoti talablari-ga mos keluvchi zamonaviy bank tizimini yaratish zaruriyati tug‘ildi. o‘zbekiston respublikasi bank tizimining bosh maqsadi jahon tala-biga mos keluvchi, rivojlangan milliy kredit tizimiga ega bo‘lish, xo‘jaliklar va aholining bo‘sh turgan mablag‘larini jalb qilish va uni samarali taqsimlash asosida aholining talablarini qondirish uchun zamin yaratish va yashash sharoitini yaxshilashga erishishdan iborat. bu maqsadga erishishni taminlash uchun davlatimiz tomonidan mamlakatimiz bank sektorining rivojlanishini ta‘minlovchi zaru-riy makroiqtisodiy sharoitlarni hamda bank tizimi barqarorli-gini ta‘minlash, shuningdek, bank nazorati tizimini va banklar faoliyatini boshqarish usullarini …
2 / 12
bilan mos kelishi; –bank-moliya tizimini bosqichma-bosqich takomillashtirish yo‘li bilan jahon bank tizimiga yaqinlashtirish; · pul-kredit siyosatini olib borishda mamlakatning ichki ehtiyoj-lari va iqtisodiyotning xususiyatini hisobga olish; · banklar faoliyatida mijozlar manfaatini ustun qo‘yish va boshqalar. bizning zaminimizda mavjud bo‘lgan banklarning rivojlani-shini ikki yirik davrga bo‘lib qarash mumkin. birinchi davr bu –o‘z-bekiston mustaqillikka erishgungacha bo‘lgan davrdagi bank tizimi va ikkinchi davr o‘zbekiston mustaqillikka erishgandan keyingi davrdagi bank tizimi va uning rivojlanish bosqichlarini o‘z ichiga oladi. biz ta‘kidlaganimizdek, o‘zbekistonda bank tizimi ikki pog‘ona-li bo‘lib, banklar tizimining birinchi pog‘onasi – bu o‘zbekiston respublikasi markaziy banki, ikkinchi pog‘onasi – tijorat bank-lari, ularning sho‘‘balari, chet el banklari sho‘balari hisoblanadi. o‘zbekiston respublikasi banklar tizimini kengaytirgan holda quyidagicha chizmada keltirish mumkin. 1991 yilning 31 avgustida respublikamiz mustaqilligining e‘lon qilinishi tarixiy voqea bo‘ldi. mustaqillik bizga o‘z-o‘zi- mizni boshqarish, imkoniyatlarimizdan o‘zimiz foydalanish, shaxsiya-timizni qaytib olishimizga katta yo‘l ochib berdi. butun dunyo mamlakatlari tomonidan tan olingan bozor iqtiso-diyoti bizning respublikamizga …
3 / 12
nklar, davlat banklari kabi banklar faoliyat ko‘rsatgan; · ikkinchi bosqich 1932 yildan 1959 yillargacha bo‘lgan davrni o‘z ichiga oladi. bu davrda banklar faoliyatida o‘zgarishlar yuz berdi va banklar veksel orqali kreditlashdan (o‘sha davrlarda bu kreditlash amaliyotda «egri» kreditlash deb nom olgan) to‘g‘ridan-to‘g‘ri korxonalarni kreditlashga o‘tkazilgan. bu davrda xo‘jaliklar o‘rtasidagi vazifalar taqsimlangan va iqtisodiyot sohalari bo‘yicha banklar tashkil qilingan hamda bu banklar faqat shu sohalarni uzoq muddatli kreditlash va moliyalashtirish bilan shug‘ullangan. davlat banki esa asosan qisqa muddatli kreditlash jarayonlarini olib borgan; · uchinchi bosqich 1959 yildan 1988 yilgacha bo‘lgan davrni o‘z ichiga oladi. bu davrda mavjud tarmoq banklari qayta tashkil qili-nib, mamlakatdagi barcha kredit munosabatlarini olib borish maqsadida uchta bank tashkil qilindi. bular: davlat banki, qurilish banki, tashqi savdo banki bo‘lgan. davlat banki iqtisodiyotning barcha sohalariga faqat qishloq xo‘jaligining ba‘zi ehtiyojlari uchun uzoq muddatli kreditlar berilgan) qisqa muddatli kreditlar berish bilan shug‘ullangan. qurilish banki kapital qo‘yilmalar bilan bogg‘liq bo‘lgan xarajatlarni, …
4 / 12
uqiga ega edilar. shu davrdan boshlab davlat bankidan kreditlash funksiyasi olib tashlandi va u emission bank sifatida faoliyat ko‘rsatadigan bo‘ldi. 90-yillarda bank tizimini qayta tashkil qilishdan asosiy maqsad mamlakatda yuz berayotgan asosiy o‘zgarishlarni hisobga olgan holda banklar zimmasiga korxonalar va tashkilotlarga kompleks xizmat ko‘rsatishni ta‘minlash va korxonalar bilan banklar o‘rtasidagi munosabatlarni xo‘jalik hisobiga o‘tkazish, quyi bank muassasalari-ning huquq va majburiyatlarini oshirishdan iborat edi. mustaqillikka erishgunga qadar o‘zbekiston hududidagi bank muassasalari sssr bank tizimi tarkibiy qismiga kirar edi. shu bilan birga bu banklar sobiq «ittifoq» bank tizimi doirasidan tashqarida faoliyat ko‘rsata olmasdilar. sobiq sssr bank tizimida davlat banki monopol mavqega ega bo‘lib, u bir vaqtning o‘zida emis-siya instituti, qisqa muddatli kreditlashtirish va xo‘jaliklarga hisob- kitob operatsiyalari bo‘yicha xizmat ko‘rsatuvchi markaz hisob-lanardi. davlat bankining ham emissiya funksiyalarini ham hisob-kitoblar va 90-yillargacha kreditlar bo‘yicha mijozlarga xizmat ko‘rsatish funksiyalarini bajarishga mononollashuvi uni davlat boshqaruv va nazorat organiga aylangan edi. ma‘muriy buyruqbozlik davrida kredit munosabatlari …
5 / 12
va bozor iqtisodiyoti tomon dastlabki qadamlar qo‘yilishi bilanoq markazlashtirilgan bank tizimini qator kamchiliklari ro‘yobga chiqdi. bu esa bank tizimida tub o‘zgarishlarni amalga oshirishni talab etardi. albatta, bu bozor iqtisodiyotiga ilk qadamlar qayta qurish sharofati bilan bozorga xos ba‘zi bir belgilarni totalitar iqtisodiyotga tatbiq etilishi bilan tushuniladi. bu jarayonda bank tizimining tashkiliy strukturasini o‘zgartirish, banklarning rolini oshirish, iqtisodiy tizimni rivojlanishiga ularning ta‘sirini kuchaytirish, kreditni harakatdagi iqtisodiy dastakka aylantirish ko‘zda tutilgandi. bank tizimi rivojlanishining ikkinchi davri asosan o‘zbekiston mustaqillikka erishgandan keyingi davrni o‘z ichiga oladi. bu davrni quyidagi bosqichlarga bo‘lib tahlil qilish mumkin: · mustaqil o‘zbekiston bank tizimini tashkil qilishning birin-chi bosqichi. bu 1991-1994 yillarni o‘z ichiga oladi. bu davrda 1992 yilning sentyabrgacha o‘zbekiston davlat banki sobiq sssr davlat bankining respublika bo‘limi sifatida faoliyat ko‘rsatdi va u kredit resurslarni davlat korxonalari miqyosida taqsimlash, emission operatsiyalarni olib borish bilan shug‘ullandi. qolgan tarmoq bank-lar ham davlat mulkiga asoslangan edi. o‘zbekistonda ikki pog‘onali bank tizimini …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 12 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "oʻzbekiston respublikasi bank tizimi va uning tarkibi"

mavzu: oʻzbekiston respublikasi bank tizimi va uning tarkibi reja: 10.1. bank tizimi va uning rivojlanish bosqichlari 10.2. oʻzbeksiton respublikasi bank tizimi pogʻonalari 10.3. oʻzbekiston respublikasi markaziy banki vazifalari va funksiyalari 10.4. tijorat banklari vazifasi va funksiyalari 10.1. bank tizimi va uning rivojlanish bosqichlari bank tizimi bozor iqtisodiyotining muhim va ajralmas qismi-dir. tovar pul munosabatlarining keng miqyosda rivojlanishi bank-lar oldida yangidan-yangi operatsiyalar bajarishga imkoniyatlar ochib beradi. shuning uchun ham, respublikamizda bozor iqtisodiyoti talablari-ga mos keluvchi zamonaviy bank tizimini yaratish zaruriyati tug‘ildi. o‘zbekiston respublikasi bank tizimining bosh maqsadi jahon tala-biga mos keluvchi, rivojlangan milliy kredit tizimiga ...

Этот файл содержит 12 стр. в формате DOCX (35,4 КБ). Чтобы скачать "oʻzbekiston respublikasi bank tizimi va uning tarkibi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: oʻzbekiston respublikasi bank t… DOCX 12 стр. Бесплатная загрузка Telegram