epidemiologik tadqiqotlar va epidemiologiya

DOCX 11 pages 34.0 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 34.0 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

1- amaliy mashg’ulot. mavzu: ijtimoiy-gigiyenik ahamiyatga ega bo‘lgan kasalliklarni o‘rganish, ularni kamaytirish borasida oshning roli. epidemiologik tadqiqotlar turlari, bosqichlari. dalillarga asoslangan tibbiyot. mavzu matni. epidemik yuqumli va noepidemik kasalliklarni o'rganishda avvalambor salomatlik tushunchasini yaxshi bilib olish darkor. uz sog’lig’i haqida qayg’urish har bir shaxsning talabi va butunlay yosh o’tgan sari ortib boradi. jamoat salomatligi - bu bir umumiy aholini hamda uning ayrim guruhlari salomatligidir. aholi salomatligi haqida gapirar ekanmiz, salomatlik o’zi qanday tushuncha ekanini anglab olishimiz kerak. bsst (voz) ustavida yozilishicha, "salomatlik faqatgina kasallikni yo'qligi emas, balki jismoniy, ruhiy va ijtimoiy holatdir". aholi salomatligi darajalari shaxsiy salomatlik, guruhlar salomatligi va jamiyat salomatligi guruhlariga bo'linadi. shaxsiy salomatlik - bu har bir shaxs o’zini qanday his etishi, kasalligi bor yo'qligi, jismoniy rivojlanish holati, mehnat faoliyati, hayot quvonchlari va shu kabilarda baholanadi. buni asosan klinitsistlar o'rganadi. aholini salomatlik holatini bilish uchun kasallik tarqalishi, o'lim darajasi, umrning davomiyligi, aholining o’rtacha jismoniy rivojlanish darajasi o’rganiladi. …

2 / 11

biologik moddalar bilan ifloslanishi); - ijtimoiy-iqtisodiy, siyosiy omillar; - sog'liqni saqlash tizimi faoliyati, kadrlar bilan ta'minlanganlik, tibbiy ilm darajasi va boshqalar. jamiyatdagi fuqarolarning sog’lig’i xaqida g’amxo’rlik qilish, uni mustahkamlash va yaxshilash bo'yicha ijtimoiy siyosatni olib borish davlat oldidagi muhim vazifadir. inson salomatligini saqlash va mustahkamlash –birlamchi ahamiyat kasb etuvchi faoliyatdir. salomatlik ko'rsatkichlaridan biri - bu kasallanishdir (kasallik). salomatlik odatda kasallik orqali baholanadi (kasallikni yo'qligi). shuning uchun avval ayrim yo'nalishlarga ya'ni kasallik tushunchasi shakllanishiga e'tibor beramiz. "kasallik" - bu, eng ko’p qabul qilingan tushunchalardan biri, normal yashash faoliyatini buzilishi, jismoniy va ruhiy nuqsonlarning borligidir. ayrim xollarda kasallik deganda, organizmning tashqi muhit bilan bog’likligining buzilishi, yashash muhitiga moslashishning izidan chiqishi (dezadaptasiya) tushuniladi. kasallanish (kasallik) inson salomatligini harakterlovchi ko'rsatkichlardan biri. kasallanish deganda, aholi o'rtasida tarqalayotgan kasalliklarni tarkibi va dinamikada o'zgarishini ifodalovchi ko'rsatkich tushuniladi va u tibbiy muassasalar, sog'liqni saqlash tizimi xodimlari ishini baholovchi mezon bo'lib xizmat qiladi. nozologiya bo'yicha kasalliklarni aniqlash uchun bsst …

3 / 11

- endokrinologik kasalliklar, moddalar almashinuvi buzilishi kasalliklari 5 - ruhiy kasalliklar 6 - asab tizimi kasalliklari 7 – ko’z kasalliklari 8 - quloq kasalliklari 9 - qon aylanish tizimi kasalliklari 10 - nafas olish tizimi kasalliklari 11 - ovqat hazm qilish tizimi kasalliklari 12 - teri va teri osti kletchatkasi kasalliklari 13 - suyak - mushak tizimi kasalliklari. 14 - siydik va tanosil tizimi kasalliklari 15 - homiladorlik, tug’ruq va tug’ruqdan keyingi davrdagi 16 - perinatal davrda yuzaga keladigan kasalliklar 17 – tug’ma nuqsonlar va xromasom kasalliklar 18 - klinik va laborator tekshiruvlarida aniqlangan simptomlar, me'yordan og’ishi belgilari. 19 - shikastlanishlar, zaharlanishlar 20 - tashqi sabablar va o'lim 21 - aholi salomatligiga ta'sir etuvchi omillar mkb xususiyatlari: - sahifalar soni patologik holatlarning barcha majmuasini qamrab olgan, - sog'liqni saqlash tizimi uchun ahamiyatli va yuqori tarqalish darajasiga ega bo'lgan kasalliklar alohida sahifalarda ko'rsatilgan; - boshqa va aniqlanmagan holatlar uchun ham sahifalar …

4 / 11

azaldan ma'lum bo'lib kelgan. 20 asr boshlarida sil kasalligini "kambag’allik singlisi (sestroy bednosti)", "proletar kasaligi" deb atashgan. hozirgi kunda planeta aholisining 1/3 qismi sil tayoqchalari bilan zararlangan. 1995 yilda sil kasali bilan birinchi marta 9 mln. aholi kasallangan va ulardan 3 mln. vafot etgan. voz ma'lumotiga ko'ra kasallik ustidan nazorat o’rnatilmasa, 2020 yilga qadar 100000 aholi sil bilan zararlanishi mumkin ekan. o'zbekistonda sil kasalligi 1991 yildan boshlab o’sib kelmoqda. 2004 yilda kasallik 40% ga oshdi va ro’yxatga olinganlar soni 56182 taga yetdi. 2009 yil ma’lumotlariga ko’ra o’zbekistonda ail kasalligi 100000 aholiga nisbatan 63,7 ni tashkil etdi. ma'lumki, sil mikobakteriyalarining boshqa bakteriyalarga qaraganda o'limni keltirib chiqarish qobiliyati yuqori. kattalardan farqli ravishda bolalarda sil mikobakteriyalarga nisbatan immunitet yo'qligi sababli sil kasalligi bilan zararlanishi tez buladi. sil kasalligining rivojlanishida 3 ta murakkab epidemiologik zanjir yotadi: - kasallanish manbai - kasallikni yuqish yo'llari, - kasallikka sezgirlik kasallik manbai bo'lib inson yoki hayvonlar xizmat qiladi. …

5 / 11

, sil 2000 yilda bolalar o'rtasida toshkent shaxrida 100000 aholiga nisbatan 10,0 ni tashkil qilgan bo'lib, ularning ko’p qismi erkaklardan iborat edi va ular 1,8 martaga ortiq bo'lgan. birinchi marta ro’yxatga olinganlarning 1/3 qismini o’smirlar tashkil qilgan. x.rustamova natijasiga ko'ra 1991-2004 yillarda o'zbekistonda sil kasalligi 1,6 martaga, undan o'limlar 2 martaga ortib borishi kuzatilgan. sil kasalligini davolash maqsadida voz maxsus dots strategiyasini ishlab chiqdi. bu strategiyani 1995 yildan boshlab 80 dan ortiq mamlakatlar amaliyotga tadbiq etdi. o'zbekistonda esa 2000 yildan boshlab tadbiq etilib kelmoqda. bundan tashqari o'zbekistonda 2000 yilda sil kasaliga qarshi ko'rashish qonuni qabul qilingan bo'lib, bu asosida maxsus dastur tasdiqlangan. jinsiy aloqa orqali o’tadigan kasalliklar jinsiy aloqa orqali zararlanadigan kasalliklar juda ko’p bo'lib, ularning turi 27 tadan ko’pdir. bulardan ijtimoiy ahamiyatga ega bo'lgani hozirgi kunda zahm(sifilis)dir. o'zbekistonda 2005 yilda 100000 aholiga nisbatan zahm 15,7 va suzak 23,4ni, 2009 yilda zahm 9,8 va suzak 20,2 ni tashkil etadi, xozirda …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "epidemiologik tadqiqotlar va epidemiologiya"

1- amaliy mashg’ulot. mavzu: ijtimoiy-gigiyenik ahamiyatga ega bo‘lgan kasalliklarni o‘rganish, ularni kamaytirish borasida oshning roli. epidemiologik tadqiqotlar turlari, bosqichlari. dalillarga asoslangan tibbiyot. mavzu matni. epidemik yuqumli va noepidemik kasalliklarni o'rganishda avvalambor salomatlik tushunchasini yaxshi bilib olish darkor. uz sog’lig’i haqida qayg’urish har bir shaxsning talabi va butunlay yosh o’tgan sari ortib boradi. jamoat salomatligi - bu bir umumiy aholini hamda uning ayrim guruhlari salomatligidir. aholi salomatligi haqida gapirar ekanmiz, salomatlik o’zi qanday tushuncha ekanini anglab olishimiz kerak. bsst (voz) ustavida yozilishicha, "salomatlik faqatgina kasallikni yo'qligi emas, balki jismoniy, ruhiy va ijtimoiy holatdir". aholi salomatligi darajalari ...

This file contains 11 pages in DOCX format (34.0 KB). To download "epidemiologik tadqiqotlar va epidemiologiya", click the Telegram button on the left.

Tags: epidemiologik tadqiqotlar va ep… DOCX 11 pages Free download Telegram