yorug‘likning to‘lqin tabiati va uni fizikaviy tadqiqot usullaridagi ahamiyati

PPTX 24 стр. 1,4 МБ Бесплатная загрузка

24 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,4 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 24

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 24

yorug‘likning to‘lqin tabiati va uni fizikaviy tadqiqot usullaridagi ahamiyati yorug‘likning to‘lqin tabiati va uni fizikaviy tadqiqot usullaridagi ahamiyati reja 1.to‘lqin spektrlarining sohalari va ularning ahamiyati. 2.iq va ub nurlari. 3.spektrometrik qurilmalar yorug‘lik tabiati to‘g‘risidagi fan ikkita bir-biriga bog‘liq qonun orqali biri-birini to‘ldirib keladi. djeyms maksvell (1831-1879, shotlandiya) elektromagnit qonunini, albert eynshteyn (1879-1955, germaniya) kvant qonunlarini ixtiro qilishdi. elektromagnit qonun asosida shunday tasavvur yotadiki, tarqalayotgan yorug‘lik bu – elektromagnit to‘lqindir. inson ko‘zi yorug‘lik sifatida ko‘radigan, unchalik katta bo‘lmagan ko‘rish spektriga ega. ko‘rish spektrining ikki tarafida inson ko‘zi ko‘ra olmaydigan tele va radio to‘lqinlar, ultrato‘lqinlar, rentgen va xokazolar joylashadi. yorug‘lik energiyasi spektr bo‘yicha tarqalishi spektrofotometr o‘lchov asbobi yordamida o‘lchanadi. aslida, har xil uzunlikdagi to‘lqinlar xech qanday rangga ega emas, lekin ko‘z qobig‘i va miya retseptorlari har xil uzunlikdagi to‘lqinlarini rangli yorug‘lik sifatida qabul qiladi to‘lqinlar qanday chastota yoki uzunlikka ega bo‘lishidan qat’iy nazar prizma orqali o‘tganda turli ranglarda: qisqa to‘lqinlar spektrning havorang …

2 / 24

shda quyidagi turlarga bo‘linadi: yaqin ultrabinafsha nurlar (400–200nm to‘lqin uzunlikli), 1801- yilda nemis fizigi i.ritter va ingliz fizigi u.vollastonlar tomonidan kashf qilingan; uzoq va vakuumli ultrabinafsha nurlar (200–10 nm) nemis fizigi v.shuman va ingliz fizigi t.laymanlar tomonidan o‘rganilgan ultrabinafsha nurlar kuchli biologik ta’sirga ega. to‘lqin uzunligi 400–320 nm bo‘lgan ultrabinafsha nurlar chiniqtiruvchi, sog‘liqni mustahkamlovchi ta’sirga ega. inson organizmida d vitamin hosil bo‘lishiga yordam beradi. 320–280 nm li nurlar badanning qorayishiga olib kelsa, 280–250 nm li to‘lqinlar bakteriyalarni o‘ldiruvchi ta’sir ko‘rsatadi. bu nurlarning yuqori dozasi ko‘zning jarohatlanishi va terining kuyishiga olib keladi. infraqizil nurlat 1800- yilda ingliz olimi v.gershel tomonidan kashf qilingan bo‘lib, juda katta energiyaga ega. bu nurlar tushgan joyini juda qattiq qizdiradi va shu sababli unga issiq nur deb nom berilgan. volfram tolali cho‘g‘lanma va gaz to‘ldirilgan turli xil lampalar infraqizil nurlarning manbayi bo‘ladi. infraqizil nurning eng kuchli tabiiy manbayi – quyosh. quyosh nurlarining qariyb yarmi infraqizil nurlardan tashkil …

3 / 24

ptik spektrometr optik spektrometr yorug'likning xossalarini, odatda elektromagnit spektrdagi optik mintaqa yaqinida, ya'ni ultrabinafsha, ko'rinadigan va infraqizil nurlarni o'lchaydi. to'lqin uzunligi bilan yorug'lik intensivligining yutilishi va emissiyasining o'zgarishi materiallarni aniqlashga imkon beradi spektrometr uchta asosiy komponentdan iborat - kirish tirqishi, panjara va detektor. kirish tirqishi manbadan keladigan yorug'lik kirish tirqishiga kiradi va tirqishning o'lchami asbob bilan o'lchanadigan yorug'lik miqdorini aniqlaydi. yoriq o'lchami spektrometrning optik ruxsatiga ham ta'sir qiladi, bu yerda tirqish o'lchami qanchalik kichik bo'lsa, aniqlik shunchalik yaxshi bo'ladi. difraksion panjara monoxromator yorug'likning ma'lum bir to'lqin uzunligini tanlash uchun prizmadagi optik dispersiya yoki difraksion panjaralardan diffraktsiya hodisasidan foydalanadi. an'anaviy spektrometrlarda yorug'likni tarqatish uchun prizmalardan foydalanilgan. biroq, diffraktsiya panjarasining ixtiro qilinishi bilan u zamonaviy spektrometrlarda eng ko'p ishlatiladigan monoxromatorga aylandi, chunki u prizmaga nisbatan ko'proq afzalliklarga ega. detektor detektor yorug'lik spektrlarini ushlaydi va to'lqin uzunligi funktsiyasi sifatida yorug'lik intensivligini o'lchaydi. keyinchalik bu ma'lumotlar raqamlashtiriladi va grafik sifatida dasturiy ta'minotga joylashtiriladi. interfeys …

4 / 24

yorug‘likning to‘lqin tabiati va uni fizikaviy tadqiqot usullaridagi ahamiyati - Page 4

5 / 24

yorug‘likning to‘lqin tabiati va uni fizikaviy tadqiqot usullaridagi ahamiyati - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 24 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "yorug‘likning to‘lqin tabiati va uni fizikaviy tadqiqot usullaridagi ahamiyati"

yorug‘likning to‘lqin tabiati va uni fizikaviy tadqiqot usullaridagi ahamiyati yorug‘likning to‘lqin tabiati va uni fizikaviy tadqiqot usullaridagi ahamiyati reja 1.to‘lqin spektrlarining sohalari va ularning ahamiyati. 2.iq va ub nurlari. 3.spektrometrik qurilmalar yorug‘lik tabiati to‘g‘risidagi fan ikkita bir-biriga bog‘liq qonun orqali biri-birini to‘ldirib keladi. djeyms maksvell (1831-1879, shotlandiya) elektromagnit qonunini, albert eynshteyn (1879-1955, germaniya) kvant qonunlarini ixtiro qilishdi. elektromagnit qonun asosida shunday tasavvur yotadiki, tarqalayotgan yorug‘lik bu – elektromagnit to‘lqindir. inson ko‘zi yorug‘lik sifatida ko‘radigan, unchalik katta bo‘lmagan ko‘rish spektriga ega. ko‘rish spektrining ikki tarafida inson ko‘zi ko‘ra olmaydigan tele va radio to‘lqinlar...

Этот файл содержит 24 стр. в формате PPTX (1,4 МБ). Чтобы скачать "yorug‘likning to‘lqin tabiati va uni fizikaviy tadqiqot usullaridagi ahamiyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: yorug‘likning to‘lqin tabiati v… PPTX 24 стр. Бесплатная загрузка Telegram