o‘lat

PPT 49 pages 3.8 MB Free download

49 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.8 MB

File type PPT

Pages 49

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 49

powerpoint presentation toshkent tibbiyot akademiyasi yuqumli va bolalar yuqumli kasalliklari kafedrasi o'lat ma'ruzachilar: t.f.d., professor axmedova m.d. t.f.n., dotsent tashpulatova sh.a. ma'ruza rejasi: kirish – 5daqiqa etiologiyasi – 10daqiqa epidemiologiyasi –10daqiqa patogenez va pat.anatomiyasi – 20 daqiqa klinikasi – 20daqiqa asoratlari – 8daqiqa diagnostikasi – 7daqiqa davolash va profilaktikasi – 10daqiqa o'lat- isitma, kuchli intoksikatsiya, limfa bezlarining jaroxatlanishi, o'pka va boshqa a'zolarni zararlab, gemorragik septitsemik shaklda o'tadigan kasallikdir. o'lat epidemik, pandemik shakllarda tarqalib, ko'plab o'limga olib kelgani uchun uni daxshatli o'lat yoki qora o'lat deb ataganlar. o'lat epidemiologiyasi o'lat – tabiiy o'choqli transmissiv zoonoz kasallik. uni tabiiy, birlamchi (yovvoyi o'lat) va sinantrop, ikkilamchi antropurgik o'choqlari (shahar, port,…… ) farqlanadi. kasallik burgalar orqali yukadi. ularning 120 dan ortiq turi bor. kasallangan kemiruvchi qonini so'rgan burganing jig'ildonida o'lat mikrobi ko'payib (blok hosil qilib) tiqilib qolganidan so'ng u kasallikni boshqa hayvonlarga yuqtira oladi, shunda «kemiruvchi-burga-kemiruvchi» halqasi hosil bo'ladi. epidemiologiyasi o'latni odamlarga yuqishini bir …

2 / 49

raxtlik (shok) rivojlanadi. o'latda asab sistemasining jaroxatlanishi turli ko'rinishda namoyon bo'ladi. patogenezi, patanatomiyasi bemorlarda karaxtlik, tormozlanish holati, ba'zi bemorlarda esa ko'zg'alish, alaxlash, gallyutsinatsiya, kuzatiladi. og'ir kechishida – yuzi kepchigan, ko'kargan, qarashlari iztirobli, qo'rquvni izxor etuvchi bo'ladi. yurak-qon tomir sistemasining jaroxatlanishi alomatlari – yurak chegaralarining kengayganligi, tonlarining bo'g'iqligi, puls- aritmiya, taxikardiya (120-160 ta’), arterial bosimning ko'tarilishi va xansirash kuzatiladi. patogenezi, patanatomiyasi qorinda og'riq, taloq, ba'zan jigarning kattalashishi, qabziyat, ba'zan esa ich ketishi kuzatiladi. kasallikning og'ir kechishida qonli yoki kofe quyqasi ko'rinishida qusish, ich ketishi- suyuq, shilliq, qon aralash ketishi mumkin. qonda neytrofilli leykotsitoz, leykotsitar formula chapga siljigan. echt ortganligi kuzatiladi. o'lat bakteriyalari limfa oqimi bilan regionar limfatik tugunga tushib o'tkir gemorragik yallig'lanish jarayoni yuzaga keladi. iersiniyalarning ikkilamchi o'choqlarda ko'payishi o'latning septik shakli rivojlanishiga olib keladi. ichki a'zolarda septikometastatik o'choqlar paydo bo'lib infektsion-toksik shok rivojlanadi. bakteriyalar qon orqali o'pkaga tushganda ikkilamchi o'lat zotiljami yuzaga kelib, o'pkada seroz-gemorragik ekssudat to'planadi. o'latning ichak shaklida, …

3 / 49

va septik shakllarida bir necha soatgacha qisqaradi. emlanganlarda 10 – kungacha uzayishi mumkin o'lat o'tkir boshlanib t – 39-40°c gacha ko'tarilishi mumkin bemor qaltirab eti junjikadi mushaklarda og'riq xis etadi. boshi aylanadi qattiq og'riydi ko'ngil aynab qusadi. yuzi, ko'zi qizargan, lablari quruq, tili shishgan qalin oq karash bilan qoplangan. o'latning teri shakli: infektsiya tushgan joyda - dog' paydo bo'ladi - bo'rtma - pufakcha - pustula - nekrotik yara - furunkul keyinchalik karbunkulga aylanadi juda og'riqli, atrofi qizargan, infiltratsiyalangan yara tubida qora qoplama paydo bo'ladi. - terida ikkilamchi o'zgarishlar – gemorragik toshmalar, pufakchalar, pustulalar kuzatilishi mumkin. kuydirgining teri shakli o'latning teri shakli bubon shakli yashirin davri 2-3 kun ba'zan 4-5 kungacha infektsiya tushgan joyda limfa orqali regionar limfa tuguni zararlanib bubon hosil bo'ladi bubon og'riqli, qizargan terisi taranglashgan bo'ladi. bubon tuxum yoki olma o'lchamida kattalashadi. yuqori harorat berib organizmda kuchli intoksikatsiya kuzatiladi. bemor majburiy holatda yotadi. bubon so'rilishi, teshilishi, ba'zan ikkilamchi …

4 / 49

va ko'plab ikkilamchi o'choqlar «bubonlar» namoyon bo'ladi. kasallikning septik shakllarini bemorlarning hayotligida aniqlash juda qiyin. ikkilamchi septik shakli ikkilamchi o'pka shakli birlamchi affektdan keyin asorati bo'lib klinik belgilari xuddi birlamchi o'pka shakliga o'xshash bo'ladi. birlamchi o'pka shakli epidemiologik jixatdan eng xavfli, eng og'ir turidir. kasallik to'satdan boshlanadi, qayta-qayta eti qaqshab, tana harorati 39-40°s gacha ko'tariladi. qusadi, boshi va mushaklari qaqshab og'riydi, ko'zi va yuzi qizargan, kepchigan bo'ladi. ko'kragida qattiq sanchiqli og'riq paydo bo'lib, yo'taladi, yurak urishi va nafasi tezlashadi. yo'talganda oldin tiniq oynasimon ko'pikli shilimshiq, so'ng qon aralash, keyinchalik qonli balg'am tashlaydi. o'lat zotiljamida fizikal belgilar uncha ko'p bo'lmagan holda bemorning axvoli juda og'ir bo'ladi. kasallikning avj olgan davri bir necha soatdan 2-3 kungacha davom etadi. o'latning birlamchi o'pka shakli krupoz pnevmoniya kuydirgining o'pka shakli bemorning axvoli og'irlashish va terminal davri belgilari xarorati yuqori yuzi qizargan, ko'zlari qizil, «qon quyilgan» nafas juda tezlashgan (50-60 marta) qon aralash qusadi yurak tonlari …

5 / 49

emor yotgan xonadan havo, turli buyumlardan yuvindisi olinadi. undan tashqari, o'lgan odamlar, tuyalar va kemiruvchi xayvonlar murdalarini a'zolaridan kesmalar olib tekshiriladi. laborator diagnostikasi profilaktikasi o'latga gumon qilingan shaxslar darxol ajratilishi va kasalxonaga yotqizilishi kerak, o'choqda karantin joriy etiladi. ingfektsiya yuqishi xavfida bo'lgan shaxslar 6 kun davomida ajratilib, kuzatuv olib boriladi va shoshilinch profilaktika maqsadida antibiotiklar qilinadi (digidroeritromitsin 0.5 g.dan 2 maxal yoki tetratsiklin 0.5 g.dan 3 maxal) 6 kun beriladi. bu kurs tugagach 2 kundan keyin vaktsinatsiya yoki revaktsinatsiya o'tkaziladi. o'lat bemorlari bilan ishlovchi xodimlar maxsus himoyalovchi kostyumlardan foydalanishlari hamda uni kiyish va echish tartibiga qat'iy rioya qilishlari shart. endemik o'choqlarda ko'rsatmaga ko'ra profilaktik vaktsinatsiya (o'lat bakteriyasini ev shtammidan titrlangan tirik vaktsina) qilinadi, paydo bo'ladigan immunitet 6 oy saqlanadi. o'choqlarda sanitar-oqartuv ishlari olib boriladi. profilaktikasi o'lat bemorlari bilan ishlovchi xodimlar maxsus himoyalovchi kostyumlardan foydalanishlari hamda uni kiyish va echish tartibiga qat'iy rioya qilishlari shart. endemik o'choqlarda ko'rsatmaga ko'ra profilaktik vaktsinatsiya …

Want to read more?

Download all 49 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘lat"

powerpoint presentation toshkent tibbiyot akademiyasi yuqumli va bolalar yuqumli kasalliklari kafedrasi o'lat ma'ruzachilar: t.f.d., professor axmedova m.d. t.f.n., dotsent tashpulatova sh.a. ma'ruza rejasi: kirish – 5daqiqa etiologiyasi – 10daqiqa epidemiologiyasi –10daqiqa patogenez va pat.anatomiyasi – 20 daqiqa klinikasi – 20daqiqa asoratlari – 8daqiqa diagnostikasi – 7daqiqa davolash va profilaktikasi – 10daqiqa o'lat- isitma, kuchli intoksikatsiya, limfa bezlarining jaroxatlanishi, o'pka va boshqa a'zolarni zararlab, gemorragik septitsemik shaklda o'tadigan kasallikdir. o'lat epidemik, pandemik shakllarda tarqalib, ko'plab o'limga olib kelgani uchun uni daxshatli o'lat yoki qora o'lat deb ataganlar. o'lat epidemiologiyasi o'lat – tabiiy o'choqli transmissiv zoonoz kasallik. uni tabii...

This file contains 49 pages in PPT format (3.8 MB). To download "o‘lat", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘lat PPT 49 pages Free download Telegram