o‘rta asr o‘rta osiyo davlatlarida harbiy ishlar

PPTX 12 pages 267.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 12
o‘rta asr o‘rta osiyo davlatlarida harbiy ishlar o‘rta asr o‘rta osiyo davlatlarida harbiy ishlar turk hoqonligi vi asr o'rtalariga kelib, markaziy osiyoda ashina qabilasi hukmdori bumin yabg'uning ta'siri kuchayib, uzini «el-hoqon» deb e'lon kilish i bilan tashkil topgan yangi davlat turk xokonligi qisqa fursatda sharqda koreya bug'ozidan g'arbda to qora dengiz buylarigacha, shimolda ural tog'lari, enisey va baykalbuyidan janubga tomon aftoniston va shimoliy hindistongacha bulgan xududlarni egallashga muvaffak buladi. turk xokonligining tez fursatda dunyoning ulkan imperiyalaridan biriga aylanishida uning xdrbiy jixatdan boshka davlatlarga nisbatan ancha ilg'or bo'lganligi ham muhim omillardan biri bo'lgan. xx asr turkshunos olimi l.h. gumilev qayd etganidek, «turkutlar (kadimgi turklar)ning erishgan g'alabalari tufayli dunyoning yarmiga egalik kilishlari tasodif emas edi. ishonch bilan aytish mumkinki, ular umumko'chmanchilik darajasidan ancha yukori bulgan qo'shin va boshkaruv tizimini yaratdilar xamda shunga yarasha g'alabalarga sazovor bulishdi buning zaminida esa turk xokonligiga asos solgan ashina turklarining temir qazib olish mahoratiga ega ekanligi, temirdan …
2 / 12
qonlikda mavjud unvonlar tizimida xarbiy unvonlar ham uziga xos o'rin egallagan. jumladan, bitiktoshlarda suboshi, chabish, bingboshi, beshyuzboshi, yuzboshi, unboshi kabi unvonlar uchraydi. shuningdek, xitoy yilnomalarida hoqonlik amaldorlarining unvoni sifatida chabishi-tszyabi (chabish) bir necha bor qayd etiladi. suboshi lug'aviy jihatdan qadimgi turkcha su «qo'shin» va bashi «bosh, rahbar», ya'ni «qo'shin boshlig'i, lashkarboshi» ma'nosida edi. chabish (chovush) esa «qo'shinda vazifador shaxs, lashkar boshliqlaridan biri» sifatida bo'lib, maxmud koshg'ariy uni «jangda saflarni tuzatuvchi, dam olish vaqtida askarni zulm qilishdan saqlovchi odam» shaklida ta'riflaydi. hoqonlikda harbiy unvonlar sifatida bulgan bingboshi «mingboshi», besh yuzboshi, yuzboshi, unboshi va hokazolar ham asosan markaziy hokimiyat va qo'shin qanotlari boshqaruvida mavjud bo'lib, ularning bunday nomlanishi hoqonlikning mohiyatan" «unlik tizimi»ga ega harbiy imperiya bo'lganligi bilan izohlanadi. harbiy istehkom - qo'rg'onlar mintaqada harbiy mudofaa inshootlarini qurish an'anasi ko'p asrlik tarixga ega bo'lib, chegara chiziqlarida mustahkamlangan manzilgohlar va yashirinish uchun mo'ljallangan qal'alar, qasrlar va hukmdorlarning qarorgohlari barpo etilgani shundan dalolat beradi. chorvadorlar …
3 / 12
lar qatorida asir qilib olingan turkiy g'ulomlar ham bor edi. saroy gvardiyasida vusoqboshi (3 g'ulomga boshliq kichik komandir) xojib (gvardiyachi g'ulomlarning oliy mansabi) xaylboshi (xojibdan kuyi, vusoqboshidan yukori) mansablari mavjud edi. g'aznaviylar davlati. g'aznaviylar (962-1183) saltanatida hukmdorning eng yaqin yordamchisi va maslahatchisi bo'lmish vazir nafaqat ma'muriyat amaldorlari, balki harbiy kuchlarga ham javob bergan. sulton va markaziy hokimiyatning asosiy tayanchi bo'lgan doimiy qo'shin asosan otliq ko'shindan iborat bulsa-da, piyoda otryadlar, favqulodda holatlarda esa shahar va qishloq ahlidan to'planadigan ko'ngillilar va dehqonlar ham kirgan. g'aznaviylar qo'shinida mahalliy aholi vakillari qatorida seyistonliklar, xindlar, kurdlar, arablarni ham uchratish mumkin edi saljuqiylar davlati saljuqiylar davrida davlat boshqaruv tizimida ma'muriy va fukarolik muassasalari bilan bir qatorda, «devoni ariz al-j aysh » deb nomlangan harbiy idora ham mavjud bulgan. uni bajaruvchi bo'lmish ariz al-j aysh turli viloyatlarda o'z bo'linmalariga, o'z noibi (o'rinbosar yoki yordamchi) ga ega bulgan. ariz harbiy nozir vazifasini bajargan. u qo'shinga beriladigan ish haqi …
4 / 12
ri ariz tomonidan maxsus ruyxatlarga kiritilgan. image1.png image2.png image3.png /docprops/thumbnail.jpeg
5 / 12
o‘rta asr o‘rta osiyo davlatlarida harbiy ishlar - Page 5

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘rta asr o‘rta osiyo davlatlarida harbiy ishlar"

o‘rta asr o‘rta osiyo davlatlarida harbiy ishlar o‘rta asr o‘rta osiyo davlatlarida harbiy ishlar turk hoqonligi vi asr o'rtalariga kelib, markaziy osiyoda ashina qabilasi hukmdori bumin yabg'uning ta'siri kuchayib, uzini «el-hoqon» deb e'lon kilish i bilan tashkil topgan yangi davlat turk xokonligi qisqa fursatda sharqda koreya bug'ozidan g'arbda to qora dengiz buylarigacha, shimolda ural tog'lari, enisey va baykalbuyidan janubga tomon aftoniston va shimoliy hindistongacha bulgan xududlarni egallashga muvaffak buladi. turk xokonligining tez fursatda dunyoning ulkan imperiyalaridan biriga aylanishida uning xdrbiy jixatdan boshka davlatlarga nisbatan ancha ilg'or bo'lganligi ham muhim omillardan biri bo'lgan. xx asr turkshunos olimi l.h. gumilev qayd etganidek, «turkutlar (kadimgi turklar)n...

This file contains 12 pages in PPTX format (267.0 KB). To download "o‘rta asr o‘rta osiyo davlatlarida harbiy ishlar", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘rta asr o‘rta osiyo davlatlar… PPTX 12 pages Free download Telegram