asabtizimiyallig’lanish kasalliklari

PPTX 50 pages 1.8 MB Free download

50 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.8 MB

File type PPTX

Pages 50

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 50

mavzu: asab tizimi yallig’lanish kasalliklari.ensefalitlar,mielit,polimielit va surunkali serebral leptomeningitlar mavzu: asab tizimi yallig’lanish kasalliklari.ensefalitlar,mielit,polimielit va surunkali serebral leptomeningitlar davolash ii 504-c guruh talabasi vohidova nilufar dolzarbligi asab sistemasining yallig’lanish kasalliklari ko’p tarqalgan kasallik bo’lib,uchrashi bo’yicha bosh miya tomir kasalliklaridan keyin 2-p’rinda turadi. asab tizimining yallig’lanish sabablari bakteriya va viruslar jarohatlar infeksion-allergik toksik faktor qo’rg’oshin infeksiya asab tizimiga quyidagi yo’llar bilan bilan tarqaladi 1.gematogen-virusemiya,bakteremiya 2.perinevral yo’l-silindr o’qi orqali (poliomielit,quturish) 3.kontakt yo’li orqali-yiringli otit,gaymorit va boshq. ensefalitlar – miya moddasining yallig’lanishi etiologiyasi ensefalitni juda ko‘p neyrotrop viruslar va mikroorganizmlar chaqiradi. neyrotrop viruslar sababli rivojlanadigan ensefalitlar uchun yuqori darajada yuquvchanlik, mavsumiylik, tez tarqalish va ob-havo sharoitlariga qarab o‘zgaruvchanlik xos. ensefalit yosh bolalarda ko’p uchraydi. birlamchi ensefalit etiologiyasi  ko‘p mavsumli viruslar: gerpes, enteroviruslar (koksaki, echo), sitomegaloviruslar, quturish va b.q.  arboviruslar (transmissiv): kana, chivin (yapon), avstraliya virusi, amerikaning sent-luis virusi.  noma’lum tabiatga ega viruslar: ekonomo virusi va b.q.  mikroblar va rikketsiyalar: …

2 / 50

i, ya’ni bemorning tana harorati ko‘tariladi, boshi qattiq og‘riydi, ko‘ngli ayniydi va qusadi. ko‘ngil aynish va qusish ketma-ket ro‘y beradi.buni serebral qusish deb atashadi. bemorning tanasi qaqshab og‘riydi, bo‘yin sohasi, beli va oyoq-qollarida kuchli og‘riqlar paydo bo‘ladi va u holsiz bo‘lib qoladi. bu simptomlarning paydo bo‘lishi bevosita nerv tuzilmalarining zararlanishi bilan ham, umumiy intoksikatsiya bilan ham bog‘liq. klinikasi : meningeal simptomlar, kuchli psixomotor qo‘zg‘alishlar va deliriylar bilan namoyon bo‘ladi. bemorni boshqarib bo‘lmay qoladi, u oyoq-qo‘llarini har tomonga yozib baqiraveradi, o‘z yaqinlarini tanimay qoladi, alahsiraydi, savollarga tushunar-tushunmas javob qaytaradi. kasallikning dastlabki kunlari oyoq-qo‘llarda falajlik kuzatilmaydi. ammo bir hafta o‘tib-o‘tmay monoparez, gemiparez va tetraparezlar paydo bo‘lishi mumkin. bemor ko’rinishi kechishi. ensefalitlarning 5 xil kechishi farqlanadi: 1) yashin tezlikda; 2) o‘tkir; 3) nimo‘tkir; 4) surunkali; 5) qaytalanuvchi. ensefalitning qay darajada og‘ir kechishiga qarab 3 xil turi farqlanadi: 1) o‘rtacha; 2) og‘ir; 3) juda og‘ir. klinik simptomlar shakllanishiga qarab:1) umuminfeksion belgilar, ya’ni subklinik davr; …

3 / 50

tar yo‘l orqali o‘tish echkining xom sutini iste’mol qilganda ro‘y beradi. sigir organizmida kana ensefaliti virusi rivojlana olmaydi. it, qo‘y, cho‘chqa, ot, maymun va oq kalamushlar ushbu virusga sezgir bo‘lishadi. bu kasallik bemor kishidan sog‘lom kishiga yuqmaydi va kasallangan odamda kana ensefalitiga nisbatan turg‘un immunitet qoladi patogenezi. kana teriga chuqur yopishib oladi va odamning qonini so‘ra boshlaydi. virus teriga o‘tgan zahoti ko‘paya boshlaydi va mahalliy yallig‘lanish reaksiyasini yuzaga keltiradi. oradan 4–5 kun o‘tgach, kana teridan o‘zi tushib ketadi. ba’zida odam o‘z tanasida kanani ko‘rib, uni qo‘li bilan olib tashlaydi. virus qonga tushgach, virusemiya davri boshlanadi, ya’ni virus qon orqali barcha a’zo va to‘qimalarga tarqaladi. kasallikning yashirin davri 5–25 kunga, o‘rtacha 7–14 kunga teng. alimentar yo‘l orqali zararlanishda inkubatsiya davri juda qisqa bo‘lib, 2–3 kunni tashkil qiladi. klinika kasallik o‘tkir boshlanadi. tana harorati 39–41°c ga ko‘tariladi. bemor chidab bo‘lmas darajada kuchli bosh og‘riqdan shikoyat qiladi, ko‘ngli aynib, ketma-ket qusa boshlaydi. keyinchalik …

4 / 50

degeneratsiyasi bilan bog‘liq. bemor boshini qo‘li bilan iyagidan ushlab ko‘tarib yuradi. bulbar simptomlar, ya’ni disfagiya, disfoniya va dizartriya paydo bo‘ladi. ammo ular yaqqol ifodalangan bo‘lmaydi. klinika kasallik boshlanganidan 1 hafta o‘tgach, tana harorati pasaya boshlaydi. meningeal simptomlar orqaga chekinadi va og‘riqlar kamayadi. kasallik yengil kechgan hollarda periferik falajlik belgilari kamayib, harakat funksiyalari butunlay tiklanadi. kasallik og‘ir kechgan hollarda bo‘yin va yelka muskullarida umrbod atrofik falajliklar saqlanib qoladi. biroq harakat funksiyalarining faol tiklanish davri bir yilgacha davom etishini esda tutish lozim. tashxis epid anamnez-bemorning endemik o‘choqlarda bo‘lganligiga va xom sut iste’mol qilgan-qilmaganligiga e’tibor qaratiladi. shuningdek, kana ensefalitiga xos klinik simptomlarga e’tibor qilinadi. bemorning teri qoplamlari, ayniqsa, bo‘yin va qo‘ltiqosti sohalari tekshirib laborator tekshiruvlardan qon va likvor analizlari o‘tkaziladi. kasallikning o‘tkir davrida likvor bosimi ko‘tariladi, limfositar pleositoz paydo bo‘ladi va oqsil miqdori 1,0 g/l dan oshadi. qonda yallig‘lanish reaksiyalari aniqlanadi, ya’ni echt oshadi va leykositoz kuzatiladi. serologik tekshiruvlar kasallm ik etiologiyasini aniqlashga …

5 / 50

demiyasi 1915-yili varden qal’asini himoya qilayotgan fransuz askarlari orasida tarqalgan. jang maydonidagi askarlar xandaqlarda uxlab qolishavergan. etiologiyasi. kasallikni chaqiruvchi virus aniqlanmay qolgan. kasallanish, asosan, kech kuz va qish oylariga to‘g‘ri keladi. kasallik havo200 tomchi yo‘li orqali yuqadi. kasallikning yashirin davri 14 kungacha. klinika kasallik o‘tkir boshlanadi. tana harorati 39–40°c ga ko‘tariladi. yuqori nafas yo‘llarida o‘tkir respirator infeksiyaga xos simptomlar, ya’ni bosh og‘riq, holsizlik, uyquchanlik, ko‘ngil aynish va qusish paydo bo‘ladi. mushaklar tortishib, og‘riy boshlaydi. tana harorati 2 hafta mobaynida yuqori darajada saqlanib turadi kasallikning o‘tkir davri uchun xos bo‘lgan yana bir simptom – bu diplopiya. diplopiya ko‘zni harakatlantiruvchi nerv yadrolari zararlanishi natijasida paydo bo‘ladi. diplopiya bilan birgalikda, ikkala ko‘zda ham yarim ptoz holati, ko‘z harakatlarining chegaralanishi, konvergensiya va akkomadatsiyaning buzilishi kuzatiladi. qorachiqlarning akkomadatsiya va konvergensiya reaksiyasining yo‘qolib, yorug‘likka esa saqlanib qolishi epidemik ensefalit uchun juda xosdir. bu simptomlar majmuasi arjil-robertson teskari simptomi deb ataladi. ekonomo ensefaliti uchun letargiya naqadar xos …

Want to read more?

Download all 50 pages for free via Telegram.

Download full file

About "asabtizimiyallig’lanish kasalliklari"

mavzu: asab tizimi yallig’lanish kasalliklari.ensefalitlar,mielit,polimielit va surunkali serebral leptomeningitlar mavzu: asab tizimi yallig’lanish kasalliklari.ensefalitlar,mielit,polimielit va surunkali serebral leptomeningitlar davolash ii 504-c guruh talabasi vohidova nilufar dolzarbligi asab sistemasining yallig’lanish kasalliklari ko’p tarqalgan kasallik bo’lib,uchrashi bo’yicha bosh miya tomir kasalliklaridan keyin 2-p’rinda turadi. asab tizimining yallig’lanish sabablari bakteriya va viruslar jarohatlar infeksion-allergik toksik faktor qo’rg’oshin infeksiya asab tizimiga quyidagi yo’llar bilan bilan tarqaladi 1.gematogen-virusemiya,bakteremiya 2.perinevral yo’l-silindr o’qi orqali (poliomielit,quturish) 3.kontakt yo’li orqali-yiringli otit,gaymorit va boshq. ensefalitlar – miya mo...

This file contains 50 pages in PPTX format (1.8 MB). To download "asabtizimiyallig’lanish kasalliklari", click the Telegram button on the left.

Tags: asabtizimiyallig’lanish kasalli… PPTX 50 pages Free download Telegram