xalqaro savdo nazariyalari. tashqi savdo siyosati

PPTX 22 pages 163.4 KB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 163.4 KB

File type PPTX

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

prezentatsiya powerpoint 14-mavzu: xalqaro savdo nazariyalari. tashqi savdo siyosati jahon savdosi - tashqi iqtisodiy aloqalarning asosiy shakli. uning kengayishi va chuqurlashuvi natijasida kapitalni chetga chiqarish imkoniyatlari yuzaga keldi va unga bog'liq ravishda xalqaro moliya-valyuta, kredit munosabatlari rivojlandi. shu sababli ham xalqaro savdo rivojlanishining zarurligini belgilovchi omillar tabiiy va xom ashyo resurslarining mamlakatlar o'rtasida notekis taqsimlangan. eng katta hududga ega bo'lgan yoki rivojlangan davlatlar ham barcha resurslar bilan o'zini to'liq ta'minlay olmaydi hamma mamlakatlar ham barcha turdagi mahsulotni bir xil samaradorlik bilan ishlab chiqara olmaydi. bir tovar yaponiyada arzon ishlab chiqarilsa, ikkinchi tovar o'zbekistonda arzon ishlab chiqarilishi mumkin. resurslardan samarali foydalanish maqsadida mamlakatlar ixtisoslashadi-lar va o'zaro savdo-sotiqni yo'lga qo'yadilar. ular o'zlarida ortiqcha bo'lgan resurslarni eksport qilishga va mamlakatda taqchil bo'lgan resurslarni import qilishga majburlar mahsulotlarni ayirboshlash: yoqilg'i-xom ashyo mahsulotlari, qishloq xo'jaligi mahsulotlari, sanoat mahsulotlari; xizmatlarni ayirboshlash: muhandislik-maslahat xizmatlari, transport xizmatlari, sayyohlik va boshqa xizmatlari; xalqaro savdoning shakllari yangi ilmiy-texnik ma'lumotlarni ayirboshlash: …

2 / 22

? unga ko'ra: mamlakat mutlaq ustunlikka ega bo'lgan mahsulot ishlab chiqarishga ixtisoslashadi va uni eksport qiladi, mutlaq ustunlikka ega bo'lmagan mahsulotni esa import qiladi mamlakatlar ishlab chiqarish samaradorligini ta'minlashda yoki ko'proq ustunlikka ega bo'lgan yoxud kamroq zaiflikka ega bo'lgan mahsulot ishlab chiqarish va sotishga ixtisoslashsalar maqsadga muvofiq bo'ladi. bunday vaziyatlarda ikki mamlakat o'rtasidagi savdo ko'proq imkoniyatlar olib keladi. nisbiy ustunlik ustunlik nazariyasiga ko'ra: nisbiy ustunlik nazariyasining sharhi yuqoridagi misoldan ko'rinib turibdiki portugaliya barcha turdagi mahsulotlarni ishlab chiqarishda mutlaq ustunlikka ega. ya'ni bir dona movut ishlab chiqarish uchun 90 mehnat birligi, bir barrel vino ishlab chiqarish uchun esa 80 mehnat birligini sarflaydi. ammo, d. rikardo portugaliyada movut ishlab chiqarishga nisbatan vino ishlab chiqarish savdosini yo'lga qo'yish ko'proq foyda olib kelishini ta'kidlaydi. chunki, bir dona movutga nisbatan bir barrel vino ishlab chiqarish arzonga tushmoqda. bunda nisbiy ustunlikdagi farq har bir millat uchun xalqaro savdoda yutuqqa olib keladi. ya'ni, portugaliya bir barrel vinoni …

3 / 22

lishi mumkin. ushbu vaziyatda angliyaning yutug'i: 9 / 8 - 5 / 6 =7 / 24 = 0,29 barrel vino. bu misolda portugaliya uchun har bir barrel vinoga 9/8 dona movut sotib olgandagina xalqaro sovda foydali hisoblansa, angliya uchun esa har bir barrel vinoga 5/6 dona movut almashganda savdo foydali hisoblanadi. indeksning o'sishi (masalan, 100 dan 105 gacha) savdo sharoitlarining yaxshilanayotganligini ko'rsatadi. ya'ni, ushbu miqdordagi importga hisob-kitob qilish uchun undan kam miqdorda eksport talab etiladi. savdo sharoiti indeksi eksport narxlar indeksi savdo sharoiti = ---------------------------------------- 100 indeksi import narxlar indeksi savdo sharoiti, birinchidan, tovarlar bahosi o'zgarishi hisobiga, unga bo'lgan talabning oshishi yoki kamayishiga bog'liq. ayrim mahsulot ishlab chiqaruvchilar (masalan, neft va neft mahsulotlari ishlab chiqaruvchilar) narxlarda bo'layotgan o'zgarishlarga qaramay, katta yutuqlarga erishadilar. ikkinchidan, savdo sharoiti ishlab chiqaruvchilar yoki etkazib beruvchilarning bozorga moslashishiga (egiluvchanligiga) bog'liq bo'ladi. uchinchidan, savdo sharoiti ishlab chiqarish sharoitlari yoki mahsulotlar iste'molidagi o'zgarishlarga qarab o'zgaradi. xeksher – olinning …

4 / 22

at talabchan mahsulot eksport qilganligini ko'rsatib berdi. ya'ni xeksher-olin kontseptsiyasiga zid keladigan vaziyat yuzaga keldi. keyingi tadqiqotlar esa aqsh da kapitaldan ko'ra er va ilmiy texnik mutaxassislar nisbiy ortiqcha ekanligi tasdiqlandi. aqsh ishlab chiqarilishida aynan shu omillar ko'proq foydalaniladigan tovarlarning sof eksportyori bo'lib chiqdi. 1948 yil amerikalik iqtisodchilar p. samuelson va v.stolperlar xeksher-olin kontseptsiyasini takomillashtirishdi. ularning nazariyasi bo'yicha xalqaro savdo – ishlab chiqarish omillari bilan ta'minlanganlik darajasidan notekislik, texnologiyalarining bir-biriga mosligi, raqobatning rivojlanishi va mahsulotlarning harakatchanligi kabi sharoitlarda mamlakatlar o'rtasidagi ishlab chiqarish omillari narxlari tenglashadi. d. rikardo modelida ishlab chiqilgan va e. xeksher, b. olin, p.samuelson hamda v.stolperlar tomonidan to'ldirilgan savdo kontseptsiyasiga nafaqat mamlakatlar o'rtasidagi o'zaro foydali savdoni yo'lga qo'yish, balki mamlakatlar rivojlanishi o'rtasidagi farqlarni kamaytirish vositasi sifatida ham qaraladi. m. porterga ko'ra mamlakat tarmoqlari va firmalarining raqobat ustunligini belgilovchi omillar qo'shimcha omillar zarur sifatga ega va etarlicha miqdordagi ishlab chiqarish omillarinig mavjud bo'lishi mamlakat ichida mazkur tarmoq mahsulotiga bo'lgan …

5 / 22

lov balansini yaxshilash hamda valyuta kursini tartibga solish maqsadlarini ko'zda tutadi. davlat tomonidan amalga oshiriladigan bunday tadbirlar savdo siyosati deb yuritiladi. savdo siyosati – byudjet-soliq siyosatining tashqi savdo hajmlarini soliqlar, subsidiyalar, valyuta nazorati va import yoki eksportni to'g'ridan-to'g'ri cheklashlar orqali tartibga solishni o'z ichiga olgan nisbatan mustaqil yo'nalishidir. tashqi savdoni cheklash borasida olib borilayotgan har qanday chora-tadbirlar qisqa muddatli samara beradi. o'zoq davrda esa, faqat erkin savdogina iqtisodiy resurslarni samarali joylashtirish imkonini beradi. shuning uchun ham ko'pgina mutaxassis-iqtisodchilar mamlakat iqtisodiyoti va aholisi turmush darajani yaxshilash uchun erkin tashqi savdo siyosati foydaliroq, chunki, tashqi savdoni cheklashga nisbatan uni erkinlashtirish iqtisodiy resurslardan samarali foydalanishga ko'proq imkoniyat yaratadi, deb hisoblashadi. tashqi savdo siyosati tarif usuli notarif usuli import bojlari eksport bojlari eksporterlar va ishlab chiqaruvchilarga subsidiyalar berish kvotalash litsenziyalash tashqi savdoni tartibga solish usullari import bojlari davlat byudjetini to'ldirish maqsadida va ichki bozorlarga tushadigan chet el tovarlari oqimini tartibga solish uchun belgilanadi. eksport …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xalqaro savdo nazariyalari. tashqi savdo siyosati"

prezentatsiya powerpoint 14-mavzu: xalqaro savdo nazariyalari. tashqi savdo siyosati jahon savdosi - tashqi iqtisodiy aloqalarning asosiy shakli. uning kengayishi va chuqurlashuvi natijasida kapitalni chetga chiqarish imkoniyatlari yuzaga keldi va unga bog'liq ravishda xalqaro moliya-valyuta, kredit munosabatlari rivojlandi. shu sababli ham xalqaro savdo rivojlanishining zarurligini belgilovchi omillar tabiiy va xom ashyo resurslarining mamlakatlar o'rtasida notekis taqsimlangan. eng katta hududga ega bo'lgan yoki rivojlangan davlatlar ham barcha resurslar bilan o'zini to'liq ta'minlay olmaydi hamma mamlakatlar ham barcha turdagi mahsulotni bir xil samaradorlik bilan ishlab chiqara olmaydi. bir tovar yaponiyada arzon ishlab chiqarilsa, ikkinchi tovar o'zbekistonda arzon ishlab chiqarilishi...

This file contains 22 pages in PPTX format (163.4 KB). To download "xalqaro savdo nazariyalari. tashqi savdo siyosati", click the Telegram button on the left.

Tags: xalqaro savdo nazariyalari. tas… PPTX 22 pages Free download Telegram