elektrmaydonkuchlanganliganligi va vektorining oqimi

PPTX 20 стр. 1,8 МБ Бесплатная загрузка

20 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,8 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 20

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 20

mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti p.q.habibullayev nomidagi fizika fakulteti mavzu: elektr maydon kuchlanganligi vektorining oqimi. maydon potensiali. elektr maydon kuchlanganligi va potensial orasidagi bog’lanish . ekvipotensial sirtlar elektr va magnetizm 12-ma’ruza mavzu rejasi: elektrostatik maydonda nuqtaviy zaryadning ko'chirishda bajarilgan ish. elektr maydonni energetik harakteristikasi. potentsial. potentsiallar farqi. potentsial gradenti. ekvipotetsial sirtlar xususiyati. eng sodda elektr maydon potentsiallarini hisoblash. elektrostatik maydonda bajarilgan ish avval zaryadning elektr maydonda ko'chish ishini hisoblab, so'ng uning potentsiali bilan tanishamiz. biror zaryad atrofida r uzoqlikda bo'lgan elektr maydondagi q zaryadga burchak ostida tasir etuvchi kuch uni dl masofaga ko'chirib, ishni bajaradi, bunda ekanligini hisobga olinsa, bu erda ga teng. zaryadni zaryad hosil qilgan maydonda 1 nuqtadan 2 nuqtagacha ma'lum traektoriya bo'yicha harakatga keltirli. bunda bajarilgan ish = bu erda r1 va r2 rasmdagi 1 va 2 nuqtalarning koordinatalari (2) dan ko'rinadiki zaryadni dl ko'chirishda bajarilgan ish bilan aniqlanadi. bunday ifodadan ko'rinadiki xususiyatga ega bo'lgan maydonni …

2 / 20

i. agar nuqtalardan birini, masalan ni r2 cheksizlikda deb olsak (r2=) (4) ifodadan w=0 (5) ekanligi va ixtiyoriy doimiy s xam nolga tengligi kelib chiqadi. bundan ko'rinadiki potentsial hisoblashni cheksizlikdan boshlasak s=o bo'lar ekan. (4) va (5) ifodalardan ekanligini ko'rish mumkin. (2), (3) va (4)lardan ko'rinadiki bajarilgan ish va potentsial energiyalar sinov zaryadi qo ni miqdoriga bog'liq ekan. ayirmasi ayirmasiga teng chunki s additiv doimiylar kiskarib ketadi. (6) tenglik bilan ifodalanuvchi funktsiya q nuktaviy zaryad potentsiali deyiladi. (6) formulaga potentsialning kiymatini kiritib: (7) tenglikni xosil kilamiz bunda va lar funktsiyaning 1 va 2 nuktalardagi kiymatlari potentsialning fizik ma'nosi ustida xam tuxtalib utamiz. (7) formuladan elektrostatik maydonning ikki nuktasidagi potentsiallar ayirmasi son jixatdan zaryadni bir nuktadan ikkinchi nuktaga kuchirishda maydon kuchlari bajargan ishning kuchirilayotgan zaryad kattaligiga nisbatiga tengdir: agar q0=+1 deb olsak, u xolda ikki nuktadagi potentsiallar ayirmasi maydon kuchlarining musbat birlik zaryadni birinchi nuktadan ikkinchi nuktaga kuchirishda bajargan ishi bilan …

3 / 20

ko'chirishda elektr kuch chiziqlari bo'ylab harakat qiladi. demak, shu nuqtadan ekvipotentsial sirtga tik ravishda yo'l o'tadi, bajarilgan elementar ish esa potentsial kamayishi ga teng bo'ladi: edl = -d demak, demak, kuchlanganlik ekvipotentsial sirtga tik olingan uzunlik birligiga to'g'ri keluvchi potentsial tushishga barobar. bir jinsli elektr maydoning oralig'i d bo'lgan ikki nuqtadagi potentsiallar va bo'lsa bo'ladi. umuman, har qanday skalyar kattalik kamayib ketayotgan tomoniga qaratilgan vektor shu skalyar kattalikning gradienti deb yuritiladi. shunday qilib, elektr maydon kuchlanganligi vektori elektr maydon potentsiali ning gradienti bo'lib, =-grad shaklida yoziladi. bu tenglamadan ko'rinadiki, elektr maydon kuchlanganligi maydon potensiali kamayib boruvchi tomonga yo'nalgan ekan. eng sodda elektr maydon potentsiallarini hisoblash kattaligi bo'lgan bitta nuqtaviy zaryad hosil qilayotgan elektr maydondagi potentsialni hisoblaymiz. bu maydonda earyaddan biror masofada turgan nuqtani qarab chiqamiz va cheksizlikka nisbatan shu nuqtadagi potentsialni topamiz. potentsiallar farqi yo'lning shakliga bog'liq bo'lmagani tufayli biz +1 zaryad nuqtadan cheksizlikka radius bo'yicha ya'ni kuch chizig'i bo'yicha …

4 / 20

in. tsilindrik kondensator uchun koaksial tsilindirlar orasida potentsiallarning taqsimlanishi bu maydoning kuchlanganligi formula bilan ifodalanadi. shuning uchun ichki tsilindr va elektrodlar orasida joylashgan ixtiyoriy nuqta orasidagi potentsiallar farqi quydagiga teng: bu erda – qaralayotgan nuqtadan tsilindrlar o'qigacha masofa, a-ichki tsilindirning radiusi, - ichki tsilindirning uzunlik birligidagi zaryad. tsilindirlar orasidagi to'la kuchlanish quydagiga teng: bunda -tashqi tsilindirning radiusi. bundan tsilindrik kondensatorda potentsial logorifmik qonun bo'yicha o'zgaradi. nazorat savollari: 1. nima sababdan elektrostatik maydonda bajarilgan ish traektoriya shakliga bog'liq bo'lmaydi? 2. elektr maydon potentsialiga tarif bering. 3. potentsiallar farqining fizik manosini tushintiring. 4. potentsial gradienti nima? 5. potentsial o'lchov birligini tariflang. 6. ekvipotentsial sirtlar nima? ekvipotentsial sirtlarni o'rganishning ahamiyati nimada? 7. tsilindrik kondensator qoplamalari orasidagi potentsiallar farqini hisoblash formulasini keltirib chiqaring. foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati: s.g. kalashnikov. elektr. o'quv qo'llanma. toshkent. 1979, 1-bob i.e. irodov. osnovnie zakoni elektromagnetizma. m. 1983, glava 1 d.v. sivuxin. obshiy kurs fiziki t-3, 2004, glava 3 g.a. zisman, …

5 / 20

elektrmaydonkuchlanganliganligi va vektorining oqimi - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 20 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "elektrmaydonkuchlanganliganligi va vektorining oqimi"

mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti p.q.habibullayev nomidagi fizika fakulteti mavzu: elektr maydon kuchlanganligi vektorining oqimi. maydon potensiali. elektr maydon kuchlanganligi va potensial orasidagi bog’lanish . ekvipotensial sirtlar elektr va magnetizm 12-ma’ruza mavzu rejasi: elektrostatik maydonda nuqtaviy zaryadning ko'chirishda bajarilgan ish. elektr maydonni energetik harakteristikasi. potentsial. potentsiallar farqi. potentsial gradenti. ekvipotetsial sirtlar xususiyati. eng sodda elektr maydon potentsiallarini hisoblash. elektrostatik maydonda bajarilgan ish avval zaryadning elektr maydonda ko'chish ishini hisoblab, so'ng uning potentsiali bilan tanishamiz. biror zaryad atrofida r uzoqlikda bo'lgan elektr maydondagi q zaryadga burchak ostida tasir etuvchi ...

Этот файл содержит 20 стр. в формате PPTX (1,8 МБ). Чтобы скачать "elektrmaydonkuchlanganliganligi va vektorining oqimi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: elektrmaydonkuchlanganliganligi… PPTX 20 стр. Бесплатная загрузка Telegram