demografik holatning mamlakat iqtisodiy rivojlanishiga ta’siri

DOC 53.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1710595358.doc demografik holatning mamlakat iqtisodiy rivojlanishiga ta’siri reja: 1. aholi o‘sishi va iqtisodiy taqqiyot o‘rtasidagi bog‘liqlik to‘g‘risidagi turli xil nazariyalar. 2. aholi o‘sishining ijtimoiy-iqtisodiy oqibatlari. 3. aholi migratsiyasi va uning asosiy turlari. asosiy tayanch tushunchalar: demografiya, aholi, migratsiya. immigaratsiya, emmigratsiya, aholining tabiiy o‘sishi. aholi o‘sishi va iqtisodiy taqqiyot o‘rtasidagi bog‘liqlik to‘g‘risidagi turli xil nazariyalar demografik omilning o‘zgarib borishi global muammo bo‘lib, u ko‘p jihatdan jamiyatning holati va rivojlanishini belgilaydi. jamiyatda amalga oshirilayotgan har qanday ishlab chiqarish jarayoni ijtimoiy ishlab chiqarish hisoblanadi. chunki, unda ishtirok etayotgan barcha ishlab chiqarish omillari - mehnat predmetlari, mehnat qurollari, ishchi kuchi hamda ishlab chiqarishning boshqa sharoitlari o‘z tavsifiga ko‘ra ijtimoiy ahamiyat kasb etadi. masalan, bir tomondan, ishlab chiqarish jarayonida qo‘llanilayotgan stanok - bu o‘tgan davrlar davomida yig‘ilib kelayotgan ko‘plab insonlar buyumlashgan mehnati hamda uni yaratishda bevosita ishtirok etgan ko‘plab kishilar jonli mehnatining natijasidir. boshqa tomondan esa, ushbu stanok vositasida yaratilayotgan mahsulot ham aniq bir kishining …

llardan hisoblanadi. yalpi ishchi kuchi - bu jamiyat yoki alohida olingan mamlakat miqyosida qiymat va iste’mol qiymatlarini yaratishda ishtirok etuvchi bir-biri bilan chambarchas bog‘liq holda faoliyat qiluvchi ishchi kuchlarining umumlashtirilgan majmui. yalpi ishchi kuchining takror hosil qilinishi jarayonlarini o‘rganish muhim bo‘lib, bunda eng avvalo ishchi kuchining o‘ziga to‘xtalish maqsadga muvofiqdir. ishchi kuchi- bu insonning mehnatga bo‘lgan aqliy va jismoniy qobiliyatlarining yig‘indisi bo‘lib, jamiyatning asosiy ishlab chiqaruvchi kuchi hisoblanadi. takror ishlab chiqarish jarayonida faqatgina ishlab chiqarishning moddiy-ashyoviy omillarigina emas, balki shaxsiy omili, ya’ni ishchi kuchi ham takror ishlab chiqariladi. ishchi kuchini takror hosil qilish yoki uni takror ishlab chiqarish deganda eng avvalo ishchining mehnat qobiliyatini qayta tiklashi, ya’ni uning ovqatlanishi, kiyinishi, dam olishi va madaniy hordiq chiqarishi tushuniladi. bu esa ishchi uchun oila, uy-joy va boshqa shart-sharoitlar yaratilishi bilan bog‘liqdir. bundan tashqari ishchi va xizmatchilarning hozirgi avlodi ma’lum vaqt o‘tishi bilan qariydi. ularning o‘rinlarini bosadigan o‘rinbosarlar ham tayyorlanishi lozim bo‘ladi. buning …

a cohalarda band bo‘lgan pensionerlar ham ishlashi mumkin. ishchi kuchining sifati uning tarkibining zamon talablari jihatidan ijtimoiy ishlab chiqarish ehtiyojlariga muvofiqligi darajasini namoyon etadi. ishchi kuchining sifati uning ma’lumot, kasbiy tayyorgarlik, malaka, ish tajribasi darajalari kabi ko‘rsatkichlar orqali ifodalanadi. fan-texnika taraqqiyotining jadallashib borishi bilan ishchi kuchining sifatiga bo‘lgan talab ham ortib boradi. hozirgi davrda ishchi kuchi resurslarining faol va potensial qismi farqlanadi. ijtimoiy ishlab chiqarishda band bo‘lgan va ishlashga tayyor bo‘lib, ish izlab turgan shaxslar ishchi kuchi resurslarining faol qismi hisoblansa, ishlab chiqarishdan ajralgan holda o‘qiyotganlar va vaqtinchalik uy xo‘jaligida, boshqa har xil ishlarda band bo‘lganlar potensial qismi hisoblanadi. ishchi kuchini takror hosil qilish insonning jismoniy kuchlari va aqliy qobiliyatlarini uzluksiz qayta tiklab va ta’minlab turish, ularning mehnat malakasini muttasil yangilab va oshirib borish, umumiy bilim va kasbiy darajasi o‘sishini ta’minlash demakdir. ishchi kuchini takror yaratish xodimlarni ishlab chiqarishga jalb etishni, tarmoqlar, korxonalar, mintaqalar o‘rtasida ishchi kuchi resurslarini taqsimlash va …

bo‘ladi. shu sababli ishchi kuchini takror hosil qilishning asosi aholining tabiiy o‘sishi yoki harakati hisoblanadi. aholining tabiiy o‘sishi - bu aholining emigratsiya (fuqarolarning o‘z mamlakatlaridan boshqa mamlakatlarga ko‘chib o‘tishi) va immigratsiya (xorijiy fuqarolarning doimiy yashash uchun mamlakatga ko‘chib kelishi)dan tashqari harakatini ifodalaydi. u quyidagi umumiy koeffitsiyentlar orqali aniqlanadi: · tug‘ilish koeffitsiyenti (yil davomida tirik tug‘ilgan chaqaloqlarning mavjud aholi o‘rtacha yillik soniga nisbati); · o‘lish koeffitsiyenti (yil davomida o‘lganlarning mavjud aholi o‘rtacha yillik soniga nisbati); - tabiiy o‘sish koeffitsiyenti (tug‘ilish va o‘lish umumiy koeffitsiyentlari o‘rtasidagi farq). odatda bu koeffitsiyentlar mamlakatdagi o‘rtacha har 1000 ta aholi soniga to‘g‘ri keluvchi miqdor sifatida baholanadi. aholi migratsiyasi va uning asosiy turlari mamlakatdagi yoki ayrim hududlardagi ishchi kuchi resurslari miqdoriga aholining tabiiy o‘sishidan tashqari ishchi kuchi migratsiyasi ham ta’sir qiladi. ishchi kuchi migratsiyasi murakkab jarayon bo‘lib, turli omillar ta’siri ostida (masalan, ish haqi darajasidagi o‘zgarishlar, ishsizlik va h.k.) ishchi kuchining bir hududdan boshqa bir hududga ko‘chib …

ki ro‘y bermay, uning negizida ma’lum ijtimoiy-iqtisodiy sabablar yotadi. ishchi kuchi migratsiyasining iqtisodiy vazifasi sifatida mamlakat bo‘ylab mehnat resurslari samarali taqsimlanishini ta’minlash, ishchi kuchiga bo‘lgan talab va taklif nisbatini muvofiqlashtirish hisoblanadi. bu vazifaning amalga oshishi natijasida ishchi kuchidan foydalanish samaradorligi oshadi. ishchi kuchi migratsiyasining ijtimoiy vazifasi aholi turmush darajasini oshirish, inson omilining ijtimoiy hayotdagi roli va mavqeini yanada yuksaltirishdan iborat ishchi kuchini takror hosil qilish uning to‘la va samarali ish bilan band bo‘lish muammosini ham o‘z ichiga oladi. ish bilan to‘la band bo‘lishni mutlaq ma’noda tushunmaslik kerak. birinchidan, ishsizlikning ma’lum darajasi iqtisodiyot uchun me’yordagi hol hisoblanadi. ikkinchidan, ish bilan to‘la band bo‘lish mehnatga layoqatli barcha kishilar albatta umumlashgan (davlat va jamoa korxonalarida) ishlab chiqarishga jalb etilishi zarurligini anglatmaydi. ularning bir qismi o‘zini oilada xizmat ko‘rsatishga, bolalar tarbiyasiga, shuningdek, xususiy korxonalar va shaxsiy yordamchi xo‘jalikda mehnat qilishga, yakka tartibdagi mehnat faoliyati bilan shug‘ullanishga bag‘ishlashi mumkin. uchinchidan, ish bilan to‘la band bo‘lish …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "demografik holatning mamlakat iqtisodiy rivojlanishiga ta’siri"

1710595358.doc demografik holatning mamlakat iqtisodiy rivojlanishiga ta’siri reja: 1. aholi o‘sishi va iqtisodiy taqqiyot o‘rtasidagi bog‘liqlik to‘g‘risidagi turli xil nazariyalar. 2. aholi o‘sishining ijtimoiy-iqtisodiy oqibatlari. 3. aholi migratsiyasi va uning asosiy turlari. asosiy tayanch tushunchalar: demografiya, aholi, migratsiya. immigaratsiya, emmigratsiya, aholining tabiiy o‘sishi. aholi o‘sishi va iqtisodiy taqqiyot o‘rtasidagi bog‘liqlik to‘g‘risidagi turli xil nazariyalar demografik omilning o‘zgarib borishi global muammo bo‘lib, u ko‘p jihatdan jamiyatning holati va rivojlanishini belgilaydi. jamiyatda amalga oshirilayotgan har qanday ishlab chiqarish jarayoni ijtimoiy ishlab chiqarish hisoblanadi. chunki, unda ishtirok etayotgan barcha ishlab chiqarish omillari - mehnat p...

DOC format, 53.5 KB. To download "demografik holatning mamlakat iqtisodiy rivojlanishiga ta’siri", click the Telegram button on the left.

Tags: demografik holatning mamlakat i… DOC Free download Telegram