iqtisodiy rivojlanishga erishishning xorij tajribalari

DOC 64.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1710595484.doc iqtisodiy rivojlanishga erishishning xorij tajribalari reja: 1. jahon mamlakatlarining iqtisodiy taraqqiyot darajasiga ko‘ra turkumlanishi. 2. aqsh, yaponiya, germaniya, shved, xitoy modellari va ularning o‘ziga xos xususiyatlari. 3. rivojlangan mamlakatlarning iqtisodiy siyosatida ijtimoiy masalalarning o‘rni va ahamiyati 4. rivojlangan mamlakatlarda ishchi kuchi resurslaridan samarali foydalanish asoslari va xususiyatlari. asosiy tayanch tushunchalar: “asosiy extiyojlar” konsepsiyasi, «maqbul yoki tegishli texnologiya» konsepsiyasi, «o‘z kuchiga jamoa bo‘lib tayanish» konsepsiyasi, «yangi xalqaro iqtisodiy tartib» konsepsiyasi, iqtisodiyotni erkinlashtirish, «yangi industrial mamlakatlari», aqsh, yaponiya, germaniya, shved, xitoy modellari jahon mamlakatlarining iqtisodiy taraqqiyot darajasiga ko‘ra turkumlanishi mamlakatlarni guruhlarga ajratishda turli mezonlardan foydalaniladi. birinchi mezon sifatida hududiy yondoshuvga murojaat qilish mumkin. masalan, mamlakatlarni qit’alar bo‘yicha guruhlash, o‘z navbatida, bu qit’alarni madaniy-tarixiy hududlarga bo‘lish mumkin. misol uchun yevropani g‘arbiy, markaziy va sharqiy yevropaga ajratish maqsadga muvofiqdir. aholi jon boshiga to‘g‘ri keladigan yaim hajmiga ko‘ra mamlakatlarni eng kam rivojlangan, rivojlanayotgan va rivojlangan mamlakatlarga guruhlanadi. bmt iqtisodiy tahlil maqsadlarida mamlakatlarni quyidagilarga ajratadi: …

mlakatlarni hududiy, iqtisodiyotining rivojlanishi, tashqi qarzining miqdori darajasi jihatidan ham guruhlarga ajratishimiz mumkin. masalan, sof kreditor, sof qarzdor mamlakatlar yoki energiya resurslarini eksport qiluvchi yoki bu resurslarni import qiluvchi mamlakatlar va hokazo. yuqorida aytilganlarni umumlashtirgan holda mamlakatlarning quyidagi elementar tipologiyasini keltirishimiz mumkin. 1. katta yettilik davlatlari. 2. boshqa rivojlangan mamlakatlar. 3. yangi industrial mamlakatlar. 4. markaziy va sharqiy yevropa mamlakatlari. 5. sobiq sssr respublikalari. 6. xitoy. 7. hindiston va pokiston. 8. nisbatan tezroq rivojlanayotgan mamlakatlar. 9. klassik rivojlanayotgan mamlakatlar. 10. eng kam rivojlangan mamlakatlar. daromad darajasiga ko‘ra mamlakatlarni kam daromadli (60 ta), o‘rtadan past daromadli (59 ta), o‘rtadan yuqori daromadli (37 ta) va yuqori daromadli (53 ta) mamlakatlarga ajratish mumkin. rivojlangan mamlakatlarning iqtisodiy siyosatida ijtimoiy masalalarning o‘rni va ahamiyati jahon iqtisodiyotida aqsh, germaniya, yaponiya kabi bir qator sanoati rivojlangan mamlakatlar xuddi mana shu yo‘llar orqali taraqqiy etgan edi. aqsh o‘z iqtisodiy faoliyatini dastlabki yillarida asosan xom-ashyo, mevalar, paxta, asal, ko‘mir …

ko‘ra, “yangi industrial mamlakatlar” ning ba’zi birlari sanoati rivojlangan mamlakatning muhim siyosiy va iqtisodiy manfaatlari ta’sir doirasiga tushib qolganligini ko‘rishimiz mumkin. aqshning siyosiy manfaatlari asosan sharqiy osiyo mamlakatlarining “kommunistik ta’siriga” qarshi turuvchi tayvan va janubiy koreyaning siyosiy manfaatlarini qo‘llab-quvvatlashga qaratilgan edi. shuning uchun ham ushbu mamlakatlarga cheksiz iqtisodiy yordam uyushtirilib harbiy jihatdan ko‘llab-quvatlandi. yaponiya investitsiyalari, “yaim” ning industriallashuviga va ularning eksport tavarlarning raqobatbardoshligini oshirishga imkoniyat yaratib, “yaim”lar sanoatida qayta ishlanadigan mahsulotlarning yirik eksportyorlaridan biriga aylanishida muhim rol o‘ynamoqda. yaponiya investitsiyalarini kirib kelishi birgina 1982-1985 yillarning o‘zida tayvanda 2,1 martaga, gonkongda esa 61%ga o‘sgan edi. jahon iqtisodiyotida osiyoning “yaim”lari uchun shu narsa xarakterli bo‘ldiki, ulardagi tadbirkorlik sarmoyalari, birinchi galda qayta ishlash sanoati va xom ashyo tarmoqlarini rivojlantirishga yo‘naltirildi. o‘z navbatida, lotin amerikasining “yaim” laridagi ishbilarmonlik sarmoyalari esa, ko‘proq savdo, xizmat ko‘rsatish soxalari va qayta ishlash sanoat tarmoqlariga jalb etilgan edi. xullas, jahon iqtisodiyotida xorijiy sarmoyalarning keng mikyosda tarkalishi shu narsaga olib …

a’minlash darajasi ham o‘sib bormoqda. lotin amerikasining yirik “yaim”laridan biri braziliyada olib borilayotgan siyosat -bu ochiq iqtisodiyotni yaratishga qaratilganligidir. buning uchun mamlakatning ichki bozorida raqobat kurashuvi uchun muhit yaratilayotgan bo‘lib, unga bog‘lik xolda import tariflari pasaytirildi. 1995 yilda merkosur mamlakatlari (braziliya, argentina, paragvay va urugvay) urtasida bojxona tusiqlari tulik olib tashlandi. osiyodagi “yangi industrial mamlakatlar” o‘z iqtisodiyotining eksportga mo‘ljallangan ancha samarali va tez moslashuvchan modelini joriy etdi. bu model, ma’lum davr mobaynida bir vaqtning o‘zida import o‘rnini egallash siyosatini ham o‘z ichiga olgan edi. eksport siyosati o‘rnini egallashga mo‘ljallangan industriallashuvning tugallangan davrini qayta sodir etishni talab etmaydi. ma’lumki, jahon iqtisodiyotida import o‘rnini egallash va eksportga mo‘ljallangan iqtisodiy siyosat bir-biri bilan tengma - teng xolda xarakat kilib, ba’zi davrlarda esa ular bir -biridan ustunlikka ham ega bo‘lishi mumkin. eksportni kengaytirish davriga yoppasiga o‘tish oldidan, import o‘rnini egallash uchun jahon mamlakatlari ishlab chiqarishining zamonaviy tizimlarini vujudga keltirish, xalk xo‘jaligini an’anaviy sektorini qayta …

ar ishlab chiqaruvchi tarmoqlarning asta -sekinlik bilan import o‘rnini egallashiga sabab bo‘lgan edi. aqsh, yaponiya, germaniya, shvetsiya, xitoy modellari va ularning o‘ziga xos xususiyatlari jamiyatni taraqqiy ettirish va iqtisodiyotni isloh qilish yo‘llarining xilma-xilligi bir qancha omillarga bog‘liq. avvalambor, bunga ularning aniq maqsadni ko‘zlab yo‘naltirilishi va iqtisodiyotning amal qilish prinsiplari sabab bo‘ladi. rivojlanayotgan yosh mamlakatlar o‘z oldilariga erishish osonroq bo‘lgan maqsadlarni qo‘yib, «muqobil rivojlanish» nazariyasining turli konsepsiyalariga tayanib, o‘z yo‘llarini mana shu konsepsiyalar doirasida izlashga majbur edilar. bu konsepsiyalarning asosiylari quyidagilar: - «asosiy ehtiyojlar» konsepsiyasi. aholining eng kam tirikchilik ehtiyojini kafolatli tarzda ta’minlash va ish bilan band qilish muammolarini hal etish ushbu konsepsiyaning asosiy maqsadidir; «maqbul yoki tegishli texnologiya» konsepsiyasi. bu konsepsiya aholi bandligini ta’minlaydigan va mahalliy xomashyoni, avvalo qishloq xo‘jalik xomashyosini qayta ishlashga qaratilgan sermehnat texnologiyani rivojlantirish zarurligiga asoslanadi; «o‘z kuchiga jamoa bo‘lib tayanish» konsepsiyasi. bu konsepsiya mavjud zaxiralardan to‘liqroq foydalanishga va rivojlanayotgan mamlakatlarning taraqqiy etgan mamlakatlarga qaramligini kamaytirish maqsadida …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "iqtisodiy rivojlanishga erishishning xorij tajribalari"

1710595484.doc iqtisodiy rivojlanishga erishishning xorij tajribalari reja: 1. jahon mamlakatlarining iqtisodiy taraqqiyot darajasiga ko‘ra turkumlanishi. 2. aqsh, yaponiya, germaniya, shved, xitoy modellari va ularning o‘ziga xos xususiyatlari. 3. rivojlangan mamlakatlarning iqtisodiy siyosatida ijtimoiy masalalarning o‘rni va ahamiyati 4. rivojlangan mamlakatlarda ishchi kuchi resurslaridan samarali foydalanish asoslari va xususiyatlari. asosiy tayanch tushunchalar: “asosiy extiyojlar” konsepsiyasi, «maqbul yoki tegishli texnologiya» konsepsiyasi, «o‘z kuchiga jamoa bo‘lib tayanish» konsepsiyasi, «yangi xalqaro iqtisodiy tartib» konsepsiyasi, iqtisodiyotni erkinlashtirish, «yangi industrial mamlakatlari», aqsh, yaponiya, germaniya, shved, xitoy modellari jahon mamlakatlarining iqtisodiy ...

DOC format, 64.5 KB. To download "iqtisodiy rivojlanishga erishishning xorij tajribalari", click the Telegram button on the left.

Tags: iqtisodiy rivojlanishga erishis… DOC Free download Telegram