xvi-xx asrlarda shimoliy yevropa mamlakatlari

DOC 15 стр. 93,0 КБ Бесплатная загрузка

15 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 93,0 КБ

Тип файла DOC

Страницы 15

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 15

xvi-xx asrlarda shimoliy yevropa mamlakatlari reja: 1. o‘rta asr g‘arbiy yevropa davlatchiligiga umumiy tavsif 2. franklar davlatida huquqning asosiy belgilari. 3. tabaqa-vakillik monarxiyasi 4. o‘rta asrlarda yevropa davlatlari huquqiy tizimining xususiyatlari 5. germaniyada huquqning asosiy belgilari. o‘rta asr g‘arbiy yevropa davlatchiligiga umumiy tavsif yevropa davlatchiligining shakllanishini yerga egalik bilan bog‘liq holda o‘rganish maqsadga muvofiqdir. g‘arb mamlakatlarida yerning oliy egasi monarx (qirol, knaz, imperator) hisoblanib, boshqa feodallar undan xizmat evaziga yoki boshqa shartlar bilan yer olganlar. ular esa bu yerni uchinchi bir shaxsga ma’lum shartlar evaziga berganlar. yer bergan feodal «syuzeren», olgani esa «vassal» deb yuritilgan. feodal ishlab chiqarish munosabatlarining taraqqiy etishi bilan davlatchilik ham rivojlangan. yevropada bu jarayon quyidagi to‘rt bosqichda amalga oshgan: · ilk feodal monarxiyasi; · sen’orlik monarxiyasi (feodal tarqoqlik); · tabaqa vakillik monarxiyasi; · mutlaq monarxiya bosqichlari. yevropa davlatlari bu bosqichlarni turlicha boshidan kechirdilar. feodal jamiyati va uning siyosiy tashkilotlari tizimida mafkurani belgilovchi cherkov katta rol o‘ynagan. …

2 / 15

zaiflashuvi davriga kelib, yer tanqisligi sababli imperiyaning ittifoqchisi bo‘lgan varvarlar, ya’ni german jamiyatini tashkil etuvchi tobora o‘sib borayotgan ko‘p sonli german qabilalari uning hududiga ko‘chib o‘tadi. bu ko‘chish iv asr oxiri va v asrlarni o‘z ichiga olib, «xalqlarning buyuk ko‘chishi» davri deb ataladi. umuman olganda, bu davrda oldinroq quyi, o‘rta va yuqori reyn, yutlandiya yarim oroli, elba bo‘ylari, dunay va qora dengiz bo‘yi hududlarida yashovchi katta-katta varvar qabilalaridan ingliz-sakslar, franklar, allemanlar, langobardlar, vandallar, burgundlar, vestgotlar va ostgotlar ittifoqlarga birlasha boshlagan. bundan ham ilgariroq gotlar ittifoqlarining har biri dunay va qora dengiz bo‘yi hududida ko‘p qabilalik davlat tashkil qilgan edi. ko‘chib kelgan german qabilalari v asr oxiriga kelib rim imperiyasi hududiga, ya’ni vandallar shimoliy afrika, vestgotlar (g‘arbiy gotlar) ispaniyaga, ostgotlar (sharqiy gotlar) italiyaga, franklar galliyaga, inglizlar bilan sakslar britaniyaga joylashdilar. ular shu joylarda o‘z davlatlarini tuzdilar. rim imperiyasi hududida tuzilgan varvar qirolliklari orasida eng kattasi va kuchlisi franklar qirolligi edi. sali …

3 / 15

nisbatan aytilgan va barcha qaram davlatlar saroyida joriy qilingan. bu davrga kelib davlat boshqaruvida mayordamlar – saroy boshqaruvchilari hal qiluvchi rol o‘ynaydi. avstraziya mayordamlari – pipinidlar (karl martell, 715–741-y.) mamlakatni inqirozdan olib chiqish, siyosiy jihatdan birlashtirishda, qirol hokimiyatini mustahkamlash kabi islohotlarni amalga oshiradi. karl martellning taxt vorisi pipin iii pakana (741–768-y.) hokimiyatdan mahrum bo‘lgan merovinglar sulolasini taxtdan tushiradi. bu o‘zgarish rim papasining yordami bilan amalga oshiriladi. 751-yilda suasson shahrida frank zodagonlari yig‘ilishida pipin frank qiroli deb e’lon qilinadi. shu vaqtdan boshlab karolinglar sulolasiga asos solinadi. uning o‘g‘li buyuk karl (768–814-y.) davrida franklar davlati imperiyaga aylanib, 800-yilda u imperator unvonini oladi. sulala nomi aynan uning nomidan olinadi. uning vafotidan so‘ng imperiya uzoq yashamaydi. iqtisodiy asosning yo‘qligi va omillar sababli imperiya parchalanib ketadi. 843-yilgi verden (saroy) shartnomasiga ko‘ra franklar davlati bo‘linib ketadi. galliya (fransiya), bovariya va boshqa yerlar imperiyadan ajralib chiqdi. oqibatda bu yerlar germaniya va nihoyat italiya davlatlari tarkibiga kirdi. ushbu …

4 / 15

bo‘lib ajralib chiqadi. shu tariqa franklar davlati o‘z umrini o‘tab bo‘ladi. mazkur taqsimot yevropada keyinchalik vujudga kelgan uchta katta davlat – fransiya, germaniya va italiyaning tashkil topishini umumiy bir tarzda belgilab berdi. franklar davlati boshqarish shakli bo‘yicha ilk feodal monarxiyasi edi. ibtidoiy jamoa tuzumidan feodal jamiyatga o‘tish yo‘li bilan vujudga kelgan. unda eski jamoa tashkilotlarining muhim qoldiqlari, qabilaviy demokratiya muassasalari saqlanib qolgan edi. merovinglardan so‘ng karolinglar sulolasi davriga to‘g‘ri keluvchi ikkinchi bosqichda frank jamiyatining ijtimoiy, iqtisodiy va siyosiy jihatdan tiklanishi yuz beradi. buning natijasida asta-sekin sen’orlik monarxiyasi shaklidagi feodal davlat shakllandi. bu davrda feodal yer egaligi, feodallar va qaram dehqonlar sinfining tashkil topishi tugallanadi. franklar davlatida boshqaruv asosan saroy mansabdorlari va kengashi orqali amalga oshirilgan. franklar davlatida huquqning asosiy belgilari. g‘arbiy yevropa mamlakatlari davlatlarining rivojlanishi bilan birga ularning huquqiy tizimlari ham rivojlanib bordi. feodal tarqoqlik davrida huquq «partikulyarizmi», ya’ni butun mamlakat uchun yagona huquqning yo‘qligi bartaraf etilishi, ayniqsa tabaqa-vakillik monarxiyasi …

5 / 15

iritish lozim. shuningdek, qirolning immunitet yorliqlari, qoida yorliqlari, odat huquqi va cherkov huquqini ham kiritish maqsadga muvofiqdir. huquq manbalari u yoki bu masalani tartibga solish bo‘yicha ajratilmagan bo‘lib, unda ko‘pgina masalalarga oid qoidalar o‘z aksini topgan. chunonchi, franklar qirolliklarida huquqiy tartibga solish o‘zaro farq qiladi. huquqiy tartibga solishda mulkiy munosabatlar, majburiyatlar, nikoh va oila, meros hamda jinoyat va jazo sohalariga alohida yondashish uchraydi. jinoyat va jazo masalalarida jinoyatchi va jabrlanuvchining ijtimoiy ahvoli inobatga olingan. og‘irlashtiruvchi va yengillashtiruvchi holatlar mavjud bo‘lib, ordaliya instituti amal qilgan. jarima jazo ham qo‘llanilgan. fransiya davlati (ix asrning o‘rtasi – xviii asr oxiri). verden shartnomasi asosida tashkil topgan davlatlar ichida eng yaxliti «g‘arbiy franklar» davlati bo‘lib, u keyinchalik tashkil topgan fransiyaning asosi bo‘ldi. g‘arbiy franklar davlati aholisining asosiy ommasi endi tashkil topayotgan fransuz xalqidan iborat bo‘lib, alohida shimoliy roman tilida ilk fransuz tilida gaplashgan. poytaxti parij shahri bo‘lib, x–xi asrlarda davlat fransiya deb atala boshlangan. o‘rta …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "xvi-xx asrlarda shimoliy yevropa mamlakatlari"

xvi-xx asrlarda shimoliy yevropa mamlakatlari reja: 1. o‘rta asr g‘arbiy yevropa davlatchiligiga umumiy tavsif 2. franklar davlatida huquqning asosiy belgilari. 3. tabaqa-vakillik monarxiyasi 4. o‘rta asrlarda yevropa davlatlari huquqiy tizimining xususiyatlari 5. germaniyada huquqning asosiy belgilari. o‘rta asr g‘arbiy yevropa davlatchiligiga umumiy tavsif yevropa davlatchiligining shakllanishini yerga egalik bilan bog‘liq holda o‘rganish maqsadga muvofiqdir. g‘arb mamlakatlarida yerning oliy egasi monarx (qirol, knaz, imperator) hisoblanib, boshqa feodallar undan xizmat evaziga yoki boshqa shartlar bilan yer olganlar. ular esa bu yerni uchinchi bir shaxsga ma’lum shartlar evaziga berganlar. yer bergan feodal «syuzeren», olgani esa «vassal» deb yuritilgan. feodal ishlab chiqarish munosab...

Этот файл содержит 15 стр. в формате DOC (93,0 КБ). Чтобы скачать "xvi-xx asrlarda shimoliy yevropa mamlakatlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: xvi-xx asrlarda shimoliy yevro… DOC 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram