falsafa fanidan pptx

PPTX 14 pages 4.7 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 14
ijtimoiy fanlar va bioetika kursi kafedrasi. mavzu:falsafaning baxs mavzulari, ularning xilma-xil talqinlari. ijtimoiy fanlar va bioetika kursi kafedrasi. mavzu:falsafaning baxs mavzulari, ularning xilma-xil talqinlari. bajardi:axmadov shaxriyor va nuraddinov egamberdi 105-b stom-fak falsafa (yunoncha φιλοσοφία — „donishlikni sevish“, yunoncha φιλέω — „sevaman“ va yunoncha σοφία — „donolik“) — umumiy fan (nazariya), dunyoqarash shakllaridan biri boʻlib inson faoliyati sohalaridan biri. u kishi qanday yashashi, hayot kechirishi kerak (etika); qaysi narsalar mavjud va ularning tabiati qanday (metafizika); bilim nima (epistemologiya); hamda qanday fikrlash toʻgʻri (mantiq) ekanligini hal qilishga urinadi. qadimgi dunyo tarixidan xabardor bo`lgan kishilar miloddan oldingi vii — ii asrlarda yunoniston va rimda fan va madaniyat taraqqiy etganini yaxshi biladi, albatta. usha davr boshlarida qariyb barcha bilimlar falsafa fani doirasida rivojlanib kelgan edi. ammo ana shu davrning o`rtalariga kelib «ritorika» (notiklik san’ati) va «politika» (siyosat) kabi fanlar falsafadan ajralib chiqdi. insoniyat tarixining keyingi bosqichlarida falsafa targ`ibidan matematika, fizika kabi antik fanlarning ajralish …
2 / 14
javob bermay qoldi. falsafadan fanlarning ajralib chiqishi, uning qashshoqlanishini emas, balki rivojlanish xususiyatini kursatuvchi alomatga aylandi. taraqqiyot jarayonida falsafadan tabiatshunoslik fanlari bilan birga psihologiya, etika, estetika kabi ijtimoiy fanlar ham ajralib chiqdi. keyinchalik madaniyat, qadriyatlar va huquq kabi soxalarni o`rganadigan aloxida yo`nalishlar ham paydo bo`ldi. ular olamni o`z predmeti doirasida yaxlit bilish, uning xususiy qonuniyatlarini o`rganishga yordam beradi. falsafiy yo`nalishlar, tadqiqot olib boradigan soxasiga ko`ra, o`ziga xos bo`lib, asosiylari quyidagilardir: ontologiya — olam, inson va jamiyatning ob’ektiv-universal mohiyati to`g`risidagi falsafiy ta’limotdir. boshqacha aytganda, u borliq to`g`risidagi, insonning olamga bo`lgan munosabati haqidagi falsafiy bilim soxasidir. gnoseologiya — bilish falsafasi bo`lib, olamni anglash, bilish nazariyasi, bilishning shakli, usullari va imkoniyatlari to`g`risidagi ta’limotdir. aksiologiya — qadriyatshunoslik yoki qadriyatlar to`g`risidagi falsafiy ta’limot. praksiologiya — insonning predmetli-o`zgartiruvchan, amaliy faoliyati to`g`risidagi falsafiy ta’limot. metodologiya — bilish va o`zgaruvchan faoliyat usullari to`g`risidagi ta’limot. logika — tafakkur shakllari (tushuncha, xukm, xulosa) va tafakkur vositalarini (ta’rif, qoida, muxokama, tafakkur …
3 / 14
ilishdir. dunyokarashning tarixiylik tamoyili. dunyokarash muayyan davrda shakllanadi. shu ma’noda, xar kanday dunyokarash ijtimoiy-tarixiy moxiyatga ega bulib, kishilarning umri, amaliy faoliyati, xayoti, tabiatga ta’siri va mexnati jarayonida vujudga keladi. xar bir davrda ijtimoiy gurux, jamiyat va avlodning uz dunyokarashi mavjudligi xam bu tushunchaning tarixiy moxiyatga ega ekanini kursatadi. dunyokarashning tarixiyligi yana shundaki, u ma’lum dialektik jarayonda takomillashib boradi. uning shakllari uzgaradi, tarixiy kurinishlari muttasil yangilanib turadi. ma’lumki, insoniyat tarakkiyotining ilk boskichlarida dunyokarash nixoyatda oddiy bulgan. agar shunday bulmaganida, xar kanday jism uz xajmiga teng suyuklik mikdorini sikib chikarish xossasiga ega ekanini kashf etgan kadimgi zamonning buyuk olimi arximed xammomdan yalonkoch xolda chikib, «evrika!», ya’ni «topdim!», deya kichkirmagan bular edi. monizm (qadimgi yunoncha: μόνος — monas — yakka, yagona) — dunyodagi turli hodisalar negizida bitta ibtido, yagona substansiya yotadi deb hisoblaydigan taʼlimot. m. dualizm va plyuralizmning aksi. falsafa tarixida materialistik va idealistik m. mavjud boʻlgan. materializm (lot. materialis — moddiy) — …
4 / 14
image1.jpg /docprops/thumbnail.jpeg
5 / 14
falsafa fanidan pptx - Page 5

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "falsafa fanidan pptx"

ijtimoiy fanlar va bioetika kursi kafedrasi. mavzu:falsafaning baxs mavzulari, ularning xilma-xil talqinlari. ijtimoiy fanlar va bioetika kursi kafedrasi. mavzu:falsafaning baxs mavzulari, ularning xilma-xil talqinlari. bajardi:axmadov shaxriyor va nuraddinov egamberdi 105-b stom-fak falsafa (yunoncha φιλοσοφία — „donishlikni sevish“, yunoncha φιλέω — „sevaman“ va yunoncha σοφία — „donolik“) — umumiy fan (nazariya), dunyoqarash shakllaridan biri boʻlib inson faoliyati sohalaridan biri. u kishi qanday yashashi, hayot kechirishi kerak (etika); qaysi narsalar mavjud va ularning tabiati qanday (metafizika); bilim nima (epistemologiya); hamda qanday fikrlash toʻgʻri (mantiq) ekanligini hal qilishga urinadi. qadimgi dunyo tarixidan xabardor bo`lgan kishilar miloddan oldingi vii — ii asrlarda yun...

This file contains 14 pages in PPTX format (4.7 MB). To download "falsafa fanidan pptx", click the Telegram button on the left.

Tags: falsafa fanidan pptx PPTX 14 pages Free download Telegram