pnevmoniya

DOCX 11 pages 28.2 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 28.2 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

pnevmoniya pnevmoniya (yunon tilidan rneumon - "o’pka"; sin: o’pka yalliglanishi)- o’pkaning respirator bo’limlaridagi yalliglanish jarayoni bo’lib, alohida kasallik yo’ki biror bir kasallikning asorati sifatida kuzatiladi. pnevmoniya bilan kasallanish bir yoshgacha bo’lgan bolalar orasida 1000 bolaga 10-15 tani, 1-3 yoshgacha bo’lganlarda 1000 bolaga 15 - 20 ta va 5 yoshdan song 1000 bolaga 56 ta to'g'ri keladi. tasnifi. rossiya federasiyasi sog’liqni saqlash vazirligining 1995 yilda o'tkazilganbolalar pulmonologlari va irsiy determinallangan o’pka kasalliklarining muammoli komissiyasi tomonidan bolalardagi pnevmoniyaning ishchi tasnifi kiritilgan. bu tasnifga asosan pnevmoniyalar quyidagi turlarga bo’linadi. kelib chiqishi bo 'yicha: uy pnevmoniyasi kasalxona ichi pnevmoniyasi perinatal immunitet tanqisligidagi pnevmoniya morfologik korinishi bo 'yicha: o’choqli segmentar o'choqlar qosqilishi krupoz interstisial kechishi bo 'yicha: o’tkir cho'zilgan asoratlar bo 'lishigaa qarab: asoratlanmagan asoratlangan (toksikoz, infeksion - toksik karaxtlik, sinpnevmonik plevrit, metapnevmonik plevrit, kattalar turidagi respirator distress sindrom, o’pka destruksiyasi, dvs-sindrom). kasalxona ichi pnevmoniyasi, shifoxonada bo’lganda 48 soatda yoki shifoxonadan chiqqandan keyin 48 soat …

2 / 11

liq. etiologiyasi. uy sharoitida kasallangan 6 oydan 5 yoshgacha bo’lgan bolalarda pnevmoniyaning eng ko’p tarqalgan qo’zg’atuvchisi – pnevmokokk (streptococcus pneumonia) va gemofil tayoqchasi - haemophylus influenzae b hisoblanadi. 60-70-yillarda bolalarda pnevmoniyaning birinchi orinda turadigan sabablaridan biri tilla rang stafilokokk hisoblangan. epidemik mavsumda (avgust-noyabr) erta yoshdagi, maktabgacha va maktab yoshidagi bolalarda mycoplasma pneumoniae (miko’plazmalar) ahamiyati yuqori bo'ladi. o’smir yoshda chlamidia pneumoniae (xlamidiyali pnevmoniya) kasallikni sababchi omili bo’lishi extimolini unutmaslik kerak.viruslar asosan bir yoshgacha bo’lgan bolalarda virusli pnevmoniya rivojlanishida katta ahamiyatga ega. ko’p qusadigan, nafas yo'llari aspirasiyasi bor, mukovissidoz bilan og’rigan zaiflashgan bolalarda pnevmoniyaning sababchisi ichak tayogchasi, tilla rang stafilokokk, ba'zida moraxella (branchamella) catharalis bo’ladi. legionellalar bilan chaqirilgan pnevmoniya sababi l. pneumophila (legionerlar kasalligi sababchisii) bo’lib, bolalarda kam uchraydi. homila ichi infisirlanishida ko’pincha xlamidiyali pnevmoniya tashqislanadi. kam ho’llarda muddatidan oldin tug’ilgan bolalarda pnevmosistozli pnevmoniya (qo’zg’atuvchisi- pnevmosistlar); og’ir darajali chala tug’ilgan bolalarda ureaplazma va mycoplasma hominis chaqirgan pnevmoniyalar aniqlangan.immunodefisitning gumoral shaklida (birlamchi va …

3 / 11

kk, klebsiella, psevdomonas - ko’k yiringli tayo’qcha), yo’ki bemorning autoflorasi bilan chaqiriladi. bu pnevmoniya rivojlanishiga oddiy o’pka florasi buzilishiga olib keluvchi antibakterial davo imkon yaratadi. buning natijasida nafas yo'llarining pastki qismlari bola uchun yot mikroorganizmlar bilan tolishiga yol ochib beriladi. kasalxona ichi pnevmoniyasi gospital deb ham yuritiladi. patogenezi. kasallik chaqiruvchi mikroorganizmlar o’pkaga ko’pincha aerogen yo'l orqali tushadi. mikroblarning bronxlar shilliq qavatida joylanib olishiga bola immun mexanizmining zaiflashuviga olib keluvchi o’tkir respirator virusli infeksiyalar sababchi bo'ladi. sepsisda mikrob tanachalarining qon orqali gematogen yo’l bilan o’pkaga o’tishi kuzatiladi. o’pka toqimasidan infeksiya limfogen yo’l orqali yaqin organlarga va plevraga tarqaladi. infisirlanganda mayda bronxlarda yalliglanish rivojlanadi. bu ventilyasiyaning buzilishiga va alveolalarga (kislorod va karbonat angidrid almashinuvi kuzatiladi) havo kirishini chegaralanishiga olib keladi. atelektaz (alveolalar yopishishi) va o’pka to’qimasi yalliglanishi kuzatiladi. gaz almashinuvining buzilishi natijasida barcha organlarda gipoksiya yuzaga keladi. yalliglanishning asoratlanmagan kechishida o’zgarishlarning toliq ortga qaytishi 3 hafta davomida kuzatiladi. o’pkaning yallig’langan sohasidagi atelektaz …

4 / 11

moniyaning xarakterli belgisi bo’lib patologik jarayonga regionar limfa tugunlarining (bronxopulmonal, bifurkasion, paratraxeal) jalb qilinishi hisoblanadi, bu ob'ektiv tekshirganda o’pka ildizining kengayishi bilan namoyon bo'ladi. bir yoshgacha bo’lgan bolalarda pnevmoniya ong o’pkaning ii segmentida yo’ki ikkala tomonning iv-vi va ix-x segmntlarida joylashadi. katta yoshdagi bolalarda o’ng tomonlama ii, vi, x segmentlar, chap tomonlama vi, viii, ix, x segmentlar zararlanadi. pnevmoniyada vujudga keluvchi kislorod yetishmovchiligi mnsning faoliyatiga ta'sir qiladi. bolalarda kasallik avj olgan davrda asab tizimining vegetativ qismida simpatik qismning ustunligi bilan xarakterlanuvchi disfunksiya vujudga keladi. toksikozdan chiqish davrida esa xolinergik reaksiya ustunlik qiladi. pnevmoniyada bemordagi yurak qon-tomir tomonidan kuzatiluvchi o’zgarishlar mnsning buzilishi, xamda nafas yetishmovchiligi, o’pkaning tolaqonligi, toksikoz bilan bog’liq. bolalarda pnevmoniya kasalligida boshqa tizimlarda ham funksional o’zgarishlar kelib chiqadi: hazm qilish tizimida (fermentlar faolligi pasayishi, oshqozon-ichak trakti motorikasi buzilishi va erta yoshdagi bolalarda qorin dam bo’lishiga, disbakterioz, parenteral dispepsiya); endokrin tizimida (katexolaminlar, glyukokortikoidlar sekresiyasi pasayishi); siydik ayirish tizimida (buyrakning filtrasion, …

5 / 11

shi bilan asta-sekin boshlanishi, yoki birinchi uch kunidayo’q klinikasi yaqqol namoyon bo’lgan to’satdan boshlanishi ham mumkin. birinchi ko’rinishida o’ri bilan kasallangan bolada, qisqa muddat ahvoliniyaxshilanishi yo’ki intoksikasiya belgilari kuchayishi mumkin: tana qarorati ko’tarilishi, bosh og’rishi, o’zini yomon his qilish va ishtahani pasayishi, lanjlik va atrof-muhitga bo’lgan qiziqishni pasayishi, bezovtalik, uyqu buzilishi, til karash bilan qoplangan, taxikardiya, noadekvat bezgak darajasi kuzatiladi. "o’pka" shikoyatlari yuqori nafas yo’llarining kamayib boruvchi katari fonida kuchayadi, nam yo’tal, hansirash, ba'zida ko’krak qafasining yon tomonida ogriq paydo bo'ladi. shovqinli ekspirator hansirash pnevmoniya uchun xos emas. shilliq qavatlari rangi o’zgarmagan holda teri qoplamlari oqimtir bo'ladi, ba'zida perioral sianoz kuzatiladi, nafas olishda yo’rdamchi ko’krak mushaklari ishtirok etadi: burun qanotlari kerikkan, qovurgalararo tortilish, o’mrov usti chuqurchasi tortilishi xosdir. o’pka ustida lokal fizikal o’zgarishlar aniqlanadi: zararlangan o’choq ustida perkutor tovushning hisqarishi, shu yerda sustlashgan yo’ki dag’al nafas, krepitasiyalovchi va jarangli doimiy mayda pufakli xirillashlar aniqlanadi. pnevmoniya uchun lokal simptomlarni doimiyligi xarakterlidir. …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "pnevmoniya"

pnevmoniya pnevmoniya (yunon tilidan rneumon - "o’pka"; sin: o’pka yalliglanishi)- o’pkaning respirator bo’limlaridagi yalliglanish jarayoni bo’lib, alohida kasallik yo’ki biror bir kasallikning asorati sifatida kuzatiladi. pnevmoniya bilan kasallanish bir yoshgacha bo’lgan bolalar orasida 1000 bolaga 10-15 tani, 1-3 yoshgacha bo’lganlarda 1000 bolaga 15 - 20 ta va 5 yoshdan song 1000 bolaga 56 ta to'g'ri keladi. tasnifi. rossiya federasiyasi sog’liqni saqlash vazirligining 1995 yilda o'tkazilganbolalar pulmonologlari va irsiy determinallangan o’pka kasalliklarining muammoli komissiyasi tomonidan bolalardagi pnevmoniyaning ishchi tasnifi kiritilgan. bu tasnifga asosan pnevmoniyalar quyidagi turlarga bo’linadi. kelib chiqishi bo 'yicha: uy pnevmoniyasi kasalxona ichi pnevmoniyasi perinatal ...

This file contains 11 pages in DOCX format (28.2 KB). To download "pnevmoniya", click the Telegram button on the left.

Tags: pnevmoniya DOCX 11 pages Free download Telegram