po'lat to'sin haqida umumiy ma'lumotlar

DOC 6 pages 656.0 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 656.0 KB

File type DOC

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

ma'ruza 9. po'lat to'sin haqida umumiy ma'lumotlar. to'sin turlari. prokat to'sin hisobi va ishlash printsiplari. sortamentdan kesim yuza tanlash.mustaxkamlikka tekshirish. reja 1. po'lat to'sinlar va to'sinli konstruktsiyalar xaqida tushuncha. 2. to'sinlarning turlari. 3. to'sinli konstruktsiyalarning komponovkasi. 4. to'sinlar to'rida po'lat to'shama 5. egilishga ishlaydigan metal elementlar hisobi 1.po'lat to'sinlar va to'sinli konstruktsiyalar xaqida tushuncha to'sinlar egilishga ishlovchi sodda va shu bilan birga asosiy konstruktiv element hisoblanadi. po'lat to'sinlar turar-joy, jamoat va sanoat binolarida, qavatlararo yopmalarda, ko'prik va estakadalarda, sanoat binolarining kran osti to'sinlari sifatida, gidrotexnik shlyuz va zatvorlari konstruktsiyalarida va boshqa bir qator tarmoqlarda yuk ko'taruvchi konstruktsiya sifatida qo'llaniladi. to'sinlardan keng ko'lamda foydalanishning asosiy sabablaridan biri to'sin konstruktsiyasini tayyorlashningsoddaligi va uni ekspluatatsiya qilishda ishonchli ekanligidir. 1-rasm. to'sin to'rining qo'llanishi uncha katta bo'lmagan 15...20 m oraliqdagi konstruktsiyalarda yaxlit kesimli to'sinlardan foydalanish maqsadga muvofiq hisoblanadi.oraliqning ortishi yuklamaning ortishiga olib keladi, yaxlit kesimli 36 m va undan ortiq uzunlikdagi kran osti to'sinlaridan foydalanilgan …

2 / 6

htavrli kesim to'g'rito'rt burchakli kesimga nisbatan 2 barobar, doiraviy kesimga nisbatan esa 3 barobar samaraliroq ekanligini ko'ramiz. rasmdan ko'rinib turibdiki, qo'shtavrning bunday xususiyatga ega bo'lishiga sabab uning ko'ndalang kesimida materialning balandlik bo'yicha taqsimlanishi to'sin egilishi natijasida hosil bo'lgan normal kuchlanishlarni kesim bo'yicha tarqalishiga mos keladi. shu sababli metall to'sinlarni loyihalashda qo'shtavr kesimli qabul qilinadi, chunki metall urinma kuchlanishlarga qarshi yaxshi ishlashi natijasida to'sin devorini yupqa konstruktsiyalardan tayyorlash imkoniyati tug'iladi. 2-rasm. to'sin ko'ndalang kesimlarini taqqoslash. a) doira shakldagi, b) to'g'ri to'rtburchak v) qo'shtavrli kesimlar yadro momentlari. yuklama va oraliqning miqdoriga bog'liq holda metall to'sinlar kesimi qo'shtavr va shveller ko'rinishida loyihalanadi, ular prokat yoki tarkibli materialdan tayyorlanadi. tarkibli to'sinni payvandlash, boltli biriktirish yoki parchin mixli biriktirish yordamida hosil qilish mumkin. prokatli to'sinlar boshqa turdagi to'sinlarga qaraganda samarali hisoblanib, ularni tayyorlash uchun kam mehnat talab qilinadi, lekin prokat qilinadigan o'lchamlarning cheklanganligi (sortamentda) ularni katta yuklama ostida ishlovchi to'sinlarda loyihalashni imkonini bermaydi. qurilishda yupqa …

3 / 6

konstruktsiyalarning komponovkasi tsex ishchi maydonchasi, ko'prikni o'tish qismi yopma konstruktsiyasi va shunga o'xshash konstruktsiyalarni loyihalashda to'sin to'ri deb nomlangan yuk ko'taruvchi to'sinlar sistemasini tanlash lozim bo'ladi. to'sin to'ri uchta asosiy turga bo'linadi: soddalashtirilgan (3,a-rasm), normal (3,b-rasm) va murakkablashtirilgan (3,v-rasm) (bundan keyin matnda sodda, normal va murakkab to'sin to'ri deb ataymiz). 3-rasm. to'sin to'ri turlari a- soddalashtirilgan. b- normal, v-murakkablashtirilgan sodda to'sin to'rida (3,a-rasm) orayopmaga uzatilayotgan yuklama to'shama orqali, odatda orayopmaning kichik oralig'iga paralel ravishda a masofada (a to'sin qadami) joylashtirilgan to'shama to'siniga, u orqali esa devorga yoki yuk ko'taruvchi konstruktsiyaga uzatiladi. to'shamani yuk ko'tarish qobiliyati kichikligi sababli uni ko'tarib turuvchi to'sinni kichik qadamlarda o'rnatishga to'g'ri keladi shu sababli bunday sodda to'sin to'ri kichik oraliqlardagina samarali bo'ladi. normal to'sin to'rida (3,b-rasm) orayopmaga uzatilayotgan yuklama to'shama orqali, to'shama to'siniga, to'shama to'sini esa yuklamani devorga yoki yuk ko'taruvchi konstruktsiya (ustun) ga o'rnatilgan bosh to'singa uzatadi. odatda to'shama to'sinlari sifatida prokatli materialdan foydalaniladi. murakkab …

4 / 6

i deb ataladi. to'sinlarning o'zaro tutashishi ustma-ust, bir xil sathli va pasaytirilgan bo'lishi mumkin (4rasm). ustma-ust tutashtirilganda (4,a-rasm)to'shama to'sini yordamchi yoki bosh to'sin ustiga o'rnatiladi. bu usul sodda va montaj qilish oson bo'lgan to'sinlarning tutashishi hisoblanadi, lekin qurilish balandligi eng katta qiymatga ega bo'ladi.bir xil sathli tutashishda (4,b-rasm) to'shama to'sini i bilan bosh to'sinning yuqori tokchasi bir xil sathda joylashadi, ularning ustiga to'shama yotqiziladi. bu usul belgilangan qurilish balandligini saqlagan holda bosh to'sinni balandligini oshirish imkoniyatini beradi, biroq konstruktsiyalarni tayanish qismidagi konstruktiv echim murakkablashadi. pasaytirilgan tutashish murakkab to'sin to'rida qo'llaniladi. bunda yordamchi to'sin bosh to'sinning yuqori belbog'idan pastga joylashtiriladi. yordamchi to'sin ustiga to'shama to'sini shunday joylashtiriladiki, uning yuqori belbog'i bosh to'sinning yuqori belbog'i bilan bir xil sathda joylashadi. to'sin to'rining rejadagi va balandlik bo'yicha o'lchamlari, odatda uskunalarning joylashish sharti, texnologik jarayon bajarish va ekspluatatsiya uchun qulay bo'lishini hisobga olgan holda arxitektorlar va texnologlar tomonidan belgilanadi. odatda bosh to'sinlar ustunlarga tayanadi …

5 / 6

larning umumiy sonini eng kam miqdorda bo'lishi, to'shama to'sini va yordamchi to'sinni prokatli materialdan bo'lishi, to'sinlarning tutashuvi sodda va orayopmaning qurilish balandligini ta'minlashi lozimligiga asosiy e'tiborni qaratish lozim.bunda to'sin to'rini eng sodda tipini qabul qilinishi va yukni tayanchga uzatishda konstruktsiyalar soni kam miqdorda bo'lishiga erishish lozim. demak to'sin to'ri va to'sinlarning tutashish turlarini ratsonal variantini tanlash juda ko'p omillarga bog'liq bo'ladi, har bir konkret sharoit uchun tanlangan variantni maqsadga muvofiqligi turli konstruktiv echimlarni solishtirish orqaligina aniqlanishi mumkin. 4.to'sinlar to'rida po'lat to'shama to'sinlar to'ri to'shamasi orayopmaning turiga va konstruktiv echimiga ko'ra turli echimda bo'lishi mumkin. juda ko'p hollarda po'lat to'shama ustidan yog'och, asfalt, g'isht yoki shunga o'xshash materiallardan himoyalovchi qatlam yotqiziladi. yuk ko'taruvchi to'shama sifatida po'lat listlar yoki yig'ma temir beton plitalar qo'llaniladi. keyingi vaqtlarda shchitli to'shama keng qo'llanilmoqda. shchitli to'shama yuk ko'taruvchi po'lat list ustiga himoya qatlam yotqizilgan va ostiga esa bo'ylama va ko'ndalang yo'nalishda joylashgan qobirg'alar mahkamlangan. bunday to'shamalarning …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "po'lat to'sin haqida umumiy ma'lumotlar"

ma'ruza 9. po'lat to'sin haqida umumiy ma'lumotlar. to'sin turlari. prokat to'sin hisobi va ishlash printsiplari. sortamentdan kesim yuza tanlash.mustaxkamlikka tekshirish. reja 1. po'lat to'sinlar va to'sinli konstruktsiyalar xaqida tushuncha. 2. to'sinlarning turlari. 3. to'sinli konstruktsiyalarning komponovkasi. 4. to'sinlar to'rida po'lat to'shama 5. egilishga ishlaydigan metal elementlar hisobi 1.po'lat to'sinlar va to'sinli konstruktsiyalar xaqida tushuncha to'sinlar egilishga ishlovchi sodda va shu bilan birga asosiy konstruktiv element hisoblanadi. po'lat to'sinlar turar-joy, jamoat va sanoat binolarida, qavatlararo yopmalarda, ko'prik va estakadalarda, sanoat binolarining kran osti to'sinlari sifatida, gidrotexnik shlyuz va zatvorlari konstruktsiyalarida va boshqa bir qator tarmo...

This file contains 6 pages in DOC format (656.0 KB). To download "po'lat to'sin haqida umumiy ma'lumotlar", click the Telegram button on the left.

Tags: po'lat to'sin haqida umumiy ma'… DOC 6 pages Free download Telegram