бозор хўжалигида режалаштириш методологияси ва уларни ташкил этиш 2

DOC 73,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1710898740.doc бозор хўжалигида режалаштириш методологияси ва уларни ташкил этиш режа: 1. индикатив режалаштириш методологиясининг тизими. 2. бозор шароитида мувозанатлашган режалаштиришнинг зарурияти. 3. дастурий-мақсадли режалаштириш. индикатив режалаштириш методологиясининг тизими индикатив режалаштириш методикаси индикатив режалаштириш методологиясининг муҳим таркибий қисми ҳисобланади. индикатив режалаштириш методикаси - бу барча даражадаги прогнозлар, дастурлар, режалар ва режа кўрсаткичларини ҳисоб-китоб қилиш тизимининг вақт чегараларини ишлаб чиқиш, асослаш ва таҳлил қилиш усулларининг йиғиндиси. индикатив режалаштириш усули деганда унинг ёрдамида режалаштиришнинг қандайдир муаммоси ҳал этилиб, прогнозлар, дастурлар ва режа кўрсаткичларининг сон қийматлари ҳисоблаб чиқиладиган муайян усул, техник ёндашув тушунилади. индикатив режалаштириш муаммоларининг таркибида фарқлар мавжудлиги туфайли прогнозлар, дастурлар ва режалар ишлаб чиқишнинг бир неча усулларидан фойдаланилади. улар жумласига қуйидагилар киради: эксперт (баҳолаш) ёки эвристик усуллар; ижтимоий-иқтисодий таҳлил усуллари; тўғридан-тўғри муҳандислик-иқтисодий ҳисоб-китоблар усуллари; баланс усули; иқтисодий-математик усуллар ва моделлар; тизимли таҳлил ва синтез усуллари. эксперт (баҳолаш) ёки эвристик усуллар. мазкур усуллар билвосита ва тўлиқсиз ахборотдан, эксперт-мутахассислар тажрибасидан, ички ҳиссиётдан фойдаланишга асосланган. …
2
нденцияларини ва уларни такомиллаштириш имкониятларини аниқлаш мақсадида ҳодисаларнинг ички алоқалари ва боғлиқлигини билишни ўзида намоён этади. таҳлил чоғида таққослаш, стратегик режалаштириш, гуруҳлаш, йирик объектларининг ишларини танлаб ўрганиш, баланс кўрсаткичларини ҳисоблаб чиқиш, индексларни ҳисоблаб чиқиш, регрессия ва корреляция коэффициентларини ҳисоб-китоб қилиш каби усуллардан фойдаланилади. тўғридан-тўғри муҳандислик-иқтисодий ҳисоб-китоблар усуллари бозор эҳтиёжлари учун маҳсулотнинг муайян турини ишлаб чиқаришни, шунингдек уни ишлаб чиқариш имкониятларини батафсил асослашдан иборат. саноат корхоналарида бундай ҳисоб-китоблар ишлаб чиқариш қувватлари, хомшё, материаллар, ёқилғи, энергия, меҳнат ресурслари (ходимлар)дан фойдаланишни яхшилаш; маҳсулот таннархини пасайтириш ва ҳоказоларни қамраб олади. муҳандислик-иқтисодий ҳисоб-китоблар ичида ишлаб чиқариш, инвестицияларнинг иқтисодий самарадорлигини, қимматли қоғозлар, фойдаланиладиган кредит ресурсларининг даромадлилигини ҳисоблаб чиқиш алоҳида ўрин тутади. баланс усули. баланс усули деганда ўзаро боғлиқ кўрсаткичларнинг боғланишини ва мувофиқлаштирилишини таъминлаш учун фойдаланиладиган усуллар йиғиндиси тушунилади. ушбу усулларнинг мақсади - кўрсаткичлар ўртасида мувазанатга эришишдан иборат. баланс усули миллий иқтисодиётнинг ривожини таҳлил ва прогноз қилишнинг муҳим воситаси ҳисобланади. унинг ёрдамида мамлакатда моддий ва молиявий оқимлар …
3
облар тизими, баланс жадвали, маҳсулотлар ва хизматлар ишлаб чиқариш ва уларни тақсимлашнинг тармоқлараро баланси, молиявий ресурслар ва харажатлар баланси, тармоқ моделлари ва ҳ.к. чизиқли ва чизиқсиз математик дастурлаш усулларидан ҳам кенг фойдаланилади. чизиқли дастурлаш ёрдамида ишлаб чиқаришни режалаштириш вазифалари муваффақиятли ҳал этилади: белгиланган меҳнат ва моддий ресурслар билан маҳсулот ишлаб чиқаришнинг оптимал дастурини тузиш, ускуналарни оптимал даражада иш билан таъминлаш. иқтисодиётдаги боғлиқларнинг аксарият кўпчилиги чизиқсиз хусусиятга эга. шунинг учун дастурлашнинг чизиқсиз (параметрик), динамик, стохастик каби бошқа турлари ҳам фойдаланиш мумкин. тизимли таҳлил ва синтез усули. стратегик режалаштириш усули сифатида таҳлил ва синтезнинг ўзига хослиги иқтисодий тизимлар ва уларда кечаётган жараёнларни уларнинг таркибий қисмларига ажратишдан иборат бўлиб, шу асосда истиқболдаги ривожланишнинг муҳим муаммолари аниқланади. режалаштириш мантиғи индикатив режалаштириш методологиясининг асосини ташкил қилади. стратегик режалаштириш мантиғи - бу стратегик режалаштириш муаммоларини ҳал этиш билан боғлиқ тартиботларнинг тартибга келтирилган изчиллиги, асосланганлиги. индикатив режалаштириш мантиғининг мазмунини қуйидаги таркибий унсурлар очиб беради: 1. режалаштириш субъектининг …
4
ганлари, хўжалик юритувчи субъектларнинг мамлакат, минтақалар, тармоқлар, мулкчиликнинг барча шаклларидаги корхоналарни ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш истиқболларини ишлаб чиқиш бўйича аниқ мақсадга йўналтирилган фаолияти. сўнгги ўттиз йилдан ортиқ йил мобайнида иқтисодчилар режа ва бозорни уйғунлаштириш муаммоси борасида бахс-мунозаралар олиб боришди. бозор муносабатлари ҳақиқатга айлангач, режа ва бозор - бу бир-бирига қарама-қариши эмас, балки иқтисодий тизимнинг бир-бирини тўлдирувчи унсурлари эканлиги тушуниб етилди. мувазанатлашган умумдавлат режаларисиз пул-кредит, солиқ, божхона сиёсати асосида ижтимоий-иқтисодий ривожланишни бошқариш ўзини оқламайди. давлат томонидан режалаштирилиши лозим бўлган объектлар доираси анча кенг. биринчи галда - бу ижтимоий ишлаб чиқариш таркиби. бозорнинг мавжуд бўлиши улушлар ва таркибий силжишларга таъсир кўрсатиши мумкин ва давлат улушларнинг қандай юзага келишига бефарқ эмас. ижтимоий соҳада эса, энг асосийси - иқтисодиётнинг келгусидги ривожи аҳолининг турли ижтимоий гуруҳлари турмушига қандай таъсир кўрсатишини олдиндан кўра билиш, ушбу таъсирнинг салбий томонларини аниқлаш ва муҳтожларни ҳимоялаш чораларини кўришдан иборат. индикатив режалаштириш бозор иқтисодиётининг фаолият кўрсатишига таъсир этишнинг асосий усули ҳисобланади. у фақат …
5
ўрсаткичларни ишлаб чиқиш учун йўналтирувчи ахборот ҳисобланади. бу борада у тавсиявий хусусиятга эга: кўрсаткичлар стратегия ёки иқтисодий ҳаракат тўғрисида қарорлар қабул қилишда индикаторлар сифатида фойдаланилади. индикатив режа қамраб олган хўжалик юритувчи субъектлар учун унинг кўрсаткичлари мажбурий ҳисобланади, чунки уларни бажармаслик режада қўйилган вазифаларнинг бажарилмаслигига олиб келади. индикатив режалар устувор йўналишларга асосланади, уларнинг айримлари давлатнинг ижтимоий-иқтисодий ривожланиш сиёсати билан белгиланса (энергетика, авиация, космик техника), бошқалари режалаштириш жараёнида аниқланади. асосланган устувор йўналишлар замирида тегишли рағбатлантириш механизмлари ишлаб чиқилади; миллий аҳамиятга эга бўлган йирик лойиҳалар бўйича ўрта муддатли дастурлар доирасида давлат ва хусусий секторнинг биргаликдаги саъй-ҳаракатлари эвазига инвестиция келишувлари тузилади. индикатив режалаштиришда корхоналар мувофиқлаштирувчи органга (бу ижро этувчи ҳокимият органи бўлиши мумкин) ўзининг маҳсулотни сотиш (етказиб бериш) тўғрисидаги таклифларини юборади. агар улар қабул қилинса, бу иккала томон учун ҳам тегишли мажбуриятларни юклайди: а) мувофиқлаштирувчи орган ҳажмларни амалга ошириш ва рағбатлантириш тизимига киритади; б) корхона олинган мажбуриятни бажаришга мажбур бўлади. шунга ўхшаш тартиб директив …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "бозор хўжалигида режалаштириш методологияси ва уларни ташкил этиш 2"

1710898740.doc бозор хўжалигида режалаштириш методологияси ва уларни ташкил этиш режа: 1. индикатив режалаштириш методологиясининг тизими. 2. бозор шароитида мувозанатлашган режалаштиришнинг зарурияти. 3. дастурий-мақсадли режалаштириш. индикатив режалаштириш методологиясининг тизими индикатив режалаштириш методикаси индикатив режалаштириш методологиясининг муҳим таркибий қисми ҳисобланади. индикатив режалаштириш методикаси - бу барча даражадаги прогнозлар, дастурлар, режалар ва режа кўрсаткичларини ҳисоб-китоб қилиш тизимининг вақт чегараларини ишлаб чиқиш, асослаш ва таҳлил қилиш усулларининг йиғиндиси. индикатив режалаштириш усули деганда унинг ёрдамида режалаштиришнинг қандайдир муаммоси ҳал этилиб, прогнозлар, дастурлар ва режа кўрсаткичларининг сон қийматлари ҳисоблаб чиқиладиган муа...

Формат DOC, 73,5 КБ. Чтобы скачать "бозор хўжалигида режалаштириш методологияси ва уларни ташкил этиш 2", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: бозор хўжалигида режалаштириш м… DOC Бесплатная загрузка Telegram